Chùa Phật Tích, ngọn núi Phật Tích, là một trong những điểm đến tâm linh nổi tiếng bậc nhất tại Bắc Ninh, thu hút hàng trăm nghìn lượt du khách mỗi năm, đặc biệt là những dịp lễ hội đầu xuân. Với lịch sử gần một ngàn năm, nằm trên sườn núi cao, chùa không chỉ là nơi thiêng liêng để chiêm bái, cầu nguyện mà còn là một công trình kiến trúc nghệ thuật độc đáo, gắn liền với những truyền thuyết huyền bí và giá trị văn hóa sâu sắc của vùng đất Kinh Bắc. Nếu bạn đang tìm kiếm một hành trình về cội nguồn, khám phá di sản, hay đơn giản là tìm kiếm sự thanh tịnh giữa nhịp sống hiện đại, bài viết này sẽ cung cấp cho bạn mọi thông tin cần thiết để có một chuyến đi trọn vẹn.
Thông tin cơ bản về chùa Phật Tích
Lịch sử hình thành và những câu chuyện huyền thoại
Chùa Phật Tích, tên Nôm là Vạn Phúc Tự, được xây dựng vào năm 1057, dưới triều đại vua Lý Thánh Tông, trên sườn phía Nam núi Phật Tích. Đây từng là Quốc tự, trung tâm Phật giáo lớn nhất của Đại Việt thời Lý, Trần. Nhiều lần trùng tu, tu bổ, đặc biệt là sau những biến cố chiến tranh, chùa ngày nay là sự kết hợp hài hòa giữa những dấu tích cổ kính và những công trình mới được xây dựng theo lối kiến trúc truyền thống.
Nơi đây gắn liền với nhiều truyền thuyết đẹp, được người dân truyền miệng qua bao thế hệ. Có thể kể đến mối tình đầy thơ mộng giữa nàng tiên Giáng Hương và viên quan Tri huyện Từ Thức, hay câu chuyện về Vương Chất mải mê xem hai tiên ông đánh cờ đến nỗi để mục cả cán rìu. Những câu chuyện ấy không chỉ làm tăng thêm vẻ đẹp huyền ảo cho ngôi chùa mà còn góp phần tạo nên một không gian văn hóa tâm linh đặc biệt, nơi con người cảm nhận được sự giao thoa giữa cõi thực và cõi tiên.
Địa chỉ, giờ mở cửa và thông tin liên hệ
Có thể bạn quan tâm: Đang Nghe Kinh Phật Có Tác Dụng Gì? Những Lợi Ích Tâm Linh Và Sức Khỏe
Để tiện cho việc lên kế hoạch, dưới đây là những thông tin thiết yếu nhất:
- Địa chỉ: Thôn Phật Tích, xã Phật Tích, huyện Tiên Du, tỉnh Bắc Ninh, Việt Nam.
- Giờ mở cửa: Từ 05:30 đến 18:00 hàng ngày, kể cả thứ Bảy và Chủ Nhật. Đây là khung giờ lý tưởng để tham quan, chiêm bái mà vẫn đảm bảo không gian thanh tịnh.
- Số điện thoại liên hệ: 0222 382 2532 (Ban quản lý chùa). Ngoài ra, du khách có thể liên hệ các đơn vị lữ hành để đặt tour trọn gói với nhiều tiện ích đi kèm.
Giá vé tham quan
Một điểm cộng lớn cho chùa Phật Tích là không thu vé vào cửa. Đây là chính sách chung của các ngôi chùa tại Việt Nam, nhằm tạo điều kiện cho mọi người dân, du khách thập phương có thể dễ dàng đến tham quan, chiêm bái mà không bị giới hạn bởi chi phí. Tuy nhiên, nếu có điều kiện, du khách có thể dâng lễ, đóng góp công đức để góp phần trùng tu, bảo tồn di tích.
Hướng dẫn di chuyển đến chùa Phật Tích
Có thể bạn quan tâm: Ăn Kiêng Kiểu Đức Phật: Phương Pháp Cổ Xưa Giúp Giảm Cân Hiệu Quả
Đường đi từ Hà Nội
Chùa Phật Tích cách trung tâm Hà Nội khoảng 25 km về hướng Đông Bắc, là một điểm đến lý tưởng cho các chuyến đi ngắn ngày, du xuân, hay dã ngoại cuối tuần.
