Mâm cỗ cúng giao thừa ngoài trời để hướng nào là một trong những câu hỏi được rất nhiều người đặt ra khi chuẩn bị lễ cúng quan trọng nhất trong năm. Giao thừa, hay còn gọi là lễ Trừ tịch, là thời khắc thiêng liêng đánh dấu sự chuyển giao giữa năm cũ và năm mới. Việc cúng giao thừa ngoài trời (hay còn gọi là cúng ngoài trời) có ý nghĩa tiễn đưa các vị thần linh đã phù hộ cho gia đình trong một năm qua trở về trời, đồng thời nghênh đón các vị thần mới về cai quản, phù hộ cho gia đình trong năm mới. Do đó, việc chuẩn bị và bày trí mâm cỗ cúng giao thừa sao cho đúng phong tục, thể hiện được lòng thành kính là điều mà nhiều gia đình quan tâm.
Có thể bạn quan tâm: Hướng Dẫn Chuẩn Bị Mâm Cổ Mặn Cúng Nhà Mới Đầy 3 Năm Chi Tiết, Đầy Đủ
Tóm tắt quy trình thực hiện
- Xác định hướng chính: Hướng chính để bày mâm cỗ cúng giao thừa ngoài trời là hướng ra ngoài nhà, cụ thể là hướng về phía trước cửa chính hoặc hướng ra sân vườn. Đây là hướng mà các vị thần linh sẽ đi về trời sau khi dùng bữa.
- Chuẩn bị mâm cỗ: Mâm cỗ cúng giao thừa cần đầy đủ các món truyền thống như gà luộc, xôi gấc, bánh chưng, bánh tét, các món mặn, các loại bánh kẹo, trái cây, trà, rượu, nước.
- Bày trí mâm cỗ: Mâm cỗ được bày trên một chiếc bàn nhỏ, đặt ở vị trí sạch sẽ, cao ráo, hướng ra ngoài nhà. Các món ăn được sắp xếp gọn gàng, đẹp mắt.
- Thắp hương và khấn vái: Sau khi bày trí xong, gia chủ thắp hương, đọc văn khấn cúng giao thừa và khấn vái, thể hiện lòng thành kính với các vị thần linh và tổ tiên.
- Hóa vàng và thu dọn: Sau khi hương cháy hết, gia chủ hóa vàng mã và thu dọn mâm cỗ.
Hướng dẫn chi tiết cách bày mâm cỗ cúng giao thừa ngoài trời
1. Hiểu rõ ý nghĩa của việc cúng giao thừa ngoài trời
Trước khi tìm hiểu về hướng đặt mâm cỗ, việc hiểu rõ ý nghĩa của lễ cúng này là rất quan trọng. Cúng giao thừa ngoài trời là một nghi lễ truyền thống của người Việt Nam, mang nhiều ý nghĩa sâu sắc:
- Tiễn đưa các vị thần linh: Theo quan niệm dân gian, vào thời khắc giao thừa, các vị thần linh như Thổ Công, Thổ Địa, Táo Quân… sẽ lên trời để báo cáo công việc của gia đình trong một năm qua với Ngọc Hoàng. Việc cúng giao thừa ngoài trời là để tiễn đưa các vị thần linh lên trời, thể hiện lòng biết ơn vì đã phù hộ cho gia đình trong một năm qua.
- Nghênh đón các vị thần mới: Sau khi tiễn đưa các vị thần linh cũ, lễ cúng giao thừa còn có ý nghĩa nghênh đón các vị thần mới về cai quản, phù hộ cho gia đình trong năm mới. Đây là thời điểm để cầu mong một năm mới an lành, hạnh phúc, may mắn và thịnh vượng.
- Cầu mong bình an, may mắn: Giao thừa là thời khắc thiêng liêng, đánh dấu sự chuyển giao giữa năm cũ và năm mới. Việc cúng giao thừa ngoài trời là để cầu mong các vị thần linh phù hộ cho gia đình trong năm mới, cầu mong một năm mới bình an, may mắn, hạnh phúc và thịnh vượng.
- Gắn kết các thế hệ trong gia đình: Lễ cúng giao thừa là một nghi lễ quan trọng, thu hút sự tham gia của tất cả các thành viên trong gia đình. Đây là dịp để các thế hệ trong gia đình sum họp, cùng nhau cầu nguyện cho một năm mới tốt đẹp.
