Giấc mơ luôn là một trong những hiện tượng bí ẩn nhất của con người. Từ lâu, chúng ta đã tìm cách lý giải những thông điệp ẩn sau những câu chuyện kỳ lạ diễn ra trong lúc ngủ. Tuy nhiên, dưới góc nhìn khoa học, giấc mơ không đơn thuần là những điềm báo tâm linh mà là kết quả của hoạt động thần kinh phức tạp. Bài viết này sẽ giúp bạn giải mã giấc mơ một cách khách quan, dựa trên những nghiên cứu về não bộ và tâm lý học.
Có thể bạn quan tâm: Giải Mã Giấc Mơ Khó Nhìn: Thông Điệp Từ Tiềm Thức Và Cách Khắc Phục
Có thể bạn quan tâm: Giải Mã Giấc Mơ Hôn Môi: Thông Điệp Gì Đang Ẩn Chứa?
Tổng quan về giấc mơ và hoạt động của não bộ
Giấc mơ là một phần không thể tách rời của giấc ngủ, đặc biệt là trong giai đoạn ngủ mắt chuyển động nhanh (REM). Khi chúng ta chìm vào giấc ngủ, não bộ không hoàn toàn nghỉ ngơi mà vẫn hoạt động tích cực. Những giấc mơ chính là bằng chứng rõ ràng nhất nói với chúng ta rằng bộ não vẫn đang làm việc ngay cả khi cơ thể đang nghỉ ngơi.
Trên thực tế, giấc ngủ là khoảng thời gian để cơ thể phục hồi những tổn thương và nạp lại năng lượng. Tuy nhiên, không phải tế bào nào trên cơ thể cũng được nghỉ ngơi khi chúng ta chìm vào giấc ngủ. Ở một số người, khi chìm vào giấc ngủ, họ vẫn nhận thấy những hình ảnh, tai họ dường như vẫn nghe thấy những tiếng động. Những giấc mơ chính là bằng chứng rõ ràng nhất nói với chúng ta rằng bộ não vẫn hoạt động ngay cả khi chúng ta tưởng chừng toàn bộ cơ thể đang nghỉ ngơi.
Bản thân giấc ngủ đã là một trong những hiện tượng chưa được khám phá hết và tất nhiên, những giấc mơ – một phần của giấc ngủ – cũng là một yếu tố mà chúng ta chưa thể hiểu rõ. Tại sao có người có giấc mơ, có người lại chìm sâu sự tĩnh lặng của giấc ngủ? Tại sao lại tồn tại những giấc mơ đẹp, tại sao lại tồn tại những cơn ác mộng? Bao năm qua, các nhà khoa học đã cố gắng đi sâu vào bộ não của con người, cố tìm lời giải thỏa đáng cho những câu hỏi hóc búa này.
Trong bài viết này, chúng ta sẽ cùng tìm hiểu thêm về giấc mơ và một vài nghiên cứu của những nhà khoa học trên toàn thế giới về giấc mơ. Đêm qua, giấc mơ của bạn như thế nào?
Có thể bạn quan tâm: Giải Mã Giấc Mơ Khí Tiền: Ý Nghĩa Đằng Sau Những Hình Ảnh Quen Thuộc
Tác động của giấc mơ
Nếu như bạn tình cột có một giấc mơ về việc trúng xổ số hay bị tai nạn, liệu bạn có sẵn sàng đón nhận nó trong cuộc sống thực tế? Chắc chắn rất nhiều người sẽ gật đầu trước câu trả lời này.
Dựa trên một nghiên cứu được công bố trên Journal of Personality and Social Psychology, chúng ta biết được rằng con người không chỉ ghi nhớ và nghĩ về những giấc mơ một cách đơn giản. Trên thực tế, rất nhiều người nhận thức những giấc mơ là điềm báo trước cho những gì sẽ xảy ra trong tương lai tùy theo cách hiểu cũng như niềm tin của mỗi người.
Trong một cuộc thử nghiệm tại Boston, 182 người phải cố tưởng tượng về 4 tình huống: mức báo động toàn quốc tăng cao; họ nghĩ về máy bay rơi; họ có giấc mơ về máy bay rơi; một chiếc máy bay họ dự định đặt vé thật sự rơi. Cuối cùng, kết quả thu được từ nhóm người này là tình huống khi họ mơ thấy một chiếc máy bay bị rơi ảnh hưởng đến đầu óc họ, khiến họ căng thẳng hơn 3 tình huống còn lại.
