Lễ cúng tiễn ông Táo về trời vào ngày 23 tháng Chạp hàng năm là một trong những nghi lễ quan trọng nhất trong văn hóa tâm linh của người Việt. Đây không chỉ là một nghi thức truyền thống mà còn là dịp để mỗi gia đình bày tỏ lòng biết ơn, kính trọng đối với vị thần cai quản việc bếp núc, ghi chép công việc của gia đình trong một năm qua. Tuy nhiên, có rất nhiều người thắc mắc: “cúng tiễn ông táo nói gì?” để lễ cúng được trang nghiêm, đầy đủ và đúng phong tục. Bài viết dưới đây sẽ cung cấp cho bạn lời khấn cúng tiễn ông Táo chuẩn xác, đầy đủ và ý nghĩa nhất, giúp bạn thực hiện nghi lễ này một cách trọn vẹn.
Có thể bạn quan tâm: Cúng Tiền Thật Hay Giả: Nên Dùng Tiền Thật Hay Tiền Âm Để Cúng Bái?
Tầm quan trọng của lễ cúng tiễn ông Táo
Ý nghĩa tâm linh sâu sắc
Lễ cúng tiễn ông Táo về trời là một trong những nghi lễ truyền thống lâu đời của người Việt, gắn liền với tín ngưỡng thờ cúng tổ tiên và các vị thần linh. Theo quan niệm dân gian, ông Táo (hay còn gọi là Táo quân) gồm ba vị: Thổ Công, Thổ Địa và Thổ Kỳ, có nhiệm vụ trông coi, ghi chép mọi việc xảy ra trong gia đình con người.
Vào ngày 23 tháng Chạp (23 tháng 12 âm lịch), ông Táo sẽ cưỡi cá chép bay về trời để trình báo với Ngọc Hoàng về những việc tốt xấu mà gia đình đã làm trong năm. Vì vậy, lễ cúng tiễn ông Táo được xem là một dịp đặc biệt để gia đình bày tỏ lòng biết ơn, kính trọng và cầu xin ông Táo “phù hộ độ trì”, “báo cáo những điều tốt đẹp” cho gia đình trong năm mới.
Phong tục cúng tiễn ông Táo
Việc cúng tiễn ông Táo không chỉ là một nghi thức tâm linh mà còn là dịp để cả gia đình sum họp, cùng nhau chuẩn bị mâm cúng, dọn dẹp nhà cửa, chuẩn bị cho một năm mới an lành, hạnh phúc. Đây là dịp để mọi người cùng nhau thể hiện lòng thành kính, biết ơn đối với các vị thần linh đã phù hộ, bảo vệ gia đình trong suốt một năm qua.
Chuẩn bị mâm cúng tiễn ông Táo
Thời gian cúng tiễn ông Táo
Theo phong tục truyền thống, lễ cúng tiễn ông Táo được thực hiện vào ngày 23 tháng Chạp (23 tháng 12 âm lịch). Tuy nhiên, tùy theo từng vùng miền, có thể có sự khác biệt nhỏ về thời gian cúng. Một số gia đình có thể cúng sớm hơn một vài ngày, hoặc cúng vào buổi chiều tối ngày 23 tháng Chạp.
Mâm cúng tiễn ông Táo gồm những gì?
Mâm cúng tiễn ông Táo cần được chuẩn bị một cách trang trọng, đầy đủ, thể hiện lòng thành kính của gia đình. Dưới đây là những vật phẩm không thể thiếu trong mâm cúng tiễn ông Táo:
Mâm cỗ mặn:
- Gà luộc (hoặc heo quay, heo sữa)
- Xôi gấc
- Bánh chưng
- Canh măng
- Cơm trắng
- Trái cây (chuối, bưởi, cam, quýt…)
Mâm cỗ chay:
- Bánh kẹo
- Chè
- Xôi
- Trái cây
- Hoa tươi
Vật phẩm cúng:
- Hương (nhang)
- Nến
- Giấy tiền vàng bạc
- Rượu, trà
- Cá chép (tượng trưng cho phương tiện đưa ông Táo về trời)
Cách sắp xếp mâm cúng
Mâm cúng tiễn ông Táo cần được sắp xếp một cách trang nghiêm, gọn gàng. Các món ăn được bày biện trên mâm, sắp xếp theo thứ tự từ trên xuống dưới, từ trái sang phải. Hoa tươi được đặt ở vị trí trung tâm, tạo điểm nhấn cho mâm cúng. Cá chép được thả trong một chậu nước nhỏ, tượng trưng cho phương tiện đưa ông Táo về trời.