2. Xác định hướng chính để bày mâm cỗ
Theo phong tục truyền thống, mâm cỗ cúng giao thừa ngoài trời nên được đặt hướng ra ngoài nhà, cụ thể là hướng về phía trước cửa chính hoặc hướng ra sân vườn. Đây là hướng mà các vị thần linh sẽ đi về trời sau khi dùng bữa.
Tại sao lại chọn hướng này?
- Theo quan niệm dân gian: Các vị thần linh sẽ đi về trời sau khi dùng bữa. Việc đặt mâm cỗ hướng ra ngoài nhà là để tạo điều kiện thuận lợi cho các vị thần linh lên trời.
- Theo phong thủy: Hướng ra ngoài nhà là hướng dương, là hướng tốt, mang lại may mắn và tài lộc. Việc đặt mâm cỗ hướng ra ngoài nhà là để đón nhận những điều tốt đẹp, may mắn cho năm mới.
- Theo phong tục: Đây là hướng truyền thống, được lưu truyền từ nhiều đời nay. Việc tuân thủ phong tục là để thể hiện lòng thành kính với các vị thần linh và tổ tiên.
Một số lưu ý khi xác định hướng:
- Không nên đặt mâm cỗ hướng vào trong nhà: Việc đặt mâm cỗ hướng vào trong nhà là không phù hợp, vì điều này có thể khiến các vị thần linh không thể đi về trời được.
- Không nên đặt mâm cỗ hướng vào nhà vệ sinh, nhà bếp hoặc những nơi không sạch sẽ: Những nơi này được coi là không sạch sẽ, không phù hợp để đặt mâm cỗ cúng giao thừa.
- Nên chọn vị trí sạch sẽ, cao ráo, thoáng đãng: Vị trí đặt mâm cỗ cúng giao thừa nên được chọn ở những nơi sạch sẽ, cao ráo, thoáng đãng, tránh những nơi ẩm thấp, tối tăm.
- Nên tránh hướng gió mạnh: Nếu đặt mâm cỗ ở nơi có gió mạnh, hương khói sẽ bị thổi bay, không tạo được không khí trang nghiêm cho buổi cúng.
3. Chuẩn bị mâm cỗ cúng giao thừa
Mâm cỗ cúng giao thừa ngoài trời cần được chuẩn bị kỹ lưỡng, đầy đủ các món ăn truyền thống, thể hiện lòng thành kính với các vị thần linh và tổ tiên.
Có thể bạn quan tâm: Mâm Cỗ Cúng Giao Thừa Ngoài Trời Miền Trung Gồm Những Gì Và Cách Bày Trí?
Các món ăn truyền thống không thể thiếu:
- Gà luộc: Gà luộc là món ăn truyền thống không thể thiếu trong mâm cỗ cúng giao thừa. Gà luộc tượng trưng cho sự sung túc, đầy đủ và may mắn.
- Xôi gấc: Xôi gấc tượng trưng cho sự may mắn, tài lộc và hạnh phúc. Màu đỏ của xôi gấc cũng tượng trưng cho sự may mắn, hạnh phúc.
- Bánh chưng, bánh tét: Bánh chưng, bánh tét là món ăn truyền thống không thể thiếu trong dịp Tết Nguyên đán. Bánh chưng tượng trưng cho đất, bánh tét tượng trưng cho trời. Việc cúng bánh chưng, bánh tét là để thể hiện lòng biết ơn với tổ tiên, ông bà.
- Các món mặn: Ngoài gà luộc, mâm cỗ cúng giao thừa còn có thể có thêm các món mặn khác như thịt gà, thịt heo, cá, tôm, cua… tùy theo điều kiện và phong tục của mỗi gia đình.
- Các loại bánh kẹo: Các loại bánh kẹo tượng trưng cho sự ngọt ngào, hạnh phúc. Việc cúng bánh kẹo là để cầu mong một năm mới ngọt ngào, hạnh phúc.
- Trái cây: Các loại trái cây như cam, quýt, bưởi, chuối, dứa… tượng trưng cho sự may mắn, tài lộc và hạnh phúc. Việc cúng trái cây là để cầu mong một năm mới may mắn, tài lộc và hạnh phúc.
- Trà, rượu, nước: Trà, rượu, nước là những thức uống không thể thiếu trong mâm cỗ cúng giao thừa. Việc cúng trà, rượu, nước là để thể hiện lòng thành kính với các vị thần linh và tổ tiên.
