Tục lệ cúng rằm tháng bảy, hay còn gọi là cúng cô hồn và cúng Phật, là một nét đẹp văn hóa tâm linh đã in sâu vào đời sống người Việt Nam. Đây không chỉ là nghi lễ thể hiện lòng hiếu thảo với tổ tiên mà còn là hành động thể hiện lòng từ bi, thương cảm đối với các linh hồn lang thang, không nơi nương tựa. Tuy nhiên, để nghi lễ này thực sự mang ý nghĩa tốt đẹp, gia chủ cần hiểu rõ và thực hiện đúng theo quan niem cúng ngày rằm tháng 7 sao cho trọn vẹn cả hai ý nghĩa: báo hiếu và bố thí.
Tổng quan về quan niem cúng ngày rằm tháng 7
Rằm tháng 7 không chỉ đơn thuần là ngày “mở cửa ngục” để các vong linh được tự do trở về dương gian, mà còn là ngày Đại lễ Vu Lan báo hiếu. Quan niem cúng ngày rằm tháng 7 tập trung vào hai hoạt động chính: cúng Phật, thánh, thần, gia tiên (lễ chính) và cúng chúng sinh, cô hồn (lễ phụ). Mục đích của các nghi lễ này là cầu mong cho quốc thái dân an, gia đạo bình yên, đồng thời bố thí, cúng cháo, cơm cho các vong linh lang thang để họ không quấy phá gia chủ. Theo các nhà nghiên cứu văn hóa dân gian, đây là thời điểm âm khí thịnh nhất, vì vậy việc chuẩn bị mâm cúng phải chu đáo, thành tâm để thể hiện sự tôn trọng và cầu xin những điều tốt lành.
Có thể bạn quan tâm: Top 10 Quán Ăn Gia Đình Ấm Cúng Ở Gò Vấp Ngon, Rẻ, Không Gian Đẹp
Các bước thực hiện cúng rằm tháng 7 chuẩn nhất
Để thực hiện đúng quan niem cúng ngày rằm tháng 7, gia chủ cần phân biệt rõ hai mâm cúng: mâm cúng Phật và mâm cúng chúng sinh. Dưới đây là quy trình chi tiết được tổng hợp từ các nguồn văn hóa dân gian uy tín.
Chuẩn bị mâm cúng Phật, Thien, Thanh, Gia Tien
Mâm cúng này thường được đặt ở vị trí trang trọng nhất trong nhà (bàn thờ gia tiên hoặc bàn thờ Phật).
- Nguyên vật liệu: Hương, hoa (hoa cúc, hoa huệ), đèn nến, trầu cau, tiền vàng, nước sạch, bộ tam sên (thịt heo luộc, trứng luộc, tôm luộc), xôi, chè, bánh kẹo, trái cây ngũ quả.
- Thực hiện: Gia chủ tắm rửa sạch sẽ, ăn mặc chỉnh tề. Thắp nhang khấn vái thành tâm, đọc văn khấn theo đúng nghi thức. Lưu ý, khi cúng Phật không được dùng đồ mặn (thịt, tôm, cá) mà chỉ nên dùng đồ chay tịnh, hoa quả sạch.
Chuẩn bị mâm cúng chúng sinh (cô hồn)
Mâm cúng này thường được đặt ở ngoài sân hoặc trước cửa nhà, tuyệt đối không được đặt trên bàn thờ gia tiên.
Có thể bạn quan tâm: Review Top 5 Mâm Quả Cúng Dâng Trai Tăng Ý Nghĩa & Giá Tốt Nhất 2025
- Nguyên vật liệu: Cháo trắng (hoặc cơm vắt), muối gạo (rắc вокруг mâm), nước lọc, quần áo cô hồn (made by paper), tiền vàng mã, bánh kẹo (bỏ vỏ), chè, xôi, bánh tráng nướng, sữa.
- Thực hiện: Gia chủ chuẩn bị sẵn sàng. Khi thắp nhang khấn xong, gia chủ nên dùng tay vãi muối gạo ra xa bốn phương tám hướng. Sau khi nhang tàn, gia chủ hóa tiền vàng, rồi dùng tay xé bánh kẹo, rải tiền lẻ ra đất để chúng sinh dễ dàng nhặt.
Văn khấn cúng rằm tháng 7
Văn khấn là phần quan trọng nhất giúp kết nối tâm linh. Gia chủ cần đọc rõ ràng, không vấp váp. Nội dung khấn cần nêu rõ họ tên, địa chỉ, ngày tháng năm sinh, và cầu xin những điều tốt lành cho gia đình, đồng thời cầu siêu cho các vong linh cô đơn. Theo tài liệu từ chuaphatanlongthanh.com, việc thành tâm trong khấn niệm là yếu tố quyết định sự linh thiêng của buổi lễ.
Các kiêng kỵ cần tránh trong ngày rằm tháng 7
Áp dụng đúng quan niem cúng ngày rằm tháng 7 không chỉ nằm ở việc chuẩn bị mâm cúng mà còn ở cách ứng xử trong ngày. Dưới đây là những điều cấm kỵ mà bạn nên tránh để không rước họa vào thân.