Tuyến đường phổ biến nhất:
- Từ trung tâm Hà Nội, đi theo hướng Quốc lộ 1 mới (đường Pháp Vân – Cầu Giẽ).
- Đi khoảng 15 km, đến tỉnh Bắc Ninh.
- Tiếp tục đi theo Quốc lộ 1A cũ hoặc đường tỉnh 286 đến thị xã Từ Sơn.
- Từ Từ Sơn, đi theo đường tỉnh 286 (đường ĐT286) qua huyện Tiên Du.
- Đến ngã ba Phật Tích, rẽ phải vào đường tỉnh 287 (đường 95), đi thêm khoảng 7 km nữa là đến chùa.
Lưu ý:
- Đường đi khá thuận tiện, phù hợp cho cả ô tô và xe máy.
- Nên bật định vị Google Maps để có thể theo dõi lộ trình chính xác, đặc biệt là khi đi lần đầu.
- Vào các dịp lễ hội, đường lên chùa có thể đông đúc, nên đi sớm để tránh kẹt xe và tìm được chỗ đậu xe thuận tiện.
Phương tiện di chuyển
Có thể bạn quan tâm: Ý Nghĩa Đồng Phục Gia Đình Phật Tử & Gợi Ý Xưởng May Chất Lượng
- Xe máy: Là lựa chọn linh hoạt nhất, giúp bạn chủ động về thời gian và có thể dừng nghỉ, chụp ảnh dọc đường.
- Xe ô tô: Phù hợp cho gia đình, nhóm đông người, có thể chở theo hành lý, đồ lễ.
- Xe buýt: Có một số tuyến xe buýt đi qua thị xã Từ Sơn hoặc huyện Tiên Du, nhưng để đến chùa, bạn vẫn cần đi xe ôm hoặc taxi từ điểm đỗ xe buýt. Đây không phải là lựa chọn phổ biến nhất.
Những điểm tham quan nổi bật tại chùa Phật Tích
Khuôn viên chùa Phật Tích rộng lớn, được chia thành nhiều khu vực khác nhau, mỗi nơi đều mang một giá trị lịch sử, kiến trúc và tâm linh riêng biệt.
1. Khu chính điện
Có thể bạn quan tâm: Ý Nghĩa Tượng Phật Di Lặc Đứng: Khám Phá Biểu Tượng Của Hạnh Phúc Và May Mắn
Là trái tim của ngôi chùa, khu chính điện được xây dựng theo lối kiến trúc truyền thống “Nội Công Ngoại Quốc”, gồm:
- Tiền đường: 7 gian, là nơi đón tiếp du khách, treo biển hiệu và bày trí các vật dụng cần thiết.
- Chính điện: 5 gian, thờ Phật A-di-đà và các vị Tam Thế Phật. Không gian bên trong trang nghiêm, ấm cúng, thường xuyên có khói hương nghi ngút.
- Hậu cung: 7 gian, thờ Mẫu và các vị thần linh khác.
- Nhà tổ: 8 gian, nơi thờ các vị sư tổ, trụ trì đã có công khai sơn, trùng tu chùa.
2. Miếu thờ Bà Chúa Trần Thị Ngọc Am
Nằm bên phải chùa, cạnh vườn hoa mẫu đơn, miếu thờ Bà Chúa Trần Thị Ngọc Am, đệ nhất cung tần của chúa Trịnh Tráng. Bà đã tu ở chùa này và có công lớn trong việc trùng tu chùa, xây dựng đình làng cho 13 thôn. Miếu thờ được trang trí công phu, với hình rồng phượng, thể hiện sự tôn kính của người dân địa phương.
3. Vườn tháp
Là nơi lưu giữ di cốt và xá lợi của các vị sư trụ trì và các vị chân tu. Trong vườn tháp có hơn 30 ngọn tháp lớn nhỏ, trong đó nổi bật nhất là Tháp Phổ Quang.
- Tháp Phổ Quang: Là tháp lớn nhất, cao hơn 5 mét, có 14 tầng nhỏ dần lên trên. Tháp được xây dựng vào thời nhà Lý, mang đậm phong cách kiến trúc thời đó với màu sắc và chất liệu đặc trưng. Trên đỉnh tháp treo đại hồng chung, thường được đánh vào những dịp lễ hội quan trọng.
4. Tượng Phật A-di-đà
Tọa lạc trên đỉnh núi, tượng Phật A-di-đà là một trong những bức tượng Phật lớn nhất Việt Nam.