Cách bày trí mâm cỗ:
- Mâm cỗ nên được bày trên một chiếc bàn nhỏ: Chiếc bàn nhỏ nên được đặt ở vị trí sạch sẽ, cao ráo, hướng ra ngoài nhà.
- Các món ăn được sắp xếp gọn gàng, đẹp mắt: Các món ăn nên được sắp xếp gọn gàng, đẹp mắt, tạo nên một mâm cỗ trang trọng, thể hiện lòng thành kính với các vị thần linh và tổ tiên.
- Nên dùng đĩa, bát, chén bằng sứ: Đĩa, bát, chén bằng sứ tượng trưng cho sự sạch sẽ, trang nghiêm. Việc dùng đĩa, bát, chén bằng sứ là để thể hiện lòng thành kính với các vị thần linh và tổ tiên.
- Nên dùng hoa tươi: Hoa tươi tượng trưng cho sự tươi mới, may mắn. Việc dùng hoa tươi là để cầu mong một năm mới tươi mới, may mắn.
4. Văn khấn cúng giao thừa
Văn khấn cúng giao thừa là một phần quan trọng trong lễ cúng giao thừa. Văn khấn cúng giao thừa thể hiện lòng thành kính với các vị thần linh và tổ tiên, cầu mong một năm mới an lành, hạnh phúc, may mắn và thịnh vượng.
Nội dung văn khấn cúng giao thừa:
Nam mô A Di Đà Phật!
Nam mô A Di Đà Phật!
Nam mô A Di Đà Phật!Con kính lạy chín phương trời, mười phương chư Phật, chư Phật mười phương.
Con kính lạy Đức Đương Lai Hạ Sinh Di Lặc Tôn Phật.
Con kính lạy Đức Bồ Tát Quán Thế Âm cứu khổ cứu nạn.
Con kính lạy Hoàng Thiên, Hậu Thổ, Long Mạch, Táo Quân, chư vị tôn thần.
Con kính lạy các cụ tổ tiên nội ngoại chư vị tiên linh.
Hôm nay là ngày 30 tháng Chạp năm Quý Mão.
Tức là giờ Giao thừa năm Quý Mão với năm Giáp Thìn để mừng độ xuân.
Chúng con là: …………………………………………
Ngụ tại: ………………………………………………
Nay theo tuế luật, xuân tiết đổi mới, hâm nghênh xuân lý, tiến cúng tôn thần, hiến cúng tiên vương, dâng cúng bái lạy chư vị tôn thần.
Cúi xin chư vị tôn thần, bản gia tiên tổ, thương xót cho cháu con, giáng lâm trước án, chứng giám lòng thành, thụ hưởng lễ vật, phù hộ cho toàn thể gia chúng con, an ninh khang thái, vạn sự tốt lành, bốn mùa tám tiết được chữ bình an, gia đạo hưng long, con cháu học hành tấn tới, nêu cao đạo đức, nghề nghiệp thăng tiến, lộc tài tăng tiến, tâm đạo mở mang, sở cầu như ý, sở nguyện tòng tâm.
Giãi lòng khấn nguyện, cúi mong ơn cứu độ.
Kính thỉnh Bản gia tiên tổ.
Cung thỉnh chư vị tôn thần.
Tiễn đưa năm cũ.
Nghênh đón năm mới.
Cung nghinh xuân lý.
Cung nghinh phúc đức.
Phù hộ cho con cho cháu.
An ninh khang thái.
Bốn mùa tám tiết được chữ bình an.
Nam mô A Di Đà Phật!
Nam mô A Di Đà Phật!
Nam mô A Di Đà Phật!
Cách khấn vái:
- Thắp hương: Sau khi bày trí xong mâm cỗ, gia chủ thắp hương, đọc văn khấn cúng giao thừa.
- Khấn vái: Gia chủ khấn vái, thể hiện lòng thành kính với các vị thần linh và tổ tiên.
- Hóa vàng: Sau khi hương cháy hết, gia chủ hóa vàng mã và thu dọn mâm cỗ.
5. Những lưu ý khi cúng giao thừa ngoài trời
- Thời gian cúng: Thời gian cúng giao thừa thường được tiến hành vào đêm 30 Tết, trước thời khắc giao thừa (12 giờ đêm). Một số gia đình cũng có thể cúng vào ngày 30 Tết (trước 12 giờ trưa).