Lời khấn cúng tiễn ông Táo
Bài khấn cúng tiễn ông Táo
Dưới đây là bài khấn cúng tiễn ông Táo đầy đủ, trang nghiêm, được sử dụng phổ biến trong các gia đình Việt:
Nam mô A-di-đà Phật! (3 lần)
Con lạy chín phương Trời, mười phương Chư Phật, Chư Phật mười phương.
Con kính lạy ngài Đông trù Tư mệnh Táo phủ Thần quân.
Tín chủ (chúng) con là: ………………….
Ngụ tại: ………………….
Hôm nay, ngày 23 tháng Chạp, tín chủ chúng con thành tâm sắp sửa hương hoa phẩm luật, xiêm hài áo mũ, kính dâng tôn thần. Thắp hương kính lễ tấu trình: Táo quân cai quản trong nội địa, gia đình con có nhiều thiếu sót, kính xin Táo quân gia ân tác phúc, phù hộ độ trì, gia đạo an khang, thịnh vượng.
Chúng con kính mời ngài Đông trù Tư mệnh Táo phủ Thần quân hiển linh trước án, hưởng thụ lễ vật, phù hộ cho gia chúng con an khang thịnh vượng, mọi điều tốt lành.
Có thể bạn quan tâm: Cúng Tiễn Ngày Nào: Hướng Dẫn Chi Tiết Và Những Điều Cần Biết
Chúng con lễ bạc tâm thành, kính lễ Táo quân, cẩn cáo.
Nam mô A-di-đà Phật! (3 lần)
Hướng dẫn đọc lời khấn
1. Chuẩn bị tâm thế:
Trước khi đọc lời khấn, cần chuẩn bị tâm thế thành kính, nghiêm trang. Nên tắm rửa sạch sẽ, mặc quần áo chỉnh tề, thể hiện sự tôn trọng đối với các vị thần linh.
2. Thời điểm đọc khấn:
Lời khấn nên được đọc vào buổi chiều tối ngày 23 tháng Chạp, sau khi đã chuẩn bị xong mâm cúng. Khi đọc khấn, nên đứng thẳng, tay chắp lại, hướng về bàn thờ.
3. Cách đọc khấn:
- Đọc khấn với giọng nói rõ ràng, chậm rãi, thể hiện sự thành kính.
- Đọc khấn ba lần “Nam mô A-di-đà Phật” để mở đầu, thể hiện lòng thành kính đối với Phật.
- Đọc toàn bộ bài khấn một cách trang nghiêm, không vội vàng.
- Sau khi đọc khấn xong, có thể khấn thêm một vài lời cầu xin tùy theo mong ước của gia đình.
Những điều cần lưu ý khi cúng tiễn ông Táo
Tránh những điều kiêng kỵ
1. Không cúng muộn:
Theo phong tục, lễ cúng tiễn ông Táo cần được thực hiện đúng vào ngày 23 tháng Chạp. Việc cúng muộn có thể khiến ông Táo không kịp về trời, ảnh hưởng đến việc “báo cáo” với Ngọc Hoàng.
2. Không cúng thiếu:
Mâm cúng tiễn ông Táo cần được chuẩn bị đầy đủ, không được cúng thiếu vật phẩm. Việc cúng thiếu có thể khiến ông Táo không hài lòng, ảnh hưởng đến việc “phù hộ độ trì” cho gia đình.
3. Không cúng vào buổi sáng:
Theo quan niệm dân gian, buổi sáng là thời gian ông Táo còn bận rộn với việc “ghi chép” công việc của gia đình. Vì vậy, lễ cúng tiễn ông Táo nên được thực hiện vào buổi chiều tối.
Những điều nên làm
1. Dọn dẹp nhà cửa:
Trước khi cúng tiễn ông Táo, cần dọn dẹp nhà cửa sạch sẽ, gọn gàng. Đây là dịp để “tiễn biệt” những điều không may mắn trong năm cũ, đón chào năm mới an lành, hạnh phúc.
2. Chuẩn bị mâm cúng đầy đủ:
Mâm cúng tiễn ông Táo cần được chuẩn bị một cách trang trọng, đầy đủ, thể hiện lòng thành kính của gia đình.
