Cách lạy Phật ở chùa là một nghi lễ quan trọng trong văn hóa tâm linh của người Việt. Việc lạy Phật không chỉ thể hiện lòng thành kính với Đức Phật mà còn là dịp để con người tĩnh tâm, sám hối và cầu mong bình an. Tuy nhiên, không phải ai cũng biết cách lạy Phật sao cho đúng, từ tư thế, số lần lạy cho đến việc chuẩn bị lễ vật như thế nào. Đặc biệt, khi đến những ngôi chùa cổ kính như Chùa Liên Phái (Liên Tôn) ở quận Hai Bà Trưng, Hà Nội, việc tuân thủ đúng nghi thức càng trở nên ý nghĩa hơn. Bài viết này sẽ là cẩm nang chi tiết giúp bạn thực hiện nghi lễ này một cách trọn vẹn, đầy đủ và thấm đẫm tinh thần Phật giáo.
Có thể bạn quan tâm: Cách Làm Tượng Phật: Từ A-z Hướng Dẫn Tự Tay Tạc Tượng Tôn Kính
Tổng Quan Về Cách Lạy Phật Ở Chùa
Lạy Phật Là Gì? Ý Nghĩa Của Việc Lạy Phật
Lạy Phật là một hình thức thể hiện lòng thành kính, biết ơn và quy y với Đức Phật. Đây không đơn thuần là một động tác cúi đầu, mà là sự kết hợp giữa thân, khẩu, ý. Khi lạy Phật, thân ta cúi xuống, khẩu niệm danh hiệu Phật, và ý chuyên tâm hướng thiện. Hành động này mang lại nhiều ý nghĩa sâu sắc:
- Sám hối nghiệp chướng: Qua từng lần cúi lạy, người hành lễ tự nhắc nhở bản thân về những điều sai trái đã làm, từ đó phát tâm ăn năn, quyết tâm改正.
- Dẹp bỏ ngã mạn: Tư thế cúi thấp xuống trước Phật giúp dẹp bớt cái tôi kiêu ngạo, phát triển tâm khiêm nhường.
- Tĩnh tâm, tập trung: Việc lạy Phật với tâm chuyên chú giúp trí óc lắng dịu, giảm bớt phiền não, lo lắng.
- Tích lũy phước đức: Theo quan niệm Phật giáo, một lòng thành kính lạy Phật là một trong những việc làm thiện lành, gieo nhân tốt cho tương lai.
Những Điều Cần Biết Trước Khi Bắt Đầu
Trước khi tìm hiểu cách lạy Phật ở chùa chi tiết, bạn cần chuẩn bị một số điều cơ bản sau:
- Tâm niệm: Điều quan trọng nhất là phải có tâm thành, kính trọng. Dù bạn là Phật tử hay chỉ là người đến chùa để tham quan, tìm sự bình an, thì khi bước vào chánh điện, hãy giữ tâm niệm hướng thiện, tránh những suy nghĩ tiêu cực hay lời nói thô lỗ.
- Trang phục: Mặc trang phục kín đáo, lịch sự, nhã nhặn. Tuyệt đối tránh quần short, áo hai dây, váy quá ngắn. Việc ăn mặc chỉnh tề là biểu hiện của sự tôn kính đối với nơi thanh tịnh.
- Giữ gìn vệ sinh: Trước khi vào chùa, nên dọn dẹp thân thể gọn gàng, sạch sẽ. Không mang theo mùi hương quá nồng (nước hoa, thuốc lá) vào chánh điện.
- Tắt điện thoại hoặc để chế độ im lặng: Để tránh làm ảnh hưởng đến không khí trang nghiêm của chùa.
Hướng Dẫn Chi Tiết Cách Lạy Phật Ở Chùa
Bước 1: Chuẩn Bị Nghi Lễ
a. Chuẩn Bị Mâm Cúng (Nếu Có Cúng Dường)
Không bắt buộc phải có mâm cúng lớn, nhưng nếu muốn dâng lễ, bạn có thể chuẩn bị những thứ sau đây, tùy theo tâm nguyện và điều kiện:
- Hoa tươi: Nên chọn hoa sen, hoa cúc, hoa huệ – những loại hoa tượng trưng cho sự thanh khiết, giác ngộ.
- Trái cây: Năm loại trái cây tươi ngon, sạch sẽ, không dập nát. Tránh những loại quả có mùi quá nồng hoặc có tính sát sinh (theo quan niệm một số nơi).