- Trang phục: Người cúng giao thừa nên mặc trang phục chỉnh tề, sạch sẽ, thể hiện sự trang nghiêm, thành kính.
- Tâm trạng: Người cúng giao thừa nên có tâm trạng vui vẻ, thành kính, thể hiện lòng biết ơn với các vị thần linh và tổ tiên.
- Không nói chuyện ồn ào: Trong quá trình cúng giao thừa, không nên nói chuyện ồn ào, gây mất trật tự.
- Không để trẻ em nghịch ngợm: Trẻ em nên được nhắc nhở không nghịch ngợm, không đùa giỡn trong quá trình cúng giao thừa.
- Hóa vàng: Sau khi cúng giao thừa xong, gia chủ nên hóa vàng mã và thu dọn mâm cỗ. Việc hóa vàng mã nên được thực hiện ở nơi sạch sẽ, tránh gây ô nhiễm môi trường.
Những sai lầm thường gặp khi cúng giao thừa ngoài trời
1. Đặt mâm cỗ hướng sai
Một trong những sai lầm phổ biến nhất khi cúng giao thừa ngoài trời là đặt mâm cỗ hướng sai. Nhiều gia đình đặt mâm cỗ hướng vào trong nhà, hướng vào nhà vệ sinh, nhà bếp hoặc những nơi không sạch sẽ. Điều này là không phù hợp, vì theo phong tục truyền thống, mâm cỗ cúng giao thừa nên được đặt hướng ra ngoài nhà, cụ thể là hướng về phía trước cửa chính hoặc hướng ra sân vườn.
2. Chuẩn bị mâm cỗ không đầy đủ
Có thể bạn quan tâm: Hướng Dẫn Chi Tiết Chuẩn Bị Mâm Cỗ Cúng Cầu Con Cái Đầy Đủ Và Ý Nghĩa
Mâm cỗ cúng giao thừa cần được chuẩn bị đầy đủ các món ăn truyền thống, thể hiện lòng thành kính với các vị thần linh và tổ tiên. Tuy nhiên, nhiều gia đình chuẩn bị mâm cỗ không đầy đủ, thiếu các món ăn truyền thống như gà luộc, xôi gấc, bánh chưng, bánh tét… Điều này là không phù hợp, vì mâm cỗ cúng giao thừa cần được chuẩn bị đầy đủ các món ăn truyền thống.
3. Không đọc văn khấn
Văn khấn cúng giao thừa là một phần quan trọng trong lễ cúng giao thừa. Văn khấn cúng giao thừa thể hiện lòng thành kính với các vị thần linh và tổ tiên, cầu mong một năm mới an lành, hạnh phúc, may mắn và thịnh vượng. Tuy nhiên, nhiều gia đình không đọc văn khấn, điều này là không phù hợp.
4. Không hóa vàng
Sau khi cúng giao thừa xong, gia chủ nên hóa vàng mã và thu dọn mâm cỗ. Việc hóa vàng mã nên được thực hiện ở nơi sạch sẽ, tránh gây ô nhiễm môi trường. Tuy nhiên, nhiều gia đình không hóa vàng mã, điều này là không phù hợp.
Những điều cần biết về phong tục cúng giao thừa
1. Ý nghĩa của việc cúng giao thừa
Cúng giao thừa là một nghi lễ truyền thống của người Việt Nam, mang nhiều ý nghĩa sâu sắc:
- Tiễn đưa các vị thần linh: Theo quan niệm dân gian, vào thời khắc giao thừa, các vị thần linh như Thổ Công, Thổ Địa, Táo Quân… sẽ lên trời để báo cáo công việc của gia đình trong một năm qua với Ngọc Hoàng. Việc cúng giao thừa ngoài trời là để tiễn đưa các vị thần linh lên trời, thể hiện lòng biết ơn vì đã phù hộ cho gia đình trong một năm qua.
- Nghênh đón các vị thần mới: Sau khi tiễn đưa các vị thần linh cũ, lễ cúng giao thừa còn có ý nghĩa nghênh đón các vị thần mới về cai quản, phù hộ cho gia đình trong năm mới. Đây là thời điểm để cầu mong một năm mới an lành, hạnh phúc, may mắn và thịnh vượng.
