Rằm tháng 7, hay còn gọi là Lễ Vu Lan hay Tết Trung Nguyên, là một trong những ngày lễ quan trọng nhất trong năm của người Việt. Đây không chỉ là dịp để tưởng nhớ, báo hiếu cha mẹ, ông bà tổ tiên mà còn là thời điểm để thể hiện lòng từ bi, cứu giúp những vong hồn lang thang. Vì vậy, việc cúng rằm tháng 7 sao cho đúng nghi lễ, đầy đủ và thành kính là điều mà nhiều người quan tâm. Bài viết này sẽ cung cấp cho bạn một hướng dẫn chi tiết, đầy đủ về cách cúng rằm tháng 7, từ việc chuẩn bị lễ vật, chọn ngày giờ đến các bài văn khấn, giúp bạn có thể tổ chức một buổi lễ trang trọng, ý nghĩa.
Có thể bạn quan tâm: Cách Cúng Rằm Hằng Tháng Cho Quán Cà Phê – Hướng Dẫn Chi Tiết Và Đầy Đủ
Tóm tắt quy trình thực hiện
- Chọn ngày, giờ: Xác định ngày rằm tháng 7 âm lịch và thời điểm thích hợp để cúng (thường là buổi chiều).
- Chuẩn bị lễ vật: Sắm lễ cúng Phật, cúng gia tiên, và cúng chúng sinh (cúng cô hồn) với các món ăn chay, mặn, vàng mã, tiền lẻ.
- Thiết lập bàn thờ: Trang trí bàn thờ Phật, bàn thờ gia tiên, và bàn thờ chúng sinh (thường đặt ở ngoài trời).
- Thực hiện nghi lễ: Lần lượt cúng Phật, cúng gia tiên, và cúng chúng sinh, đọc các bài văn khấn phù hợp.
- Hóa vàng mã: Đốt vàng mã và rải tiền lẻ cho vong hồn.
- Dọn dẹp: Thu dọn lễ vật một cách cẩn thận, thể hiện sự tôn kính.
Ý nghĩa và nguồn gốc của lễ cúng rằm tháng 7
Rằm tháng 7 là gì? Vì sao phải cúng?
Rằm tháng 7 âm lịch là ngày trăng tròn giữa tháng 7, được biết đến với nhiều tên gọi khác nhau tùy theo từng vùng miền và tôn giáo. Trong Phật giáo, đây là Lễ Vu Lan (hay còn gọi là Lễ Báo Hiếu), bắt nguồn từ tích Mục Kiền Liên cứu mẹ. Theo truyền thuyết, Mục Kiền Liên, một đệ tử của Đức Phật, đã dùng đạo lực của mình để tìm thấy mẹ mình đang bị đày đọa trong ngục Quỷ. Đức Phật đã dạy ông cách cúng dường, bố thí cho các vị A La Hán vào ngày rằm tháng 7 để cứu mẹ thoát khỏi cảnh khổ đau. Từ đó, ngày này trở thành dịp để con cháu tưởng nhớ, báo hiếu cha mẹ, ông bà tổ tiên.
Trong tín ngưỡng dân gian, rằm tháng 7 còn được gọi là Tết Trung Nguyên hay Tết Xá tội vong nhân. Người ta tin rằng vào ngày này, Diêm Vương sẽ mở cổng Quỷ Môn Quan để các vong hồn được trở về trần gian. Những vong hồn này có thể là những người thân đã khuất, cũng có thể là những linh hồn lang thang, không nơi nương tựa. Vì vậy, việc cúng rằm tháng 7 không chỉ để tưởng nhớ tổ tiên mà còn để bố thí, cứu giúp những vong hồn bất hạnh, cầu mong cho họ được siêu thoát, không quấy nhiễu cuộc sống của người sống.
Hai lễ cúng chính trong rằm tháng 7
Rằm tháng 7 bao gồm hai lễ cúng chính, mỗi lễ có ý nghĩa và lễ vật riêng:
- Lễ cúng Phật và cúng gia tiên: Đây là nghi lễ thể hiện lòng biết ơn, tưởng nhớ và cầu xin tổ tiên phù hộ độ trì. Lễ vật thường bao gồm các món ăn chay (cúng Phật) và mặn (cúng gia tiên).
- Lễ cúng chúng sinh (cúng cô hồn): Đây là nghi lễ bố thí, cứu giúp những vong hồn lang thang, vất vưởng. Lễ vật thường được đặt ở ngoài trời và bao gồm nhiều món ăn, tiền lẻ, vàng mã.