- Kích thước: Cao 27 mét, nặng khoảng 3.000 tấn.
- Kiến trúc: Tượng được làm bằng bê tông cốt thép, dát vàng bên ngoài, tọa trên đài sen.
- Ý nghĩa: Tượng Phật ngồi thiền, mắt khép hờ, nhìn xuống trần thế để phổ độ chúng sinh, mang lại bình an, tài lộc cho nhân dân.
5. Bộ tượng đá 10 linh thú
Đây là một trong những Bảo vật quốc gia được lưu giữ tại chùa Phật Tích. Bộ tượng gồm 10 linh thú bằng đá sa thạch nguyên khối, được xếp thành 5 đôi: sấu, ngựa, trâu, voi, sư tử.
- Ý nghĩa: Mỗi linh thú đều gắn liền với cuộc đời của Đức Phật, tượng trưng cho sự bảo vệ, quy y Phật pháp.
- Vị trí: Đặt ngay trước tòa Tam Bảo, tạo nên một hàng rào linh thiêng, uy nghi.
6. Long Trì (Ao Rồng)
Là một ao nước hình vuông nằm trước chùa. Dưới đáy ao có một thềm đá hình bán nguyệt, chạm nổi hai con rồng đang uốn lượn. Đây là một nét đặc trưng của kiến trúc thời Lý, thể hiện sự kết nối giữa thế giới trần gian và thế giới tâm linh.
7. Vườn hoa mẫu đơn
Là một khu vườn nhỏ trồng hoa mẫu đơn, loài hoa gắn liền với lễ hội Khán hoa mẫu đơn (xem hoa mẫu đơn) diễn ra vào dịp đầu xuân. Hoa mẫu đơn nở rộ, tạo nên một khung cảnh tuyệt đẹp, thu hút rất nhiều du khách đến tham quan, chụp ảnh.
Lễ hội Khán hoa mẫu đơn
Thời gian tổ chức
Lễ hội Khán hoa mẫu đơn được tổ chức vào ngày 4 và 5 tháng Giêng âm lịch hàng năm. Đây là một trong những lễ hội lớn nhất, sôi động nhất tại chùa Phật Tích, thu hút hàng chục nghìn lượt du khách.
Các hoạt động chính
- Dâng hương, lễ Phật: Các đoàn hành hương, phật tử từ khắp nơi đổ về chùa để dâng hương, lễ Phật, cầu nguyện cho một năm mới an lành, hạnh phúc.
- Pháp hội đại bi: Được tổ chức vào tối mùng 5, với sự tham gia của các tăng ni, phật tử và du khách. Pháp hội cầu mong Quốc thái dân an, cầu bình an cho nhân dân.
- Trưng bày, triển lãm: Các gian hàng trưng bày tranh ảnh, hiện vật về lịch sử, kiến trúc, văn hóa của chùa Phật Tích.
- Trò chơi dân gian: Các trò chơi truyền thống như kéo co, đánh cờ người, hát quan họ, múa lân… được tổ chức, tạo không khí vui tươi, sôi động.
- Thưởng thức ẩm thực: Du khách có thể thưởng thức các món ăn đặc sản của vùng đất Kinh Bắc như bánh phu thê, bánh cuốn làng Chờ, nem làng Mọc…
Kinh nghiệm đi lễ hội
- Đi sớm: Nên đi từ sáng sớm (khoảng 5-6 giờ) để tránh đông đúc, tìm được chỗ đậu xe thuận tiện và có thể tham gia đầy đủ các nghi lễ.
- Trang phục: Mặc trang phục lịch sự, kín đáo, tránh quần đùi, váy quá ngắn, áo hai dây…
- Tư trang: Cất giữ tư trang cẩn thận, tránh mang theo nhiều tiền mặt, trang sức có giá trị.
- Tôn trọng: Giữ gìn trật tự, đi nhẹ, nói khẽ, không xô đẩy, chen lấn.
Kinh nghiệm du lịch chùa Phật Tích
Thời điểm lý tưởng để đi
- Đầu năm (tháng 1, 2 âm lịch): Là thời điểm du khách đổ về chùa đông nhất để đi lễ, cầu may mắn, tài lộc cho một năm mới. Không khí lễ hội sôi động, nhưng cũng rất đông đúc.
- Mùa thu (tháng 8, 9 âm lịch): Thời tiết mát mẻ, trong lành, thích hợp cho việc tham quan, chiêm bái mà không phải chịu cảnh đông đúc.
