cúng ra tết vào ngày nào là một trong những vấn đề tâm linh quan trọng được rất nhiều người quan tâm mỗi dịp đầu năm. Nghi lễ này đánh dấu thời điểm kết thúc những ngày Tết, đưa ông bà tổ tiên trở về âm cảnh sau một thời gian sum vầy cùng con cháu. Việc chọn ngày cúng ra Tết đúng không chỉ thể hiện lòng thành kính với tổ tiên mà còn mang ý nghĩa sâu sắc về mặt văn hóa, tín ngưỡng, góp phần mang lại may mắn, bình an cho cả năm. Bài viết này sẽ cung cấp cho bạn cái nhìn toàn diện về nghi lễ này, từ ý nghĩa, thời gian, đến cách chuẩn bị mâm cúng sao cho trọn vẹn, đúng phong tục.
Có thể bạn quan tâm: Cúng Quả Trứng Gà: Ý Nghĩa, Cách Chuẩn Bị Và Các Lưu Ý Quan Trọng
Ý nghĩa sâu sắc của nghi lễ cúng ra Tết
Cúng ra Tết, hay còn được gọi là cúng tiễn ông Công ông Táo, cúng đưa ông bà, là một nghi lễ truyền thống quan trọng trong văn hóa người Việt. Đây là thời điểm gia đình cùng nhau tiễn biệt những vị thần linh, tổ tiên đã về sum họp trong dịp Tết Nguyên Đán, để họ trở về với thế giới của mình, tiếp tục công việc và nhiệm vụ.
Tấm lòng thành kính với tổ tiên
Nghi lễ này là biểu hiện sâu sắc nhất của đạo hiếu, lòng biết ơn đối với cội nguồn, tổ tiên. Người Việt tin rằng, trong những ngày Tết, các bậc tiền nhân sẽ trở về nhà để cùng con cháu hưởng thụ hương hoa, bánh trái, sum vầy trong không khí ấm cúng. Việc cúng ra Tết là cách để con cháu bày tỏ lòng thành kính, biết ơn và tiễn biệt các cụ một cách trang trọng, chu đáo. Đây là một hành động thể hiện sự gắn kết giữa các thế hệ, nhắc nhở con cháu về cội nguồn, về truyền thống gia đình.
Cầu mong may mắn, bình an cho cả năm
Ngoài yếu tố tâm linh, cúng ra Tết còn mang ý nghĩa cầu mong may mắn, bình an, sức khỏe, tài lộc cho cả gia đình trong năm mới. Việc tiễn biệt tổ tiên một cách trọn vẹn, đúng phong tục được tin rằng sẽ mang lại sự thuận lợi, hanh thông cho công việc, học hành, buôn bán của các thành viên trong gia đình. Đây là một niềm tin đẹp, một phần quan trọng trong đời sống tinh thần của người Việt Nam.
Kết thúc một chu kỳ, bắt đầu một hành trình mới
Nghi lễ cúng ra Tết đánh dấu sự kết thúc của những ngày Tết, một thời gian nghỉ ngơi, sum họp, để bắt đầu một năm làm việc, học tập mới. Đây là dịp để gia đình cùng nhau dọn dẹp, sắp xếp lại không gian sống, lên kế hoạch cho năm mới, với hy vọng một khởi đầu may mắn, thuận lợi.
Cúng ra Tết vào ngày nào là đúng và tốt nhất?
Thời gian cúng ra Tết có thể khác nhau tùy theo từng vùng miền, từng gia đình, và tùy thuộc vào phong tục, tín ngưỡng riêng. Tuy nhiên, có một số mốc thời gian được coi là phổ biến và được nhiều người lựa chọn.
Có thể bạn quan tâm: Hướng Dẫn Chi Tiết Cúng Ra Mắt Mùng 3 Năm 2026 Cho Gia Chủ
Ngày mùng 3 Tết: Lựa chọn phổ biến nhất
Theo quan niệm truyền thống, ngày mùng 3 Tết là thời điểm thích hợp nhất để cúng ra Tết. Đây là ngày mà các vị thần linh, tổ tiên đã trở về âm cảnh sau một thời gian sum vầy cùng con cháu. Việc cúng vào ngày này được cho là đúng với phong tục, mang lại may mắn và bình an cho cả gia đình.
Từ mùng 3 đến mùng 7 Tết: Khoảng thời gian linh hoạt
Nếu vì lý do nào đó mà gia đình không thể cúng vào đúng ngày mùng 3 Tết, thì có thể chọn bất kỳ ngày nào trong khoảng thời gian từ mùng 3 đến mùng 7 Tết. Đây là khoảng thời gian được coi là “thời điểm tiễn biệt”, vẫn đảm bảo sự linh thiêng và ý nghĩa của nghi lễ.
Một số quan điểm khác
- Mùng 4 Tết: Một số gia đình chọn ngày mùng 4 Tết để cúng ra Tết, với lý do muốn kéo dài thời gian sum họp với tổ tiên.