Chuẩn bị lễ vật cho ngày rằm tháng 7
Lễ vật cúng Phật
Cúng Phật vào ngày rằm tháng 7 là một cách để thể hiện lòng thành kính, cầu xin phước lành và cầu nguyện cho cha mẹ, tổ tiên được siêu thoát. Lễ vật cúng Phật phải là chay tịnh, thể hiện sự thanh tịnh và tôn kính.
Các món chính thường có:
- Mâm ngũ quả: Chọn 5 loại trái cây tươi ngon, sạch sẽ, tượng trưng cho ngũ hành (Kim, Mộc, Thủy, Hỏa, Thổ). Các loại quả phổ biến là chuối, bưởi, cam, quýt, thanh long, dưa hấu, nho, táo, lê…
- Hoa tươi: Thường dùng hoa sen, hoa cúc, hoa hồng… Cắm thành một bình hoa đẹp, trang nhã.
- Nhang, nến, đèn: Dùng để thắp sáng và tạo không khí trang nghiêm.
- Nước sạch: Đựng trong ly hoặc ấm trà sạch.
- Bánh kẹo chay: Các loại bánh ngọt, kẹo không có thành phần từ thịt, sữa động vật.
- Mâm cơm chay: Gồm các món ăn chay như xôi chay, chè, các món rau củ luộc hoặc xào, canh chay, đậu hũ…
Lưu ý: Tất cả các món ăn chay phải được nấu riêng, không sử dụng các dụng cụ đã dùng để nấu đồ mặn, đảm bảo sự thanh tịnh.
Lễ vật cúng gia tiên
Cúng gia tiên là nghi lễ truyền thống, thể hiện lòng hiếu thảo, tưởng nhớ công ơn của cha mẹ, ông bà, tổ tiên. Lễ vật cúng gia tiên thường có cả đồ chay và đồ mặn, tùy theo phong tục của từng gia đình.
Có thể bạn quan tâm: Cách Cúng Rằm Đầu Năm: Hướng Dẫn Chi Tiết, Ý Nghĩa Và Những Điều Cần Biết
Các món chính thường có:
- Mâm ngũ quả: Tương tự như cúng Phật, chọn các loại trái cây tươi ngon.
- Hoa tươi: Cắm bình hoa đẹp.
- Nhang, nến, đèn:
- Nước, rượu, trà:
- Mâm cơm mặn: Bao gồm các món ăn truyền thống như:
- Gà luộc hoặc vịt luộc: Toàn con, bày biện đẹp mắt.
- Xôi gấc hoặc xôi đậu xanh: Màu đỏ tượng trưng cho may mắn.
- Canh măng, canh bóng, canh miến…
- Thịt kho, thịt rán, giò chả…
- Rau củ xào hoặc luộc.
- Bánh kẹo, mứt:
- Muối, gạo:
- Chè, trầu cau:
- Vàng mã: Gồm tiền vàng, quần áo, giày dép, mũ nón… dành cho người đã khuất.
Lưu ý: Các món ăn phải được nấu chín, bày biện gọn gàng, sạch sẽ. Không nên đặt quá nhiều món, chỉ cần những món đơn giản, thể hiện lòng thành.
Lễ vật cúng chúng sinh (cúng cô hồn)
Cúng chúng sinh hay cúng cô hồn là nghi lễ bố thí, cứu giúp những vong hồn lang thang, không nơi nương tựa. Lễ vật cúng chúng sinh thường được đặt ở ngoài trời, trên một chiếc bàn nhỏ hoặc đặt trực tiếp xuống đất.
Các món chính thường có:
- Cháo trắng: Một bát cháo loãng, tượng trưng cho bữa ăn cứu đói.
- Muối, gạo: Mỗi thứ một ít, rải xuống đất.
- Nước: Đựng trong ly hoặc chai.
- Bánh kẹo: Các loại bánh ngọt, kẹo, mứt.
- Xôi, chè:
- Mì gói, bánh bao:
- Trái cây: Các loại trái cây cắt nhỏ.
- Nước ngọt, bia:
- Tiền lẻ: Tiền xu hoặc tiền giấy mệnh giá nhỏ.
- Vàng mã: Tiền vàng, quần áo, giày dép, mũ nón, xe cộ, nhà cửa… dành cho vong hồn.
Lưu ý: Lễ vật cúng chúng sinh không cần quá cầu kỳ, chỉ cần đủ để thể hiện tấm lòng bố thí, cứu giúp. Không nên đặt đồ mặn như thịt, cá vì theo quan niệm, các vong hồn “cô hồn” không được phép ăn đồ mặn.