- Cầu mong bình an, may mắn: Giao thừa là thời khắc thiêng liêng, đánh dấu sự chuyển giao giữa năm cũ và năm mới. Việc cúng giao thừa ngoài trời là để cầu mong các vị thần linh phù hộ cho gia đình trong năm mới, cầu mong một năm mới bình an, may mắn, hạnh phúc và thịnh vượng.
- Gắn kết các thế hệ trong gia đình: Lễ cúng giao thừa là một nghi lễ quan trọng, thu hút sự tham gia của tất cả các thành viên trong gia đình. Đây là dịp để các thế hệ trong gia đình sum họp, cùng nhau cầu nguyện cho một năm mới tốt đẹp.
2. Thời gian cúng giao thừa
Có thể bạn quan tâm: Mâm Cỗ Chay Cúng Trăm Ngày Cha Mẹ: Hướng Dẫn Chi Tiết, Ý Nghĩa Và Các Món Nên Có
Thời gian cúng giao thừa thường được tiến hành vào đêm 30 Tết, trước thời khắc giao thừa (12 giờ đêm). Một số gia đình cũng có thể cúng vào ngày 30 Tết (trước 12 giờ trưa).
3. Địa điểm cúng giao thừa
Cúng giao thừa có thể được thực hiện ở nhiều địa điểm khác nhau, tùy theo phong tục và điều kiện của mỗi gia đình:
- Cúng giao thừa ngoài trời: Đây là hình thức cúng giao thừa phổ biến nhất. Mâm cỗ cúng giao thừa được đặt ở vị trí sạch sẽ, cao ráo, hướng ra ngoài nhà.
- Cúng giao thừa trong nhà: Một số gia đình cúng giao thừa trong nhà, trên bàn thờ tổ tiên. Tuy nhiên, hình thức này không phổ biến bằng cúng giao thừa ngoài trời.
- Cúng giao thừa tại chùa: Một số gia đình cúng giao thừa tại chùa, dưới sự hướng dẫn của các thầy chùa.
4. Những điều kiêng kỵ khi cúng giao thừa
- Không nên cúng giao thừa khi đang có tang: Theo quan niệm dân gian, những gia đình đang có tang không nên cúng giao thừa, vì điều này có thể mang lại điều không may.
- Không nên cúng giao thừa khi đang có người ốm: Theo quan niệm dân gian, những gia đình có người ốm không nên cúng giao thừa, vì điều này có thể khiến người ốm nặng hơn.
- Không nên cúng giao thừa khi đang có người mang thai: Theo quan niệm dân gian, những gia đình có người mang thai không nên cúng giao thừa, vì điều này có thể ảnh hưởng đến sức khỏe của người mẹ và thai nhi.
- Không nên cúng giao thừa khi đang có người say rượu: Theo quan niệm dân gian, những người say rượu không nên cúng giao thừa, vì điều này có thể khiến họ không thể tập trung vào việc cúng bái.
Tổng kết
Mâm cỗ cúng giao thừa ngoài trời để hướng nào là một trong những câu hỏi được rất nhiều người đặt ra khi chuẩn bị lễ cúng quan trọng nhất trong năm. Theo phong tục truyền thống, mâm cỗ cúng giao thừa ngoài trời nên được đặt hướng ra ngoài nhà, cụ thể là hướng về phía trước cửa chính hoặc hướng ra sân vườn. Đây là hướng mà các vị thần linh sẽ đi về trời sau khi dùng bữa.
Việc cúng giao thừa ngoài trời là một nghi lễ truyền thống của người Việt Nam, mang nhiều ý nghĩa sâu sắc. Đây là dịp để gia đình sum họp, cùng nhau cầu nguyện cho một năm mới an lành, hạnh phúc, may mắn và thịnh vượng. Việc chuẩn bị và bày trí mâm cỗ cúng giao thừa sao cho đúng phong tục, thể hiện được lòng thành kính là điều mà nhiều gia đình quan tâm.
Chuẩn bị một mâm cỗ cúng giao thừa đầy đủ, trang trọng, đặt ở hướng đúng, cùng với việc đọc văn khấn cúng giao thừa là những yếu tố quan trọng để buổi cúng giao thừa được diễn ra một cách trang nghiêm, thành kính, mang lại may mắn, tài lộc cho gia đình trong năm mới.
Cập Nhật Lúc Tháng 1 9, 2026 by Đội Ngũ Chùa Phật Ân