Có thể bạn quan tâm: Giải Mã Giấc Mơ Hút Chán: Điềm Báo Gì Và Ý Nghĩa Đằng Sau
Ác mộng thực sự là một điểm báo
Bản thân những giấc mơ có phải là những dự báo trước cho tương lai không còn là điều phải mất rất nhiều thời gian nghiên cứu. Tuy nhiên, những cơn ác mộng thực sự là một điểm báo đối với chúng ta.
Những cơn ác mộng thường là nguyên nhân khiến cho con người gào, thét, đấm đá, quậy phá, khóc lóc trong khi ngủ thậm chí là vài phút sau khi bật tỉnh. Những giấc mơ dẫn đến hành vi bạo lực như vậy là một dấu hiệu xấu, cảnh báo chúng ta về một điểm sai lệch, hóc hóc nào đó đang xảy ra trong tâm trí, não bộ bao gồm cả bệnh parkinson lẫn chứng mất trí, tâm thần phân liệt.
Trong một nghiên cứu được công bố vào 28/7/2026 trên tạp chí Neurology, những nhà nghiên cứu đã chỉ ra rằng những giai đoạn đầu của những bệnh về não bộ có thể được nhận biết và đã xảy ra rất lâu trước khi được bác sĩ hay chính bản thân người bệnh có thể phát hiện ra.
Thức khuya – Ngủ sớm có thể ảnh hưởng đến những giấc mơ
Thức dậy và ngủ ngày mà rất nhiều người muốn làm và tự hào vì việc mình là một “cú đêm”. Tuy nhiên, những giấc mơ của bạn sẽ bị ảnh hưởng rất nhiều nếu bạn là một người thích hoạt động trong sự tĩnh mạch của màn đêm. Trong một bài viết trên tạp chí Sleep and Biological Rhythms, những nhà khoa học đã chỉ ra rằng những “cú đêm” thường gặp ác mộng hơn so với những người ngủ sớm.
Mặc dù những nghiên cứu không thể hiểu rõ vì sao những người thức đêm lại thường gặp ác mộng hơn (ngay cả khi lượng ngủ trong một ngày xấp xỉ như nhau), tuy nhiên, những con số trong bảng thống kê đã cho thấy rõ điều này. Lý giải hợp lý nhất cho hiện tượng này đó là hormone cortison – loại hormone gây căng thẳng – được tiết ra đặc biệt nhiều vào buổi sáng, và nếu như bạn đang trải qua giai đoạn ngủ chưa sâu vào thời điểm này, bạn sẽ dễ gặp phải những cơn ác mộng.
Những giấc mơ giúp trí não giải quyết rắc rối
Đôi khi, bạn gặp rắc rối, những vấn đề hóc búa trong cuộc sống và vào một sáng đẹp trời, bạn giật mình thức giấc với câu trả lời vừa tìm thấy được trong giấc mơ.
Theo nhà tâm lý học tại đại học Harvard, bà Deirdre Barrett, những giấc chìm đắm trong giấc ngủ có thể giúp chúng ta tìm thấy lời giải cho những câu hỏi mà dưới ánh sáng ban ngày, chúng ta không thể tìm ra. Theo bà, chính thế giới phi logic trong giấc mơ là một khu vực lý tưưởng giúp đầu óc chúng ta có thể hoạt động. Trong giấc mơ, đầu óc của con người không còn bị giới hạn bởi bất kỳ rào cản nào nữa và có thể vượt qua được những giới hạn mà ban ngày chúng ta không thể bước qua nỗi.
Suy cho cùng, mặc dù trong giấc mơ, bộ não vẫn hoạt động nhưng giấc ngủ và những giấc mơ lại là điều kiện cần thiết để bộ não có thể nạp năng lượng, thư thái hơn và giúp chúng ta sẵn sàng giải quyết những vấn đề của cuộc sống. Có lẽ, chính vào thời điểm này, khi bộ não vẫn còn tích tụ năng lượng, con người mới có khả năng suy nghĩ và lập luận một cách tốt nhất.
Giấc mơ của phụ nữ và đàn ông
Theo nhà tâm lý học Jennie Parker tại Đại học West of England, đàn ông thường xuyên có những giấc mơ về tình dục hơn, trong khi đó, phụ nữ lại thường gặp những cơn ác mộng hơn.
Những cơn ác mộng của phụ nữ có thể được xếp nh 3 loại: những giấc mơ đáng sợ; những giấc mơ về mất mát trong tình yêu hoặc người thân mất đi; những giấc mơ khó giải thích. Không chỉ nhiều hơn về số lượng những cơn ác mộng, những giấc mơ xấu của phụ nữ cũng được đánh giá là gây ra nhiều cảm xúc tồi tệ hơn những giấc mơ cùng loại của đàn ông.