Tuyệt đối không nhặt tiền, vàng rơi trên đường
Vào ngày rằm tháng 7, nhiều người có thói quen rải tiền lẻ, vàng mã để cúng chúng sinh. Nếu bạn đi đường thấy tiền rơi, vàng mã rơi, tuyệt đối không được nhặt. Dân gian quan niệm đó là tiền của cô hồn, nếu nhặt về sẽ mang theo vong theo về nhà, gây hao tốn tiền của, bệnh tật không rõ nguyên nhân. Thay vào đó, nếu có duyên gặp, bạn nên bỏ lại đó hoặc nếu không thể bỏ thì nên dùng để bố thí ngay tại chỗ.
Không nên treo chuông gió ở đầu giường
Ngày rằm tháng 7 là ngày âm khí thịnh, treo chuông gió ở đầu giường sẽ thu hút các linh hồn lang thang đến gần, gây ra hiện tượng ngủ không sâu, mê man, hoặc ác mộng. Theo các chuyên gia phong thủy, chuông gió chỉ nên treo ở các vị trí thông thoáng để hóa giải sát khí, không nên treo trong phòng ngủ, đặc biệt là đầu giường.
Có thể bạn quan tâm: Vai Trò Và Tương Quan Xã Hội Của Quan Chức Và Thầy Cúng
Không nên chụp ảnh vào ban đêm
Ngày này, các cõi âm rất gần với cõi dương. Việc selfie hoặc chụp ảnh vào ban đêm, đặc biệt là ở những nơi vắng vẻ, dễ bị “dính” các linh hồn lang thang vào ảnh. Nhiều người tin rằng điều này có thể mang lại xui xẻo hoặc các hiện tượng kỳ lạ trong gia đình. Hạn chế tối đa việc chụp ảnh vào ban đêm, nếu cần thiết, hãy bật đèn flash và chụp thật nhanh.
Không nên phơi quần áo vào ban đêm
Quan niệm dân gian cho rằng, ban đêm là thời gian các vong linh lang thang đi lại. Nếu bạn phơi quần áo ngoài ban đêm, đặc biệt là vào rằm tháng 7, vong có thể “ám” vào quần áo. Khi bạn mặc vào, sẽ dễ bị các chứng bệnh về da liễu, hoặc cảm thấy bồn chồn, lo lắng không rõ lý do. Hãy phơi quần áo trước khi mặt trời lặn và thu dọn vào nhà.
Không nên hù dọa người khác
Ngày rằm tháng 7, tinh thần con người vốn đã yếu ớt, dễ hoang mang. Việc hù dọa đột ngột có thể khiến tinh thần họ suy sụp, “hồn bay phách lạc”. Điều này cực kỳ nguy hiểm, có thể dẫn đến những chấn thương tâm lý hoặc tạo điều kiện cho các linh hồn xấu xâm nhập. Hãy giữ gìn sự bình yên, vui vẻ cho mọi người xung quanh.
Ý nghĩa nhân văn đằng sau quan niem cúng ngày rằm tháng 7
Xét cho cùng, quan niem cúng ngày rằm tháng 7 không chỉ là những hủ tục mê tín mà ẩn chứa sâu sắc triết lý nhân quả và lòng từ bi của người Á Đông.
Có thể bạn quan tâm: Quan Chức Hà Tĩnh Cúng 27.7 Hết 9 Tỷ: Sự Thật Đằng Sau Thông Tin Gây Chấn Động Mxh
Báo hiếu cha mẹ (Vu Lan)
Đây là ý nghĩa lớn nhất của ngày rằm tháng 7. Lễ Vu Lan báo hiếu nhắc nhở con cháu nhớ về công ơn sinh thành của cha mẹ, ông bà. Những ai may mắn còn cha mẹ sẽ mua sắm áo dài, quà tặng để thể hiện lòng biết ơn. Những ai đã mất cha mẹ sẽ làm mâm cơm cúng, cầu siêu cho linh hồn ông bà tổ tiên được siêu thoát. Đây là nét đẹp đạo đức truyền thống cần được giữ gìn.
Lòng từ bi, bố thí cô hồn
Việc cúng chúng sinh không phân biệt sang hèn, thể hiện tinh thần “tương thân tương ái”. Những vong linh lang thang, không có người thờ cúng là những mảnh đời bất hạnh. Gia chủ cúng cháo, cơm, tiền bạc là cách để chia sẻ phần nào nỗi khổ của họ. Đây là hành động bố thí, làm phước, giúp gieo nhân lành cho bản thân và gia đình.
Cẩn trọng trong thờ cúng
Một quan niem cúng ngày rằm tháng 7 đúng đắn là không nên quá xa hoa, lãng phí. Việc đốt quá nhiều vàng mã gây ô nhiễm môi trường và lãng phí tiền bạc. Thay vào đó, hãy tập trung vào sự thành tâm, chuẩn bị mâm cúng sạch sẽ, tươm tất. Nhiều tổ chức xã hội hiện nay cũng khuyến khích chuyển từ đốt vàng mã sang làm từ thiện, giúp đỡ người nghèo để tạo ra giá trị thực tế hơn.
Tóm lại, cúng rằm tháng 7 là một nét văn hóa tâm linh đặc sắc, nhưng cần thực hiện đúng cách để tránh những sai lầm đáng tiếc. Hy vọng những thông tin trên sẽ giúp bạn hiểu rõ hơn về quan niem cúng ngày rằm tháng 7 và chuẩn bị cho gia đình một mùa Vu Lan an lành, ấm cúng.
Cập Nhật Lúc Tháng 1 12, 2026 by Đội Ngũ Chùa Phật Ân
