Shaman Hàn Quốc (còn gọi là thầy cúng, cô đồng) là những người hành nghề tín ngưỡng dân gian độc đáo, giữ vai trò kết nối giữa thế giới thực tại và các đấng tâm linh. Trong văn hóa Hàn Quốc, họ không chỉ đơn thuần là những người thực hiện các nghi lễ mà còn là một phần không thể thiếu trong đời sống tinh thần của người dân, từ các nghi thức cầu an đến những buổi lên đồng cầu cơ.
Bài viết này sẽ cung cấp một cái nhìn toàn diện và chi tiết nhất về những người hành nghề tín ngưỡng tại Hàn Quốc, từ định nghĩa, vai trò, phân loại cho đến những đặc điểm văn hóa độc đáo xung quanh họ.
Có thể bạn quan tâm: Thầy Cúng Có Tự Khi Nào Và Những Điều Bạn Cần Biết
Có thể bạn quan tâm: Top 5 Thầy Cúng Vong Uy Tín, Giàu Trải Nghiệm Nhất Hiện Nay
Vai trò của người hành nghề tín ngưỡng trong văn hóa Hàn Quốc
Trước khi đi sâu vào các khái niệm chuyên môn, chúng ta cần hiểu rằng Shamanism (Tín ngưỡng Shaman) tại Hàn Quốc là một tôn giáo bản địa có từ lâu đời. Những người hành nghề này, được gọi chung là Shaman, đóng một vai trò quan trọng trong việc gìn giữ các giá trị văn hóa và tinh thần của dân tộc.
Họ là những cá nhân được cho là có khả năng giao tiếp với thần linh, ma quỷ hoặc linh hồn của tổ tiên. Khả năng đặc biệt này cho phép họ thực hiện các nghi lễ để giải quyết vấn đề cho gia chủ, từ bệnh tật, vận rủi cho đến những khúc mắc trong tâm linh. Mục đích chính của các nghi lễ này thường là để cầu mong may mắn, tài lộc, hoặc giải trừ tà khí.
Có thể bạn quan tâm: Thầy Cúng Có Từ Khi Nào Trong Lịch Sử Văn Hóa Việt Nam?
Shaman là gì? Giải thích khái niệm người hành nghề tín ngưỡng
Tại Hàn Quốc, những người có khả năng siêu nhiên này được gọi chung là Shaman. Đây là thuật ngữ tiếng Anh, nhưng trong văn hóa Hàn, họ có những tên gọi riêng tùy theo giới tính và vai trò. Thầy cúng nam được gọi là Bak Soo (ë°ì), trong khi thầy cúng nữ (hay cô đồng) được gọi là Mu Dang (무ë¹).
Shaman không phải là một nghề nghiệp bình thường mà được coi là một sứ mệnh thiêng liêng. Họ tin rằng mình được chọn lọc bởi các đấng tâm linh hoặc được thừa hưởng khả năng này từ mẹ truyền con nối. Vai trò của họ là充当 (充当 -充当) một cây cầu, một phương tiện để thế giới hữu hình có thể giao tiếp với thế giới vô hình. Thông qua các nghi lễ, Shaman sẽ truyền đạt thông điệp từ thần linh hoặc linh hồn đến con người, đồng thời thực hiện các hành động cần thiết để xoa dịu hoặc củng cố năng lượng tâm linh.
Có thể bạn quan tâm: Thầy Cúng Có Hậu Không: Đâu Là Ranh Giới Giữa Tâm Linh Và Mê Tín?
Phân loại các Shaman tại Hàn Quốc: Bak Soo và Mu Dang
Cũng như ở Việt Nam có thầy bói, thầy cúng cả nam và nữ, tại Hàn Quốc, các Shaman cũng được phân chia rõ ràng theo giới tính và năng lực.
1. Bak Soo (Nam Shaman)
Bak Soo là thuật ngữ chỉ Shaman nam. Tuy nhiên, trong thực tế, số lượng Shaman nam không nhiều bằng Shaman nữ. Họ thường đảm nhận các nghi lễ có tính chất cương trực, mạnh mẽ hơn, liên quan đến các vị thần nam hoặc những nghi thức cúng tế lớn.
2. Mu Dang (Nữ Shaman)
Mu Dang là thuật ngữ chỉ Shaman nữ, họ chiếm đa số trong cộng đồng Shaman tại Hàn Quốc. Theo các nghiên cứu, số lượng Mu Dang hoạt động chuyên nghiệp gấp ba lần so với Bak Soo. Họ là những người thực hiện hầu hết các nghi lễ hàng ngày, từ cúng bái trong gia đình đến các nghi lễ lớn của làng xã.