Tuy nhiên, điều này không có nghĩa là những giấc mơ của phụ nữ không có chứa những phần “vui vẻ”. Theo một nghiên cứu từ năm 2007 về giấc mơ, trong số 3500 giấc mơ của phụ nữ thì có khoảng 8% những giấc mơ liên quan đến vấn đề tình dục.
Bạn có thể điều khiển những giấc mơ
Chắc chắn không ít người từng nghe đến những giấc mơ mộng trong đó, người mộng có thể điều khiển mọi hoạt động hay những yếu tố xảy ra trong giấc mơ. Những giấc mơ tỉnh (Lucid dream) là điều mà rất nhiều người muốn đạt được vì đó là những giấc mơ mà chúng ta không chỉ là người trải nghiệm mà còn là người kiến tạo ra, trong những thế giới trong mộng này, chúng ta giống như những vị thần đầy quyền năng, sức mạnh.
Vậy làm cách nào để bạn có thể có được những giấc mơ tỉnh? Bạn có thể lướt web và tìm thấy rất nhiều phương pháp để đi vào một giấc mơ tỉnh, tuy nhiên, phương pháp đơn giản nhất chính là luyện tập bộ não trong một khoảng thời gian dài để chúng ta có thể điều khiển được thế giới ảo này.
Giấc mơ nhận thức trước
Kết quả của vài cuộc khảo sát dân số đông cho thấy từ 18% cho đến 38% mọi người đã trải nghiệm ít nhất một giấc mơ nhận thức trước, và 70% có cảm giác ngong ngóng. Tỷ lệ phần trăm những người tin vào giấc mơ nhận thức trước rất cao – từ 63% đến 98%.
Giấc mơ của trẻ em
Trẻ em không thấy chính mình trong giấc mơ cho đến ba tuổi. Trẻ em ở độ tuổi 3 đến 8 có giấc mơ, nhưng hầu hết là ác mộng. Ở độ tuổi này, chúng nhìn thấy nhiều ác mộng hơn người lớn trong toàn bộ cuộc sống.
Giấc mơ của người mù
Những người mù bẩm sinh có thể thấy giấc mơ dưới dạng hình ảnh. Mặc dù họ chưa bao giờ nhìn thấy sự vật nhưng giấc mơ của họ đầy âm thanh, mùi vị và cảm giác.
Giấc mơ của những người từng hút thuốc
Những người từng hút thuốc thường có giấc mơ sâu và thực tế hơn người khác. Thông thường, họ mơ thấy mình bắt đầu hút thuốc lại, vì thế họ lại bắt đầu cảm thấy tội lỗi.
Giấc mơ không phải là nghĩa đen
Tiềm thức của chúng ta sử dụng ngôn ngữ dấu hiệu và ký hiệu. Vì vậy, bạn đừng nên nghĩ rằng mọi giấc mơ phải có một kết cấu hợp lý với cốt truyện phong phú và mang nghĩa đen. Tiềm thức đang gửi tín hiệu cho chúng ta nhưng không nhất thiết là hình ảnh rõ ràng.
Không phải tất cả mọi người đều nhìn thấy màu sắc trong mơ
Khoảng 12% dân số chỉ mơ thấy giấc mơ đen trắng. Phần còn lại có thể nhìn thấy màu sắc. Ngoài ra, một vài nhóm người mơ thấy những giấc mơ điển hình: các tình huống ở trường hoặc ở chợ lâm, cố thoát khỏi ngựa độc tài, té ngã, chết người, rừng rác, chuyển bay, thất bại trong kỳ thi, tai nạn,…
Bạn mơ thấy chính xác những gì bạn đã từng thấy
Trong giấc mơ, có thể bạn gặp những người lạ, nhưng tâm trí của chúng ta không thể tưởng tượng ra khuôn mặt họ. Những khuôn mặt này hoàn toàn là người thật, những người bạn đã từng nhìn thấy ít nhất một lần trong cuộc đời mà bạn không nhớ.
Giấc mơ ngăn ngừa rối loạn tâm thần
Gần đây, nhà nghiên cứu đã tiến hành thí nghiệm: đối tượng được phép ngủ 8 tiếng đồng hồ, nhưng họ đã bị thức giấc trong giai đoạn ban đầu của mỗi giấc ngủ. Sau ba ngày, tất cả cả họ đều khó tập trung, có ảo giác và tính dễ kích thích khó hiểu, đây là các dấu hiệu ban đầu của chứng rối loạn tâm thần. Vì vậy, nếu bạn được ngủ sâu, có những giấc mơ, chứng rối loạn tâm thần sẽ được ngăn chặn.
Theo khoahoc.tv
Cập Nhật Lúc Tháng 1 26, 2026 by Đội Ngũ Chùa Phật Ân