3. Đọc lời khấn thành kính:
Lời khấn cúng tiễn ông Táo cần được đọc một cách thành kính, trang nghiêm, thể hiện lòng biết ơn, kính trọng đối với các vị thần linh.
Ý nghĩa của việc thả cá chép
Cá chép – phương tiện đưa ông Táo về trời
Theo quan niệm dân gian, cá chép là phương tiện duy nhất để ông Táo cưỡi về trời. Vì vậy, trong lễ cúng tiễn ông Táo, cá chép là vật phẩm không thể thiếu. Sau khi cúng xong, cá chép sẽ được thả xuống sông, hồ, tượng trưng cho việc tiễn ông Táo về trời.
Cách thả cá chép
1. Chọn cá chép khỏe mạnh:
Cá chép được chọn để thả cần khỏe mạnh, không bị bệnh tật. Việc thả cá chép khỏe mạnh thể hiện lòng thành kính, mong muốn ông Táo “cưỡi” cá chép khỏe mạnh về trời.
2. Thả cá chép vào nơi nước sạch:
Cá chép nên được thả vào nơi nước sạch, có dòng chảy mạnh. Việc thả cá chép vào nơi nước sạch thể hiện lòng thành kính, mong muốn ông Táo “cưỡi” cá chép khỏe mạnh về trời.
Có thể bạn quan tâm: Hướng Dẫn Chi Tiết Cách Cúng Tiễn Mã Nhà Trần
3. Thả cá chép vào buổi chiều:
Cá chép nên được thả vào buổi chiều, sau khi đã cúng xong. Việc thả cá chép vào buổi chiều thể hiện lòng thành kính, mong muốn ông Táo “cưỡi” cá chép khỏe mạnh về trời.
Lời khấn cúng tiễn ông Táo theo từng vùng miền
Miền Bắc
Ở miền Bắc, lễ cúng tiễn ông Táo thường được thực hiện vào buổi chiều tối ngày 23 tháng Chạp. Mâm cúng tiễn ông Táo gồm có gà luộc, xôi gấc, bánh chưng, canh măng, cơm trắng, trái cây, hoa tươi, hương, nến, giấy tiền vàng bạc, rượu, trà và cá chép.
Bài khấn cúng tiễn ông Táo ở miền Bắc thường được đọc như sau:
Nam mô A-di-đà Phật! (3 lần)
Con lạy chín phương Trời, mười phương Chư Phật, Chư Phật mười phương.
Con kính lạy ngài Đông trù Tư mệnh Táo phủ Thần quân.
Tín chủ (chúng) con là: ………………….
Ngụ tại: ………………….
Hôm nay, ngày 23 tháng Chạp, tín chủ chúng con thành tâm sắp sửa hương hoa phẩm luật, xiêm hài áo mũ, kính dâng tôn thần. Thắp hương kính lễ tấu trình: Táo quân cai quản trong nội địa, gia đình con có nhiều thiếu sót, kính xin Táo quân gia ân tác phúc, phù hộ độ trì, gia đạo an khang, thịnh vượng.
Chúng con kính mời ngài Đông trù Tư mệnh Táo phủ Thần quân hiển linh trước án, hưởng thụ lễ vật, phù hộ cho gia chúng con an khang thịnh vượng, mọi điều tốt lành.
Chúng con lễ bạc tâm thành, kính lễ Táo quân, cẩn cáo.
Nam mô A-di-đà Phật! (3 lần)
Miền Trung
Ở miền Trung, lễ cúng tiễn ông Táo thường được thực hiện vào buổi chiều tối ngày 23 tháng Chạp. Mâm cúng tiễn ông Táo gồm có heo quay, xôi, bánh chưng, canh, cơm trắng, trái cây, hoa tươi, hương, nến, giấy tiền vàng bạc, rượu, trà và cá chép.
Bài khấn cúng tiễn ông Táo ở miền Trung thường được đọc như sau:
Nam mô A-di-đà Phật! (3 lần)
Con lạy chín phương Trời, mười phương Chư Phật, Chư Phật mười phương.
Con kính lạy ngài Đông trù Tư mệnh Táo phủ Thần quân.
Tín chủ (chúng) con là: ………………….
Ngụ tại: ………………….