- Cuối tuần: Là lựa chọn phổ biến cho các gia đình, nhóm bạn muốn đi dã ngoại, tham quan, tìm hiểu văn hóa.
Ăn uống
- Tại chùa: Có một số quán ăn nhỏ phục vụ các món chay đơn giản như cơm, canh, rau, đậu.
- Xung quanh chùa: Có một số quán ăn gia đình phục vụ các món ăn đặc sản Bắc Ninh như bánh cuốn, nem, chả…
- Mang theo đồ ăn: Nếu đi theo nhóm, bạn có thể chuẩn bị đồ ăn, nước uống mang theo để tiết kiệm chi phí.
Ở đâu
- Về trong ngày: Vì chùa Phật Tích cách Hà Nội không xa, nên đa số du khách chọn đi về trong ngày.
- Ở lại Bắc Ninh: Nếu muốn tham quan thêm các điểm du lịch khác như Đền Đô, Chùa Dâu, Chùa Bút Tháp…, bạn có thể chọn ở lại Bắc Ninh. Thành phố Bắc Ninh có nhiều khách sạn, nhà nghỉ với giá cả phải chăng.
Chi phí
- Vé tham quan: Miễn phí.
- Đậu xe: Khoảng 5.000 – 10.000 VND/xe máy, 15.000 – 20.000 VND/ô tô (tùy thời điểm).
- Ăn uống: Khoảng 50.000 – 100.000 VND/người/bữa.
- Đi lễ: Tùy tâm, có thể dâng lễ chay, hoa quả, bánh kẹo, nhang đèn.
Lưu ý khi đi chùa
- Tôn trọng: Giữ gìn trật tự, đi nhẹ, nói khẽ, không xô đẩy, chen lấn.
- Trang phục: Mặc trang phục lịch sự, kín đáo, tránh quần đùi, váy quá ngắn, áo hai dây…
- Lễ vật: Nên dâng lễ chay, hoa quả, bánh kẹo, nhang đèn. Tránh dâng lễ mặn.
- Không chụp ảnh nơi thiêng liêng: Một số nơi trong chùa có thể cấm chụp ảnh, nên tuân thủ theo quy định.
- Không ngắt hoa, bẻ cành: Bảo vệ cảnh quan, cây cối trong chùa.
- Không mang vật nuôi: Tránh mang theo chó, mèo vào chùa.
Gợi ý một số tour du lịch chùa Phật Tích trọn gói
Nếu bạn muốn có một chuyến đi trọn vẹn, thuận tiện, không phải lo lắng về phương tiện, ăn uống, hướng dẫn viên, bạn có thể tham khảo các tour du lịch trọn gói. Dưới đây là một số gợi ý:
- Tour Hà Nội – Chùa Phật Tích – Đền Đô – Chùa Dâu (1 ngày): Giá khoảng 450.000 VND/khách. Bao gồm xe ô tô đưa đón, ăn trưa, hướng dẫn viên, vé tham quan.
- Tour Hà Nội – Chùa Phật Tích – Làng gốm Phù Lãng (1 ngày): Giá khoảng 500.000 VND/khách. Bao gồm xe ô tô đưa đón, ăn trưa, hướng dẫn viên, vé tham quan,体验 làm gốm.
- Tour Hà Nội – Chùa Phật Tích – Chùa Bút Tháp – Đền Đô (2 ngày 1 đêm): Giá khoảng 1.200.000 VND/khách. Bao gồm xe ô tô đưa đón, ăn uống, nghỉ đêm, hướng dẫn viên, vé tham quan.
Kết luận
Chùa Phật Tích không chỉ là một di tích lịch sử, một công trình kiến trúc nghệ thuật mà còn là một điểm đến tâm linh, văn hóa đặc sắc. Đến với chùa Phật Tích, bạn không chỉ được chiêm ngưỡng những công trình cổ kính, những bức tượng Phật uy nghi mà còn được hòa mình vào không gian thanh tịnh, tìm lại sự bình yên trong tâm hồn. Hy vọng rằng những thông tin trên đây sẽ giúp bạn có một chuyến đi trọn vẹn, ý nghĩa. Chúc bạn có một hành trình an lành, hạnh phúc!
Cập Nhật Lúc Tháng 12 29, 2025 by Đội Ngũ Chùa Phật Ân