- Nhang (Hương): Ba cây nhang là số lượng phổ biến nhất, tượng trưng cho Phật, Pháp, Tăng. Nên dùng nhang thơm tự nhiên, tránh nhang hóa chất.
- Nước lọc: Một ly nước sạch, tượng trưng cho sự trong lành.
- Đèn cầy (Nến): Một đôi đèn cầy nhỏ, tượng trưng cho ánh sáng trí tuệ soi sáng bóng tối vô minh.
- Lễ mặn: Tuyệt đối không dâng lễ mặn (thịt, cá, trứng…) vào chùa. Chùa là nơi thanh tịnh, chỉ dùng đồ chay.
Lưu ý: Khi dâng lễ, nên đặt nhẹ nhàng, ngay ngắn lên bàn thờ. Không nên đặt quá nhiều, quá cao, gây mất mỹ quan và bất tiện cho người khác.
b. Chuẩn Bị Bản Thân
Có thể bạn quan tâm: Hướng Dẫn Lạy Phật Sám Hối Tại Nhà Đúng Cách Dành Cho Người Không Có Bàn Thờ
- Hít thở sâu: Trước khi bước vào chánh điện, hãy hít một hơi thật sâu, thở ra từ từ để tâm được lắng dịu.
- Hợp掌 (Chắp tay): Đưa hai lòng bàn tay lại gần nhau, các ngón tay khép lại, hướng lên trước ngực. Đây là tư thế thể hiện lòng kính trọng, được gọi là “Hợp thập”. Giữ tư thế này khi di chuyển trong chánh điện.
Bước 2: Vào Chánh Điện
- Đi qua cửa chính: Nếu có nhiều cửa, nên đi qua cửa bên phải (từ trong nhìn ra) – được coi là cửa chính. Không nên đi qua cửa giữa (cửa chính trung tâm), vì đây là lối dành riêng cho các vị sư trụ trì hoặc trong các dịp lễ lớn.
- Chậm rãi, nhẹ nhàng: Bước đi nhẹ nhàng, tránh chạy nhảy, nói cười ồn ào.
- Hướng về Phật: Khi vào đến nơi, hãy hướng mắt về phía chánh điện, nơi đặt các pho tượng Phật.
Bước 3: Cách Thắp Nhang Và Cắm Nhang
- Chắp tay và cúi đầu: Dừng lại trước lư hương lớn, chắp tay và cúi đầu một cái để kính chào chư Phật.
- Thắp nhang: Dùng một cây nhang đã có sẵn trong lư hương để châm lửa cho hai cây nhang mới. Tốt nhất nên dùng nến hoặc que diêm, tránh dùng bật lửa gas vì có thể tạo mùi.
- Cắm nhang: Cắm ba cây nhang vào lư hương. Nên cắm thành một hàng dọc, không cắm lệch lạc. Không dùng quạt hay thổi tắt nhang, hãy để nhang tự tắt sau khi cháy hết phần ngọn.
- Lưu ý: Không nên thắp quá nhiều nhang, chỉ cần ba cây là đủ để thể hiện lòng thành. Việc thắp nhang quá nhiều gây ô nhiễm không khí và lãng phí.
Bước 4: Cách Lạy Phật (Nghi Thức 3 Lạy)
Đây là phần quan trọng nhất của cách lạy Phật ở chùa. Nghi thức phổ biến nhất là “Tam Bộ Nhất Bái” (Ba bước một lạy), hoặc đơn giản hơn là lạy ba lạy tại chỗ. Dưới đây là hướng dẫn từng bước:
a. Tư Thế Chuẩn Bị (Đứng Trước Ban Thờ)
- Đứng thẳng, hai chân khép lại.
- Chắp tay ngang ngực, lòng bàn tay hướng về phía Phật.
- Hít thở đều, tập trung tâm trí.
b. Lạy Lạy (Lạy Chạm Năm Điểm Xuống Đất)
- Hít vào: Từ từ hạ hai chân xuống, quỳ xuống trên tấm bồ đoàn (tấm đệm lót). Hai đầu gối chạm đất.
- Thở ra: Đồng thời, hai tay vẫn chắp trước ngực, từ từ cúi xuống. Khi cúi, đưa hai lòng bàn tay ra trước, úp xuống đất.
- Chạm năm điểm: Hạ người xuống sao cho trán, hai khuỷu tay và hai lòng bàn tay cùng chạm xuống đất. Đây gọi là “ngũ thể đầu địa” (năm điểm chạm đất), thể hiện sự cung kính tối đa.