- Mùng 5 Tết: Cũng có một số nơi quan niệm rằng ngày mùng 5 Tết là thời điểm thích hợp để tiễn biệt tổ tiên.
- Mùng 7 Tết: Đây là thời điểm cuối cùng để cúng ra Tết, trước khi bước vào cuộc sống thường nhật.
Lưu ý: Việc chọn ngày cúng ra Tết cũng có thể phụ thuộc vào ngày lành, giờ tốt trong năm. Nếu gia đình có điều kiện, có thể xem ngày, chọn giờ tốt để tiến hành nghi lễ, nhằm mang lại may mắn, thuận lợi.
Hướng dẫn chi tiết cách cúng ra Tết
Việc chuẩn bị và thực hiện nghi lễ cúng ra Tết cần được thực hiện một cách cẩn thận, chu đáo, thể hiện lòng thành kính với tổ tiên. Dưới đây là hướng dẫn chi tiết về các bước thực hiện nghi lễ này.
Chuẩn bị mâm cúng
Mâm cúng chay
Mâm cúng chay thường được sử dụng trong các gia đình theo đạo Phật hoặc những gia đình muốn cầu mong sự thanh tịnh, bình an. Các món ăn chay thường được lựa chọn là những món thanh đạm, tinh khiết, thể hiện lòng thành kính.
Có thể bạn quan tâm: Cúng Quảy Là Gì? Khám Phá Phong Tục Cúng Lễ Trong Đời Sống Người Việt
Các món ăn chay thường có trong mâm cúng:
- Xôi chay: Xôi gấc, xôi đậu xanh, xôi nếp cẩm…
- Canh chay: Canh nấm, canh đậu hũ, canh củ sen…
- Món mặn chay: Nem chay, chả chay, giò chay…
- Rau củ quả: Các loại rau củ quả tươi ngon, được chế biến sạch sẽ.
- Trái cây: Các loại trái cây theo mùa, được chọn lựa kỹ càng, tươi ngon.
- Bánh kẹo: Các loại bánh kẹo truyền thống.
- Nước: Trà, rượu, nước lọc…
Mâm cúng mặn
Mâm cúng mặn thường được sử dụng trong các gia đình không theo đạo Phật hoặc những gia đình muốn cầu mong sự sung túc, đầy đủ. Các món ăn mặn thường được lựa chọn là những món ngon, bổ dưỡng, thể hiện lòng thành kính.
Các món ăn mặn thường có trong mâm cúng:
- Xôi gấc: Màu đỏ tượng trưng cho may mắn, hạnh phúc.
- Gà luộc: Gà trống luộc nguyên con, tượng trưng cho sự sung túc, đầy đủ.
- Heo quay: Heo quay nguyên con hoặc heo quay miếng, tượng trưng cho sự sung túc, đầy đủ.
- Cá: Cá luộc hoặc cá chiên, tượng trưng cho sự dư dả, no đủ.
- Canh măng: Canh măng tượng trưng cho sự phát triển, thịnh vượng.
- Rau củ quả: Các loại rau củ quả tươi ngon, được chế biến sạch sẽ.
- Trái cây: Các loại trái cây theo mùa, được chọn lựa kỹ càng, tươi ngon.
- Bánh kẹo: Các loại bánh kẹo truyền thống.
- Nước: Trà, rượu, nước lọc…
Lưu ý:
- Các món ăn cần được nấu chín, đảm bảo vệ sinh an toàn thực phẩm.
- Mâm cúng cần được bày biện một cách trang trọng, sạch sẽ.
- Nên chọn các loại thực phẩm tươi ngon, không bị hư hỏng.
Chuẩn bị đồ lễ
Hương, hoa, đèn, nến
- Hương: Nên chọn loại hương thơm nhẹ, thanh khiết, không quá nồng.
- Hoa: Nên chọn các loại hoa tươi, có màu sắc tươi tắn, tượng trưng cho sự may mắn, hạnh phúc.
- Đèn, nến: Nên chọn loại đèn, nến có ánh sáng dịu nhẹ, tạo không khí trang nghiêm.
Giấy tiền, vàng mã
- Giấy tiền, vàng mã là một phần quan trọng trong nghi lễ cúng ra Tết, thể hiện lòng thành kính với tổ tiên.
- Nên chọn loại giấy tiền, vàng mã chất lượng, không bị ẩm mốc.
- Số lượng giấy tiền, vàng mã cần được chuẩn bị phù hợp với phong tục của từng gia đình.
Bánh kẹo, trái cây
- Bánh kẹo, trái cây là những món ăn không thể thiếu trong mâm cúng, tượng trưng cho sự ngọt ngào, may mắn.
- Nên chọn các loại bánh kẹo, trái cây tươi ngon, không bị hư hỏng.