Hôm nay, ngày 23 tháng Chạp, tín chủ chúng con thành tâm sắp sửa hương hoa phẩm luật, xiêm hài áo mũ, kính dâng tôn thần. Thắp hương kính lễ tấu trình: Táo quân cai quản trong nội địa, gia đình con có nhiều thiếu sót, kính xin Táo quân gia ân tác phúc, phù hộ độ trì, gia đạo an khang, thịnh vượng.
Chúng con kính mời ngài Đông trù Tư mệnh Táo phủ Thần quân hiển linh trước án, hưởng thụ lễ vật, phù hộ cho gia chúng con an khang thịnh vượng, mọi điều tốt lành.
Chúng con lễ bạc tâm thành, kính lễ Táo quân, cẩn cáo.
Nam mô A-di-đà Phật! (3 lần)
Miền Nam
Ở miền Nam, lễ cúng tiễn ông Táo thường được thực hiện vào buổi chiều tối ngày 23 tháng Chạp. Mâm cúng tiễn ông Táo gồm có heo sữa, xôi, bánh chưng, canh, cơm trắng, trái cây, hoa tươi, hương, nến, giấy tiền vàng bạc, rượu, trà và cá chép.
Bài khấn cúng tiễn ông Táo ở miền Nam thường được đọc như sau:
Nam mô A-di-đà Phật! (3 lần)
Con lạy chín phương Trời, mười phương Chư Phật, Chư Phật mười phương.
Con kính lạy ngài Đông trù Tư mệnh Táo phủ Thần quân.
Tín chủ (chúng) con là: ………………….
Ngụ tại: ………………….
Hôm nay, ngày 23 tháng Chạp, tín chủ chúng con thành tâm sắp sửa hương hoa phẩm luật, xiêm hài áo mũ, kính dâng tôn thần. Thắp hương kính lễ tấu trình: Táo quân cai quản trong nội địa, gia đình con có nhiều thiếu sót, kính xin Táo quân gia ân tác phúc, phù hộ độ trì, gia đạo an khang, thịnh vượng.
Chúng con kính mời ngài Đông trù Tư mệnh Táo phủ Thần quân hiển linh trước án, hưởng thụ lễ vật, phù hộ cho gia chúng con an khang thịnh vượng, mọi điều tốt lành.
Chúng con lễ bạc tâm thành, kính lễ Táo quân, cẩn cáo.
Nam mô A-di-đà Phật! (3 lần)
Lời khấn cúng tiễn ông Táo cho gia đình có con nhỏ
Những điều cần lưu ý
Khi gia đình có con nhỏ, việc cúng tiễn ông Táo cần được thực hiện một cách cẩn thận, trang nghiêm. Trước khi cúng, cần dọn dẹp nhà cửa sạch sẽ, gọn gàng, tránh để trẻ em chơi đùa gần bàn thờ.
Bài khấn cúng tiễn ông Táo cho gia đình có con nhỏ
Có thể bạn quan tâm: Cúng Tiễn Căn Là Gì? Ý Nghĩa, Nghi Thức Và Những Điều Cần Biết
Nam mô A-di-đà Phật! (3 lần)
Con lạy chín phương Trời, mười phương Chư Phật, Chư Phật mười phương.
Con kính lạy ngài Đông trù Tư mệnh Táo phủ Thần quân.
Tín chủ (chúng) con là: ………………….
Ngụ tại: ………………….
Hôm nay, ngày 23 tháng Chạp, tín chủ chúng con thành tâm sắp sửa hương hoa phẩm luật, xiêm hài áo mũ, kính dâng tôn thần. Thắp hương kính lễ tấu trình: Táo quân cai quản trong nội địa, gia đình con có nhiều thiếu sót, kính xin Táo quân gia ân tác phúc, phù hộ độ trì, gia đạo an khang, thịnh vượng.
Chúng con kính mời ngài Đông trù Tư mệnh Táo phủ Thần quân hiển linh trước án, hưởng thụ lễ vật, phù hộ cho gia chúng con an khang thịnh vượng, mọi điều tốt lành. Đặc biệt, kính xin Táo quân phù hộ độ trì cho các cháu nhỏ trong gia đình được khỏe mạnh, thông minh, học hành tiến bộ.
Chúng con lễ bạc tâm thành, kính lễ Táo quân, cẩn cáo.
Nam mô A-di-đà Phật! (3 lần)
Lời khấn cúng tiễn ông Táo cho gia đình có người già
Những điều cần lưu ý
Khi gia đình có người già, việc cúng tiễn ông Táo cần được thực hiện một cách trang trọng, thể hiện lòng biết ơn, kính trọng đối với các vị thần linh. Trước khi cúng, cần dọn dẹp nhà cửa sạch sẽ, gọn gàng, tránh để người già phải làm việc nặng.