Cách thiết lập và trang trí bàn thờ
Bố trí bàn thờ Phật và gia tiên
Bàn thờ Phật và gia tiên thường được đặt ở vị trí trang trọng nhất trong nhà, thường là ở gian giữa hoặc phòng khách. Khi cúng rằm tháng 7, cần đặc biệt chú ý đến việc trang trí và sắp xếp.
Các bước thực hiện:
- Dọn dẹp bàn thờ: Lau chùi bàn thờ sạch sẽ, sắp xếp lại các vật dụng trên bàn thờ gọn gàng.
- Thay nước, thay hoa: Đổ nước cũ, thay nước mới. Thay hoa cũ bằng hoa tươi.
- Bày biện lễ vật: Sắp xếp các món lễ vật lên mâm cúng, chú ý đến sự cân đối và trang nhã.
- Chuẩn bị nhang, nến: Chuẩn bị sẵn nhang, nến để thắp trong buổi lễ.
Lưu ý: Bàn thờ Phật nên được đặt ở vị trí cao hơn bàn thờ gia tiên. Nếu nhà có bàn thờ Phật riêng, thì nên cúng Phật trước, sau đó mới cúng gia tiên.
Bố trí bàn thờ chúng sinh
Bàn thờ chúng sinh được đặt ở ngoài trời, thường là ở trước cửa nhà, sân vườn hoặc vỉa hè. Việc đặt bàn thờ ở ngoài trời nhằm tạo điều kiện cho các vong hồn dễ dàng tiếp cận.
Các bước thực hiện:
- Chọn vị trí: Chọn một vị trí sạch sẽ, thoáng đãng, không bị cản trở.
- Chuẩn bị bàn thờ: Dùng một chiếc bàn nhỏ hoặc tấm ván để bày lễ vật.
- Bày biện lễ vật: Sắp xếp các món lễ vật lên bàn, chú ý để các món ăn, nước uống dễ dàng tiếp cận.
- Chuẩn bị tiền lẻ và vàng mã: Để riêng một chỗ để tiện cho việc rải tiền và hóa vàng.
Lưu ý: Không nên đặt bàn thờ chúng sinh ở những nơi tối tăm, ẩm thấp hoặc có nhiều rác thải. Cần đảm bảo sự sạch sẽ và tôn nghiêm.
Văn khấn cúng rằm tháng 7
Văn khấn cúng Phật
Có thể bạn quan tâm: Cách Cúng Rằm Tháng Riêng 2026: Hướng Dẫn Chi Tiết, Đầy Đủ
Nam mô A Di Đà Phật!
Nam mô A Di Đà Phật!
Nam mô A Di Đà Phật!
Con lạy chín phương Trời, mười phương Chư Phật, Chư Phật mười phương.
Con kính lạy Đức Phật A Di Đà.
Con kính lạy Đức Phật Thích Ca Mâu Ni.
Con kính lạy Đức Phật Di Lặc.
Con kính lạy Bồ Tát Quán Thế Âm.
Con kính lạy chư vị Tôn thần, chư vị Hộ pháp.
Tín chủ (chúng) con là: ……………………………………………….
Ngụ tại: ……………………………………………………………………..
Hôm nay là rằm tháng 7 năm Quý Mão, chúng con thành tâm sửa biện hương hoa, phẩm vật, kim ngân, trà quả, đốt nén tâm hương dâng lên trước Phật, thành tâm kính mời:
- Đức Phật A Di Đà.
- Đức Phật Thích Ca Mâu Ni.
- Đức Phật Di Lặc.
- Bồ Tát Quán Thế Âm.
Cúi xin chư vị tề tựu về đây, chứng giám lòng thành, thụ hưởng lễ vật, gia hộ cho con, gia đình chúng con được an ninh khang thái, vạn sự tốt lành, bốn mùa chín muồi, tài lộc dồi dào, công việc hanh thông, lộc tài tăng tiến, tâm đạo mở mang, sở cầu tất ứng, sở nguyện tòng tâm.
Con xin phép được rải tiền, rải vàng để thí thực cho các vong hồn lang thang.
Nam mô A Di Đà Phật!
Nam mô A Di Đà Phật!
Nam mô A Di Đà Phật!
Văn khấn cúng gia tiên
Nam mô A Di Đà Phật!
Nam mô A Di Đà Phật!
Nam mô A Di Đà Phật!
Con lạy chín phương Trời, mười phương Chư Phật, Chư Phật mười phương.
Con kính lạy Đức Phật A Di Đà.