- Niệm: Trong lúc lạy, có thể niệm thầm: “Nam mô Bổn Sư Thích Ca Mâu Ni Phật” (hoặc niệm danh hiệu của Đức Phật mà bạn muốn lễ bái, ví dụ: “Nam mô A Di Đà Phật”, “Nam mô Quán Thế Âm Bồ Tát”…).
- Hít vào: Từ từ nâng người dậy, đưa hai tay trở lại tư thế chắp trước ngực.
- Thở ra: Đứng thẳng người dậy.
Lưu ý: Động tác phải chậm rãi, uyển chuyển, không vội vàng. Mỗi lần lạy là một lần sám hối, một lần phát nguyện.
c. Lặp Lại Ba Lần
- Lặp lại động tác trên tổng cộng ba lần. Ba lạy tượng trưng cho việc sám hối ba nghiệp: thân, khẩu, ý.
- Thân nghiệp: Những điều sai trái do thân thể tạo ra (sát sinh, trộm cắp, tà dâm).
- Khẩu nghiệp: Những điều sai trái do lời nói tạo ra (nói dối, nói lời thêu thân, nói lời ác ý, nói lời hoang dâm).
- Ý nghiệp: Những điều sai trái do tâm念 tạo ra (tham lam, sân hận, si mê).
- Sau ba lạy, chắp tay và cúi đầu một cái cuối cùng để kết thúc.
Bước 5: Cầu Nguyện
- Sau khi lạy Phật xong, bạn có thể đứng yên một chỗ, chắp tay và thành tâm cầu nguyện.
- Nội dung cầu nguyện: Nên cầu cho những điều thiện lành như: Quốc thái dân an, gia đình hạnh phúc, sức khỏe bình an, công việc thuận lợi, oan gia trái chủ được hóa giải… Tránh cầu những điều quá tham lam, ích kỷ hay mang tính trả thù.
- Thời gian cầu nguyện: Không nên cầu nguyện quá lâu, khoảng 2-5 phút là đủ, để nhường chỗ cho người khác.
Bước 6: Hỏi Hỏi & Từ Giã
- Nếu có điều gì chưa rõ, bạn có thể nhẹ nhàng đến hỏi các chú tiểu hoặc vị sư trong chùa (nếu họ cho phép).
- Khi rời khỏi chánh điện, hãy chắp tay và cúi đầu một cái để từ giã chư Phật, sau đó bước ra ngoài một cách từ tốn.
Những Lưu Ý Quan Trọng Khi Lạy Phật Ở Chùa
1. Không Quay Mặt Về Phía Sau Khi Đang Lạy
Đây là điều tối kỵ. Khi lạy Phật, mọi hành động đều phải hướng về phía trước, về tượng Phật. Việc quay lưng hay quay ngang mặt khi đang lạy là sự bất kính.
2. Không Để Tóc Che Mặt, Không Đeo Kính, Nón
Có thể bạn quan tâm: Hướng Dẫn Toàn Tập: Cách Lạy Phật Quan Âm & Văn Khấn Chuẩn
Khi vào chánh điện và thực hiện lạy Phật, nên gỡ kính, nón và để tóc gọn gàng, không che khuất khuôn mặt. Điều này thể hiện sự tôn kính và thành tâm.
3. Không Chỉ Trỏ, Chụp Ảnh Vào Tượng Phật (Nếu Không Được Cho Phép)
Một số chùa cho phép chụp ảnh, nhưng khi chụp, không nên dùng tay chỉ vào tượng Phật. Nên chụp một cách trang nghiêm, không tạo dáng quá đà.
4. Không Mang Giày Dép Vào Chánh Điện
Tuyệt đối phải脱鞋 (tháo giày) trước khi bước vào chánh điện. Giày dép nên để gọn gàng ở nơi quy định.
5. Trẻ Nhỏ Khi Đến Chùa
Nếu đưa trẻ nhỏ đến chùa, cần dặn dò các em giữ trật tự, không chạy nhảy, la hét. Có thể cho các em theo dõi nghi lễ từ xa để nuôi dưỡng tâm thiện.
Có thể bạn quan tâm: Cách Lạy Phật Của Thầy Thích Giác Nhàn: Hướng Dẫn Chi Tiết Từ Chuyên Gia
6. Thời Gian Thích Hợp Để Đến Chùa
- Buổi sáng: Từ 6h đến 11h là thời gian tốt nhất. Không khí trong lành, chùa vắng vẻ, thích hợp để tĩnh tâm.