Bài khấn cúng tiễn ông Táo cho gia đình có người già
Nam mô A-di-đà Phật! (3 lần)
Con lạy chín phương Trời, mười phương Chư Phật, Chư Phật mười phương.
Con kính lạy ngài Đông trù Tư mệnh Táo phủ Thần quân.
Tín chủ (chúng) con là: ………………….
Ngụ tại: ………………….
Hôm nay, ngày 23 tháng Chạp, tín chủ chúng con thành tâm sắp sửa hương hoa phẩm luật, xiêm hài áo mũ, kính dâng tôn thần. Thắp hương kính lễ tấu trình: Táo quân cai quản trong nội địa, gia đình con có nhiều thiếu sót, kính xin Táo quân gia ân tác phúc, phù hộ độ trì, gia đạo an khang, thịnh vượng.
Chúng con kính mời ngài Đông trù Tư mệnh Táo phủ Thần quân hiển linh trước án, hưởng thụ lễ vật, phù hộ cho gia chúng con an khang thịnh vượng, mọi điều tốt lành. Đặc biệt, kính xin Táo quân phù hộ độ trì cho các cụ già trong gia đình được mạnh khỏe, sống lâu trăm tuổi.
Chúng con lễ bạc tâm thành, kính lễ Táo quân, cẩn cáo.
Nam mô A-di-đà Phật! (3 lần)
Lời khấn cúng tiễn ông Táo cho gia đình có người làm ăn buôn bán
Những điều cần lưu ý
Khi gia đình có người làm ăn buôn bán, việc cúng tiễn ông Táo cần được thực hiện một cách trang trọng, thể hiện lòng biết ơn, kính trọng đối với các vị thần linh. Trước khi cúng, cần dọn dẹp nhà cửa sạch sẽ, gọn gàng, chuẩn bị mâm cúng đầy đủ, thể hiện lòng thành kính.
Bài khấn cúng tiễn ông Táo cho gia đình có người làm ăn buôn bán
Nam mô A-di-đà Phật! (3 lần)
Con lạy chín phương Trời, mười phương Chư Phật, Chư Phật mười phương.
Con kính lạy ngài Đông trù Tư mệnh Táo phủ Thần quân.
Tín chủ (chúng) con là: ………………….
Ngụ tại: ………………….
Hôm nay, ngày 23 tháng Chạp, tín chủ chúng con thành tâm sắp sửa hương hoa phẩm luật, xiêm hài áo mũ, kính dâng tôn thần. Thắp hương kính lễ tấu trình: Táo quân cai quản trong nội địa, gia đình con có nhiều thiếu sót, kính xin Táo quân gia ân tác phúc, phù hộ độ trì, gia đạo an khang, thịnh vượng.
Chúng con kính mời ngài Đông trù Tư mệnh Táo phủ Thần quân hiển linh trước án, hưởng thụ lễ vật, phù hộ cho gia chúng con an khang thịnh vượng, mọi điều tốt lành. Đặc biệt, kính xin Táo quân phù hộ độ trì cho các thành viên trong gia đình làm ăn buôn bán được thuận lợi, buôn may bán đắt, kinh doanh phát đạt.
Chúng con lễ bạc tâm thành, kính lễ Táo quân, cẩn cáo.
Nam mô A-di-đà Phật! (3 lần)
Kết luận
Lễ cúng tiễn ông Táo về trời là một trong những nghi lễ truyền thống quan trọng của người Việt, thể hiện lòng biết ơn, kính trọng đối với các vị thần linh. Việc chuẩn bị mâm cúng, đọc lời khấn một cách trang nghiêm, thành kính là điều cần thiết để lễ cúng được trọn vẹn, ý nghĩa.
Hy vọng bài viết trên đây đã giúp bạn hiểu rõ hơn về lễ cúng tiễn ông Táo, từ việc chuẩn bị mâm cúng, cách sắp xếp, đến lời khấn cúng tiễn ông Táo đầy đủ, trang nghiêm. Chúc bạn và gia đình có một lễ cúng tiễn ông Táo trọn vẹn, an lành và may mắn.
Cập Nhật Lúc Tháng 1 6, 2026 by Đội Ngũ Chùa Phật Ân