Con kính lạy Hoàng Thiên Hậu Thổ chư vị Tôn thần.
Con kính lạy Các cụ Tổ Khảo, Tổ Tỷ, bá thúc huynh đệ, đường thượng tiên linh, và các vong linh nội tộc, ngoại tộc họ: ……………………………………………….
Tín chủ (chúng) con: ……………………………………………………..
Ngụ tại: ……………………………………………………………………..
Hôm nay là rằm tháng 7 năm Quý Mão, chúng con thành tâm sửa biện hương hoa, lễ vật, kim ngân, trà quả và các thứ cúng dâng, bày lên trước án.
Chúng con thành tâm kính mời các cụ Tổ Khảo, Tổ Tỷ, bá thúc huynh đệ, đường thượng tiên linh, và các vong linh nội tộc, ngoại tộc họ: ………………………………………………. về nhận hưởng các thứ cúng dâng.
Chúng con kính mời các vị vong linh bị oan, oán, chết trận, chết đói, chết tai nạn, chết vì bệnh tật, chết không nơi nương tựa, chết không có người thờ cúng… về đây thọ hưởng, nghe kinh, niệm Phật, được công đức lợi lạc.
Chúng con thành tâm cầu xin chư vị Tôn thần, chư vị Hộ pháp gia hộ cho gia đình chúng con được an ninh khang thái, vạn sự tốt lành, bốn mùa chín muồi, tài lộc dồi dào, công việc hanh thông, lộc tài tăng tiến, tâm đạo mở mang, sở cầu tất ứng, sở nguyện tòng tâm.
Con xin phép được rải tiền, rải vàng để thí thực cho các vong hồn lang thang.
Nam mô A Di Đà Phật!
Nam mô A Di Đà Phật!
Nam mô A Di Đà Phật!
Văn khấn cúng chúng sinh (cúng cô hồn)
Nam mô A Di Đà Phật!
Nam mô A Di Đà Phật!
Nam mô A Di Đà Phật!
Con lạy chín phương Trời, mười phương Chư Phật, Chư Phật mười phương.
Con kính lạy Đức Phật A Di Đà.
Con kính lạy Đức Phật Thích Ca Mâu Ni.
Con kính lạy Đức Phật Di Lặc.
Con kính lạy Bồ Tát Quán Thế Âm.
Con kính lạy chư vị Tôn thần, chư vị Hộ pháp.
Tín chủ (chúng) con là: ……………………………………………….
Ngụ tại: ……………………………………………………………………..
Hôm nay là rằm tháng 7 năm Quý Mão, chúng con thành tâm sửa biện hương hoa, phẩm vật, kim ngân, trà quả, đốt nén tâm hương, dâng lên trước án.
Chúng con thành tâm kính mời các vị chư thần, chư vị Hộ pháp, các vong linh bị oan, oán, chết trận, chết đói, chết tai nạn, chết vì bệnh tật, chết không nơi nương tựa, chết không có người thờ cúng… về đây thọ hưởng.
Chúng con kính mời các vị vong linh lang thang, vất vưởng, không nơi nương tựa, không người thờ cúng… về đây thọ hưởng, nghe kinh, niệm Phật, được công đức lợi lạc.
Chúng con thành tâm cầu xin chư vị Tôn thần, chư vị Hộ pháp gia hộ cho gia đình chúng con được an ninh khang thái, vạn sự tốt lành, bốn mùa chín muồi, tài lộc dồi dào, công việc hanh thông, lộc tài tăng tiến, tâm đạo mở mang, sở cầu tất ứng, sở nguyện tòng tâm.
Có thể bạn quan tâm: Cách Cúng Rằm Tháng Chạp: Hướng Dẫn Lễ Vật, Văn Khấn Và Nghi Thức Chuẩn Chỉnh
Con xin phép được rải tiền, rải vàng để thí thực cho các vong hồn lang thang.
Nam mô A Di Đà Phật!
Nam mô A Di Đà Phật!
Nam mô A Di Đà Phật!
Quy trình thực hiện lễ cúng rằm tháng 7
Thời gian cúng
Theo truyền thống, ngày rằm tháng 7 âm lịch là 15/07. Tuy nhiên, tùy theo điều kiện thời gian của mỗi gia đình, có thể cúng sớm hoặc cúng muộn hơn một vài ngày, nhưng không nên cúng quá sớm (trước ngày 13) hoặc quá muộn (sau ngày 16).
Thời điểm cúng:
- Cúng Phật và cúng gia tiên: Nên cúng vào buổi chiều (từ 17h đến 19h), đây là thời điểm hoàng đạo, thuận lợi cho việc cúng lễ.