- Buổi chiều: Từ 13h đến 16h cũng là thời gian tốt.
- Tránh buổi tối: Trừ những dịp lễ lớn như Rằm, mùng Một, Lễ Phật Đản, Vu Lan, thì không nên đến chùa vào buổi tối vì không an toàn và không thuận tiện cho sinh hoạt của chùa.
Cách Lạy Phật Ở Chùa Liên Phái (Liên Tôn), Quận Hai Bà Trưng
Giới Thiệu Về Chùa Liên Phái
Chùa Liên Phái, hay còn gọi là Chùa Liên Tôn, tọa lạc tại số 180 phố Bạch Mai, phường Cầu Dền, quận Hai Bà Trưng, Hà Nội. Đây là một trong những ngôi chùa cổ kính và linh thiêng bậc nhất, được xây dựng vào khoảng thế kỷ 18 bởi Thiền sư Trí Hải, húy là Tống, tự Liên Tôn – vốn là hoàng tử thứ sáu của vua Lê Dụ Tông. Chùa là nơi khai sáng của tông phái Liên Tôn, một tông phái Phật giáo Đại thừa có ảnh hưởng sâu rộng.
Chùa Liên Phái không chỉ là một trung tâm tu học Phật pháp mà còn là một di tích lịch sử văn hóa quốc gia. Nơi đây lưu giữ nhiều hiện vật quý giá như bia đá, chuông đồng, hoành phi, câu đối, cùng hệ thống tháp mộ các vị Tổ sư, trong đó có tháp của Tổ Liên Tôn. Kiến trúc chùa mang đậm phong cách truyền thống Việt Nam với cổng Tam Quan bề thế, Đại Hùng Bảo Điện uy nghiêm và khuôn viên xanh mát.
Áp Dụng Cách Lạy Phật Ở Chùa Liên Phái
Khi đến Chùa Liên Phái, bạn hoàn toàn có thể áp dụng cách lạy Phật ở chùa như đã hướng dẫn ở trên. Tuy nhiên, vì đây là một ngôi chùa cổ và là trung tâm của một tông phái, nên không khí ở đây càng thêm phần trang nghiêm. Dưới đây là một vài điểm lưu ý đặc biệt khi thực hiện nghi lễ tại đây:
- Tôn Trọng Nghi Thức Của Tông Phái: Nếu trong chùa đang có các buổi tụng kinh, thuyết pháp hoặc lễ lớn của tông phái Liên Tôn, bạn nên quan sát và làm theo nghi thức chung, hoặc tìm hiểu trước nếu có thể.
- Tham Quan Tháp Tổ: Sau khi lạy Phật xong, bạn có thể nhẹ nhàng tham quan khu vực tháp Tổ để tưởng nhớ công đức của Thiền sư Trí Hải. Khi đi qua khu vực này, hãy giữ im lặng, không chỉ trỏ.
- Tham Gia Các Khóa Tu (Nếu Có): Chùa Liên Phái thường xuyên tổ chức các khóa tu học dành cho Phật tử và người muốn tìm hiểu Phật pháp. Đây là cơ hội tốt để bạn trải nghiệm sâu hơn về cuộc sống tu tập và học hỏi thêm về cách lạy Phật ở chùa trong môi trường chính thống.
Đường Đi Và Thời Gian Mở Cửa
- Địa chỉ: 180 phố Bạch Mai, phường Cầu Dền, quận Hai Bà Trưng, Hà Nội.
- Phương tiện: Có thể đi xe máy, ô tô hoặc xe buýt. Gần chùa có bãi gửi xe.
- Thời gian mở cửa: Chùa mở cửa từ sáng sớm (khoảng 5h) đến chiều tối (khoảng 18h). Vào các ngày lễ lớn như Rằm tháng Giêng, Phật Đản, Vu Lan, chùa mở cửa cả ngày và tổ chức nhiều hoạt động.
Những Câu Hỏi Thường Gặp Về Cách Lạy Phật Ở Chùa
1. Không Biết Lạy Phật Có Được Không?
Hoàn toàn được. Dù bạn là Phật tử hay không, khi đến chùa, chỉ cần có tâm thành kính, muốn cầu an, sám hối, thì đều có thể lạy Phật. Không ai bị từ chối vì không biết nghi lễ. Quan trọng là tấm lòng.
