Có thể bạn quan tâm: Phật Học Tinh Hoa Pdf: Cẩm Nang Nhập Môn Triết Học Phật Giáo Cho Người Mới Bắt Đầu
Giới thiệu về Phật học và giáo hội Tăng già
Phật học là một khoa học dạy về cái pháp của Phật, giúp con người hiểu rõ bản chất cuộc sống, con đường tu tập và giải thoát. Nếu bạn muốn học Phật (tu hành), bước đầu tiên là phải làm lễ thọ giáo qui y tại một Giáo hội do Tăng chúng truyền thọ.
Giáo hội Tăng già là một đoàn thể gồm cả nhà xuất gia và tại gia cư sĩ, hoà hiệp để chung lo việc Phật pháp. Giáo hội được tổ chức dựa trên nền tảng Tam tụ Lục hoà: dứt các điều ác, làm các điều lành, có lòng từ bi thương xót và tế độ tất cả chúng sanh; cùng nhau hoà hợp ở, không tranh cãi, cùng nhau tu giới, cùng giải nghĩa, cùng chia sẻ lợi ích.
Giáo hội Tăng già bao gồm 7 chúng: 5 chúng xuất gia (Tỳ kheo, Tỳ kheo ny, Thức xoa ma na, Sa di, Sa di ni) và 2 chúng tại gia (Ưu bà tắc, Ưu bà di). Việc thống nhất giáo đồ nhà Phật là cần thiết để chấn hưng Phật pháp, phù hợp với tinh thần tiến hoá của thời đại.
Có thể bạn quan tâm: Phật Giáo Đại Thừa: Nguồn Gốc, Đặc Điểm Và Các Vị Phật Được Tôn Kính
Tam qui nội và tam qui ngoại
Tam qui là ba môn: Qui y Phật, Qui y Pháp, Qui y Tăng. “Qui” là theo, “y” là nương. Qui y tức là nương theo, trở về nương theo Phật, Pháp, Tăng, gọi là Tam qui.
Tam qui ngoại là nương theo Phật, Pháp, Tăng bên ngoài. Tam qui nội là tự qui y Phật, tự qui y Pháp, tự qui y Tăng – nương theo Phật lòng, Pháp lòng, Tăng lòng bên trong mình.
- Tự qui y Phật: Nương theo Phật lòng của mình, tức là nương theo cái lòng biết giác ngộ. Giác ngộ nghĩa là hiểu biết, tỉnh thức không mê lầm nữa. Người giác ngộ là người biết tu hành, không giác ngộ là không biết tu hành.
- Tự qui y Pháp: Tâm mình là pháp, nương theo tâm pháp ấy mà tu hành. Tâm tuỳ duyên mà hiện ra các hiện tượng, nếu đủ nhơn duyên của cái tâm thì gọi là tâm, đủ nhơn duyên của cái pháp thì gọi là pháp.
- Tự qui y Tăng: Tăng có nghĩa là tịnh, nương theo tâm thanh tịnh của mình mà tu hành. Thanh tịnh nghĩa là trong sạch, tức là tâm không ô nhiễm ngoại cảnh trần duyên.
Có thể bạn quan tâm: Tâm Thức Và Giải Thoát: Lý Thuyết Tâm Thức Phật Giáo Dưới Góc Nhìn So Sánh
Giới luật và công phu tu tập
Sau khi thọ pháp Tam qui, cần giữ 5 điều giới cấm cơ bản: không sát sanh, không trộm cắp, không tà dâm, không nói dối, không uống rượu. Tuy nhiên, muốn tu cao hơn, cần giữ 10 giới:
- Về thân nghiệp: Cấm sát sanh, trộm cắp, tà dâm
- Về khẩu nghiệp: Cấm vọng ngữ, nói hoa nguyệt, nói độc ác, nói hai đầu
- Về ý nghiệp: Cấm tham lam, sân hận, mê muội
Mục đích của giữ giới là làm cho ba nghiệp (thân, miệng, ý) được thanh tịnh. Giới thứ mười dạy đừng si mê, muốn đừng si mê phải thường suy nghĩ chánh lý – đó chính là trí huệ (huệ). Định là nhứt tâm, không nhớ tưởng việc gì khác.

Có thể bạn quan tâm: Phật Học Tinh Yếu: Chìa Khóa Hiểu Biết Cho Người Đời
Công phu niệm Phật
Niệm Phật có nhiều cách, thông dụng nhất là niệm sáu tiếng “Di Đà” bất cứ lúc nào, ở đâu. Ý nghĩa của niệm Phật là diệt vọng tâm, làm cho lòng mình được trong sạch (thanh tịnh).
Nhứt tâm niệm Phật là hết sức tinh tấn, đừng cho xen hở, dầu đi, đứng, nằm, ngồi, ăn uống, làm lụng gì cũng không quên. Khi niệm được thuần thục, tâm liền sáng tỏ, Phật với ta không một không hai.
Niệm Phật Tam muội là niệm Phật tâm được chánh định, gồm ba yếu tố:
- Chánh định: Cảnh giới cứu cánh của người niệm Phật, chẳng chấp có, không, thường, đoạn, tà, chánh
- Chánh trí: Hiểu biết chơn chánh, rõ lý Trung đạo, lìa được hai bên biên kiến
- Chánh thọ: Thọ lãnh lý tánh chơn như, làm cho lý hiệp với trí, trí hiệp với lý
Lợi ích và hiệu quả của tu tập
Tam tụ Lục hoà giúp người tu hành thực hiện chủ nghĩa từ bi bác ái, cứu thế độ nhơn. Giáo hội Tăng già hiện có trên 200 chi hội với các phòng thuốc Nam hoạt động thường xuyên để cứu độ bịnh nhân.
Pháp môn niệm Phật có công dụng diệt nghiệp chúng sanh và đồng thời gieo giống Phật. Mỗi tiếng niệm Phật phát ra tự thâm tâm so sánh như một đốm lửa li ti cực nhỏ, gom góp nhiều ánh sáng trong nhiều năm niệm Phật sẽ kết quả không lường được.
Phương tiện tu tập bao gồm ăn chay, giữ giới, tham thiền, niệm Phật, lạy Phật… nhưng cần hiểu rằng phương tiện phải bỏ sau khi kết quả, như người qua sông bỏ bè, người lành bỏ thuốc, người khoẻ mạnh bỏ gậy.
Công phu niệm Phật cần thực hiện năm nguyên nhân để tâm huờn về Phật:
- Biết rằng mình có vọng tâm tương tục thì phải dùng sự niệm Phật không gián đoạn để trừ nó
- Biết cách niệm Phật theo nguyên tắc thâu nhiếp phóng tâm
- Hiểu rằng vọng tâm từ trong sâu của tạng thức phát ra ngoài
- Biết cách niệm Phật: niệm nhỏ tiếng không bằng niệm trong tâm
- Phải tỏ ngộ rốt ráo cái lý “duy tâm Tịnh độ, tự tánh Di đà”
Đạo Phật dạy người tu hành phải tự độ trước, rồi độ cho người sau, nếu như mình ỷ lại nơi Phật, Pháp, Tăng chẳng những không độ lấy mình được, huống nữa là độ người. Hãy cùng tìm hiểu thêm các bài viết khác tại chuaphatanlongthanh.com để có thêm nhiều kiến thức hữu ích cho cuộc sống.
Cập Nhật Lúc Tháng 12 20, 2025 by Đội Ngũ Chùa Phật Ân