- Cúng chúng sinh (cúng cô hồn): Nên cúng vào buổi chiều (từ 17h đến 19h), vì theo quan niệm, các vong hồn chỉ xuất hiện vào buổi chiều tối.
Các bước thực hiện lễ cúng
- Chuẩn bị: Dọn dẹp bàn thờ, chuẩn bị lễ vật, nhang, nến, vàng mã.
- Thắp nhang: Thắp nhang trên bàn thờ Phật và bàn thờ gia tiên.
- Cúng Phật: Đọc văn khấn cúng Phật, dâng lễ vật, cầu nguyện.
- Cúng gia tiên: Đọc văn khấn cúng gia tiên, dâng lễ vật, cầu nguyện.
- Cúng chúng sinh: Đọc văn khấn cúng chúng sinh, dâng lễ vật, rải tiền lẻ, hóa vàng mã.
- Hóa vàng mã: Đốt vàng mã và rải tiền lẻ cho vong hồn.
- Dọn dẹp: Thu dọn lễ vật một cách cẩn thận, thể hiện sự tôn kính.
Những điều kiêng kỵ cần tránh
- Không cúng đồ mặn cho Phật: Cúng Phật phải là đồ chay tịnh.
- Không cúng quá muộn: Không nên cúng sau 23h vì theo quan niệm, các vong hồn sẽ không nhận được.
- Không nói chuyện ồn ào, cười đùa trong lúc cúng: Cần giữ không khí trang nghiêm, thành kính.
- Không để trẻ em chơi đùa gần bàn thờ: Cần giữ sự tôn nghiêm cho buổi lễ.
- Không vứt rác, đồ thừa bừa bãi: Cần thu dọn sạch sẽ sau khi cúng.
- Không mặc quần áo sặc sỡ, hở hang: Nên mặc quần áo kín đáo, lịch sự.
- Không cúng lễ vật đã hư hỏng, cũ kỹ: Cần chọn lễ vật tươi ngon, sạch sẽ.
Một số lưu ý quan trọng khi cúng rằm tháng 7
Lựa chọn lễ vật phù hợp
- Lễ vật cúng Phật: Phải là đồ chay, không có thành phần từ thịt, sữa động vật.
- Lễ vật cúng gia tiên: Có thể có đồ mặn, nhưng nên chọn những món đơn giản, thể hiện lòng thành.
- Lễ vật cúng chúng sinh: Nên chọn những món đơn giản, dễ tiếp cận, không nên đặt đồ mặn.
Cách hóa vàng mã
- Chọn nơi hóa vàng: Nên hóa vàng ở nơi sạch sẽ, thoáng đãng, tránh nơi có gió mạnh.
- Hóa vàng từ từ: Không nên đốt vàng mã quá nhanh, cần để vàng mã cháy hết hoàn toàn.
- Rải tro: Sau khi hóa vàng, nên rải tro vào một nơi sạch sẽ, không nên để tro vương vãi khắp nơi.
Ý nghĩa của việc rải tiền lẻ
- Tiền lẻ tượng trưng cho sự bố thí, cứu giúp những vong hồn lang thang.
- Rải tiền lẻ cần làm một cách cẩn thận, không nên ném bừa bãi.
Những ai nên cúng rằm tháng 7?
- Mọi gia đình đều nên cúng rằm tháng 7 để thể hiện lòng hiếu thảo, tưởng nhớ tổ tiên.
- Những người kinh doanh nên cúng rằm tháng 7 để cầu mong buôn may bán đắt, làm ăn phát đạt.
- Những người gặp khó khăn, bệnh tật nên cúng rằm tháng 7 để cầu mong được hóa giải, bình an.
Tổng kết
Cúng rằm tháng 7 là một nghi lễ quan trọng, thể hiện lòng hiếu thảo, tưởng nhớ tổ tiên và lòng từ bi, cứu giúp những vong hồn lang thang. Việc cúng rằm tháng 7 không cần quá cầu kỳ, chỉ cần thể hiện lòng thành kính, biết ơn và sự bố thí. Hy vọng rằng với hướng dẫn chi tiết trên đây, bạn sẽ có thể tổ chức một buổi lễ cúng rằm tháng 7 trang trọng, ý nghĩa và đầy đủ. Chúc bạn và gia đình có một ngày rằm tháng 7 an lành, hạnh phúc.
Cập Nhật Lúc Tháng 1 5, 2026 by Đội Ngũ Chùa Phật Ân