Bên trong giới Mu Dang, họ còn được chia thành hai loại dựa trên cách thức kế thừa năng lực:
- Se Seum Mu (ì¸ìµë¬´): Đây là những Mu Dang được mẹ truyền nghề và thừa kế vị trí của mẹ. Dòng họ này thường có một lịch sử lâu đời và được coi là có “máu” Shaman từ nhiều thế hệ.
- Kang Sin Mu (ê°ì 무): Đây là những Mu Dang có khả năng đặc biệt, có thể nói được ngôn ngữ của linh hồn các tổ tiên hoặc thần linh. Họ không nhất thiết phải được mẹ truyền nghề mà có thể được chọn lọc bởi các đấng tâm linh.
Các nghi lễ và hoạt động chính của Shaman Hàn Quốc
Hoạt động chính của Shaman xoay quanh các nghi lễ được gọi là Gut (굿). Đây là những buổi lễ long trọng, có thể diễn ra tại nhà riêng, tại đền thờ hoặc những không gian linh thiêng.
Một buổi lễ Gut điển hình có thể bao gồm các yếu tố sau:
- Lên đồng (Cầu cơ): Shaman sẽ nhập vào để giao tiếp trực tiếp với thần linh hoặc linh hồn.
- Cúng tế: Chuẩn bị các mâm cúng với đủ các loại lễ vật, hoa quả, rượu và thức ăn.
- Múa và Hát: Các điệu múa đặc thù và những bài hát dân gian được cất lên để mời gọi thần linh và xua đuổi tà ma.
- Phân tích và Tiên đoán: Shaman sẽ giải thích những gì thần linh muốn nói, đưa ra lời khuyên hoặc tiên đoán về tương lai cho gia chủ.
Vai trò của Shaman trong xã hội hiện đại Hàn Quốc
Dù Hàn Quốc là một quốc gia hiện đại và phát triển, tín ngưỡng Shaman vẫn tồn tại và phát triển mạnh mẽ. Nó cho thấy sự giao thoa giữa văn hóa hiện đại và truyền thống.
Nhiều người dân Hàn Quốc, ngay cả những người có học thức cao, vẫn tìm đến Shaman trong những khoảnh khắc quan trọng của cuộc đời như khai trương cửa hàng, tổ chức đám cưới, hoặc khi gia đình gặp chuyện không may. Các Shaman cũng đóng vai trò như những nhà tư vấn tâm lý, giúp người dân giải tỏa những áp lực, lo âu trong cuộc sống thông qua các nghi lễ.
Tuy nhiên, cũng có những tran luận về các phương pháp và tính xác thực của các nghi lễ. Dù vậy, không thể phủ nhận rằng Shamanism là một phần không thể tách rời của văn hóa Hàn Quốc, thể hiện sự kết nối sâu sắc giữa con người và thế giới tâm linh.
Câu hỏi thường gặp
Shaman Hàn Quốc có phải là thầy cúng không?
Có, Shaman Hàn Quốc chính xác là thầy cúng hay cô đồng. Họ là những người hành nghề tín ngưỡng dân gian, thực hiện các nghi lễ cúng bái, cầu cơ và giải hạn.
Tại sao Mu Dang (Shaman nữ) lại phổ biến hơn Bak Soo (Shaman nam)?
Theo các nhà nghiên cứu văn hóa, vai trò của người phụ nữ trong tín ngưỡng dân gian Hàn Quốc rất lớn. Họ được coi là có kết nối tự nhiên hơn với thế giới tâm linh, và nhiều truyền thuyết cũng như lịch sử gia tộc đều nhấn mạnh vai trò của người phụ nữ trong việc kế thừa và thực hành Shamanism.
Có bao nhiêu loại Shaman tại Hàn Quốc?
Có hai loại chính được phân theo giới tính là Bak Soo (nam) và Mu Dang (nữ). Trong đó, Mu Dang được chia further thành Se Seum Mu (kế thừa từ mẹ) và Kang Sin Mu (được chọn lọc bởi thần linh).
Shaman có phải là một nghề kiếm tiền tại Hàn Quốc?
Đúng vậy, Shaman là một nghề nghiệp thực sự tại Hàn Quốc. Họ kiếm tiền từ các nghi lễ mà họ thực hiện cho khách hàng. Tuy nhiên, đây được coi là một sứ mệnh hơn là một công việc đơn thuần vì họ phải tuân theo các quy tắc và sự chỉ dẫn của thế giới tâm linh.
Tín ngưỡng Shaman có phải là một tôn giáo độc quyền của Hàn Quốc?
Không, Shamanism là một hình thức tín ngưỡng có ở nhiều nơi trên thế giới. Tuy nhiên, Shamanism của Hàn Quốc có những đặc điểm văn hóa độc đáo, mang tính bản địa cao và đã được UNESCO công nhận là Di sản văn hóa phi vật thể.
Cập Nhật Lúc Tháng 1 13, 2026 by Đội Ngũ Chùa Phật Ân