Văn khấn cúng ra Tết
Văn khấn cúng ra Tết là một phần quan trọng trong nghi lễ, thể hiện lòng thành kính, biết ơn đối với tổ tiên. Dưới đây là một bài văn khấn cúng ra Tết phổ biến:
Nam mô A Di Đà Phật! (3 lần)
Nam mô Đương Lai Hạ Sanh Di Lặc Tôn Phật
Con kính lạy
Quan Đương niên Hành khiển
Ngũ phương, Ngũ thổ, Long Mạch Tôn thần
Con kính lạy
Các cụ tổ tiên, ông bà, cha mẹ đã khuất
Tín chủ con là: [Họ tên người cúng]
Ngụ tại: [Địa chỉ]
Hôm nay là ngày [ngày] tháng [tháng] năm [năm]
Tín chủ con có chút lễ vật, hương hoa, trà rượu, bánh trái, dâng lên các cụ tổ tiên, ông bà, cha mẹ đã khuất, kính mong các cụ chứng giám lòng thành, phù hộ độ trì cho con cháu trong năm mới được mạnh khỏe, bình an, may mắn, hạnh phúc.
Các cụ đã về với con cháu trong những ngày Tết, nay con cháu xin tiễn các cụ trở về âm cảnh, kính mong các cụ an hưởng nơi chín suối.
Con xin kính lễ! (3 lần)
Nam mô A Di Đà Phật! (3 lần)
Lưu ý:
- Văn khấn có thể được điều chỉnh cho phù hợp với phong tục, tín ngưỡng của từng gia đình.
- Nên đọc văn khấn một cách thành kính, trang nghiêm.
- Có thể đọc văn khấn theo từng câu, hoặc đọc toàn bộ bài văn khấn.
Một số lưu ý quan trọng khi cúng ra Tết
Chọn ngày lành, giờ tốt
Nếu gia đình có điều kiện, có thể xem ngày, chọn giờ tốt để tiến hành nghi lễ cúng ra Tết. Việc chọn ngày lành, giờ tốt được cho là sẽ mang lại may mắn, thuận lợi cho cả gia đình trong năm mới.
Chuẩn bị tâm lý thành kính, trang nghiêm
Việc cúng ra Tết là một nghi lễ tâm linh quan trọng, cần được thực hiện một cách thành kính, trang nghiêm. Trước khi cúng, các thành viên trong gia đình nên tắm rửa sạch sẽ, mặc quần áo gọn gàng, chỉnh tề.
Có thể bạn quan tâm: Cúng Quả Đường Hay Quá Đường: Ý Nghĩa Và Nghi Lễ Trong Văn Hóa Dân Gian
Thực hiện nghi lễ một cách chu đáo
Việc thực hiện nghi lễ cúng ra Tết cần được thực hiện một cách chu đáo, cẩn thận. Các món ăn cần được nấu chín, đảm bảo vệ sinh an toàn thực phẩm. Mâm cúng cần được bày biện một cách trang trọng, sạch sẽ. Văn khấn cần được đọc một cách thành kính, trang nghiêm.
Không lãng phí
Việc cúng ra Tết là một nghi lễ tâm linh, không nên quá cầu kỳ, lãng phí. Các món ăn, đồ lễ cần được chuẩn bị một cách vừa phải, phù hợp với điều kiện kinh tế của gia đình.
Tôn trọng phong tục, tín ngưỡng
Việc cúng ra Tết là một phần quan trọng trong văn hóa, tín ngưỡng của người Việt. Mỗi gia đình, mỗi vùng miền có thể có những phong tục, tín ngưỡng riêng. Cần tôn trọng và tuân thủ các phong tục, tín ngưỡng đó.
Kết luận
cúng ra tết vào ngày nào là một câu hỏi quan trọng, và câu trả lời là ngày mùng 3 Tết là thời điểm thích hợp nhất. Tuy nhiên, tùy vào điều kiện, phong tục của từng gia đình, có thể chọn bất kỳ ngày nào trong khoảng thời gian từ mùng 3 đến mùng 7 Tết. Việc chuẩn bị và thực hiện nghi lễ cúng ra Tết cần được thực hiện một cách cẩn thận, chu đáo, thể hiện lòng thành kính với tổ tiên. Hi vọng rằng bài viết này đã cung cấp cho bạn những thông tin hữu ích về nghi lễ cúng ra Tết, giúp bạn có thể thực hiện nghi lễ này một cách trọn vẹn, đúng phong tục, mang lại may mắn, bình an cho cả gia đình trong năm mới.
Thông tin chi tiết về các nghi lễ tâm linh, phong tục truyền thống được chuaphatanlongthanh.com tổng hợp và cập nhật thường xuyên, nhằm mang đến cho độc giả những kiến thức chính xác, đáng tin cậy về văn hóa, tín ngưỡng của người Việt.
Cập Nhật Lúc Tháng 1 6, 2026 by Đội Ngũ Chùa Phật Ân