2. Có Nhất Thiết Phải Lạy Ba Lạy Không?
Ba lạy là nghi thức phổ biến và được khuyến khích vì nó tượng trưng cho việc sám hối ba nghiệp. Tuy nhiên, nếu do tuổi tác hay sức khỏe không cho phép, bạn có thể chỉ chắp tay cúi đầu ba cái cũng được. Đức Phật chứng tâm, không chứng lượng.
3. Lạy Phật Xong Có Nên Xin Xăm Hay Bốc Quẻ Không?
Việc xin xăm, bốc quẻ là phong tục dân gian, không nằm trong giáo lý chính thống của Phật giáo. Nếu muốn, bạn có thể xin, nhưng không nên quá mê tín, coi đó như một lời tham khảo. Quan trọng nhất vẫn là tu tâm, làm việc thiện.
4. Có Thể Đến Chùa Vào Ngày Nào Trong Tháng?
Bạn có thể đến chùa bất kỳ ngày nào. Tuy nhiên, theo truyền thống, mùng Một và Rằm hàng tháng là hai ngày tốt nhất để đến chùa lễ Phật, tụng kinh, cầu an. Vào những ngày này, không khí chùa thường rất trang nghiêm và ấm cúng.
5. Lạy Phật Có Khác Gì Với Lạy Ông Bà, Tổ Tiên Không?
Có sự khác biệt. Lạy Phật là để phát tâm hướng thiện, sám hối, cầu nguyện giác ngộ, giải thoát. Lạy ông bà, tổ tiên là để tưởng nhớ, báo hiếu. Khi lạy Phật, tâm念 nên hướng về giáo lý, từ bi, trí tuệ. Khi lạy tổ tiên, tâm niệm nên hướng về công ơn, hiếu đạo.
6. Phụ Nữ Có Được Lạy Phật Khi Có Kinh Nguyệt Không?
Theo quan điểm của nhiều chùa, phụ nữ trong kỳ kinh nguyệt vẫn có thể đến chùa, thắp nhang, cầu nguyện. Tuy nhiên, một số nơi có quy định kiêng vào chánh điện trong thời gian này. Để chắc chắn, bạn có thể hỏi trực tiếp ban quản lý chùa hoặc chọn cách đứng ngoài cửa chánh điện để cầu nguyện. Điều quan trọng là tâm thanh tịnh, không kỳ thị.
Cách Lạy Phật Ở Chùa: Tóm Tắt Quy Trình 6 Bước
Để bạn dễ dàng ghi nhớ và thực hành, dưới đây là bản tóm tắt ngắn gọn cách lạy Phật ở chùa:
- Chuẩn bị: Trang phục kín đáo, tâm thành kính, chắp tay.
- Vào chùa: Đi cửa bên phải, nhẹ nhàng, giữ trật tự.
- Thắp nhang: Châm ba cây nhang, cắm ngay ngắn, không thổi.
- Lạy Phật: Quỳ xuống, chắp tay, cúi xuống chạm năm điểm (trán, hai khuỷu tay, hai bàn tay), niệm danh hiệu Phật. Lặp lại ba lần.
- Cầu nguyện: Đứng yên, chắp tay, thành tâm cầu nguyện điều thiện lành.
- Từ giã: Chắp tay cúi đầu, bước ra từ tốn.
Lời Kết
Cách lạy Phật ở chùa không quá phức tạp, nhưng đòi hỏi sự thành tâm và cẩn trọng. Chỉ cần bạn giữ tâm念 hướng thiện, ăn mặc chỉnh tề, và làm theo những hướng dẫn trên, thì bất kỳ ai cũng có thể thực hiện nghi lễ này một cách trọn vẹn. Dù bạn đang đứng trước chánh điện của một ngôi chùa làng nhỏ hay trước Đại Hùng Bảo Điện uy nghiêm của Chùa Liên Phái giữa lòng Hà Nội, thì tấm lòng thành kính mới là điều Đức Phật thấu hiểu.
Hy vọng rằng bài viết này đã giúp bạn tự tin hơn khi lần tới đặt chân đến một ngôi chùa. Hãy để những lần cúi lạy trở thành khoảnh khắc thiêng liêng, giúp tâm hồn bạn được thanh lọc, và từ đó sống một cuộc đời an lành, hạnh phúc hơn. Nếu bạn muốn tìm hiểu sâu hơn về văn hóa tâm linh, hãy tham khảo thêm các bài viết khác tại chuaphatanlongthanh.com.
Cập Nhật Lúc Tháng 12 15, 2025 by Đội Ngũ Chùa Phật Ân
