Cứ mỗi độ tháng Chạp về, không khí Tết Nguyên Đán lại cận kề, nhà nhà lại tất bật chuẩn bị mâm cơm cúng tiễn Táo Quân về trời. Trong mâm lễ vật không thể thiếu các loại bánh kẹo ngọt ngào. Không chỉ đơn thuần là thức quà thông thường, bánh kẹo cúng ông Táo còn mang ý nghĩa tâm linh sâu sắc, thể hiện lòng thành kính và mong ước về một năm mới an lành, phúc lộc. Việc chọn lựa và bài trí những món đồ ngọt này sao cho tinh tế, hợp phong thủy là điều mà không ít gia chủ quan tâm.
Bài viết dưới đây sẽ tổng hợp chi tiết các loại bánh kẹo truyền thống, ý nghĩa đặc biệt đằng sau từng món ăn, cũng như hướng dẫn cách bày trí mâm lễ đẹp mắt, giúp gia chủ chuẩn bị một cái Tết Táo Quân trọn vẹn nhất.
Có thể bạn quan tâm: Cẩm Nang Toàn Tập Về Khoa Cúng Thí Thực: Nguồn Gốc, Ý Nghĩa Và Nghi Thức Chuẩn
Tổng quan về bánh kẹo cúng ông Táo
Theo quan niệm dân gian, Táo Quân là vị thần cai quản việc bếp núc trong gia đình, ghi chép lại mọi việc tốt xấu của gia chủ trong năm để tấu trình lên Ngọc Hoàng. Vì vậy, vào ngày 23 tháng Chạp, người Việt thường làm mâm cơm tiễn ông Táo về trời. Ngoài các lễ vật chính như cá chép, vàng mã, hoa quả, thì bánh kẹo ngọt là thứ không thể thiếu. Dân gian quan niệm rằng, Táo Quân quanh năm ở trong bếp nên “thấm đẫm” mùi khói bụi. Việc dâng cúng đồ ngọt như kẹo, mật, chè… sẽ giúp các Ngài “ngọt giọng”, từ đó chỉ tấu trình những điều tốt đẹp, bỏ qua những lỗi lầm của gia chủ. Vị ngọt của đường, mạch nha còn tượng trưng cho sự trơn tru, hạnh phúc và tài lộc trong năm mới.
Có thể bạn quan tâm: Khoa Cúng Sao Giải Hạn: Những Điều Cần Biết Và Ý Nghĩa Trong Văn Hóa Tâm Linh
Các loại bánh kẹo cúng ông Táo phổ biến nhất
Tùy vào khẩu vị và phong tục địa phương, gia chủ có thể linh hoạt chọn lựa các loại bánh kẹo dưới đây để dâng lên ban thờ Táo Quân. Dưới đây là các loại bánh kẹo cúng ông Táo phổ biến nhất:
Kẹo thèo lèo cúng ông Táo
Kẹo thèo lèo (hay còn gọi là thèo lèo cứt chuột) là lễ vật không thể thiếu trong mâm cúng ông Táo của người miền Nam. Được chế biến từ đậu phộng, mè rang ngào đường mạch nha, kẹo mang vị ngọt đậm, giòn tan đặc trưng. Tên gọi xuất phát từ tiếng Triều Châu, ý chỉ món ngọt thưởng trà. Dâng đĩa thèo lèo là cách gia chủ gửi gắm mong ước về sự gắn kết bền chặt, đồng thời giúp Táo Quân có một “giọng nói” ngọt ngào khi trình tấu với Ngọc Hoàng.
Bánh tổ cúng ông Táo
Nếu thèo lèo phổ biến ở miền Nam thì bánh tổ chính là “linh hồn” trong mâm cúng của người miền Trung. Chiếc bánh được chế biến từ bột nếp và đường bát, có màu nâu sẫm đẹp mắt, bên trên thường rắc một lớp vừng rang. Bánh tổ không chỉ dẻo thơm, để được lâu mà còn gửi gắm mong ước về sự thăng tiến, phát triển vững chãi và sung túc như chính tên gọi của nó. Vị ngọt thanh của bánh kết hợp với hương thơm của nếp, vừng tạo nên một món lễ vật thanh tao, trang nhã.
Chè kho cúng ông Táo
Đối với các gia đình miền Bắc, một đĩa chè kho vàng ươm, mịn màng thường xuất hiện trang trọng trên mâm lễ ngày 23 tháng Chạp. Món chè này được nấu từ đậu xanh đồ chín, ngào kỹ với đường kính, thoang thoảng chút hương bưởi hoặc nước cốt dừa. Chè kho có vị ngọt sắc, dẻo quánh, tượng trưng cho nắng ấm của mùa xuân, mang lại sự may mắn và đủ đầy cho gia chủ. Màu vàng của chè cũng代表着 sự phú quý, giàu sang.
Bánh cốm, Bánh phu thê cúng ông Táo
Các loại bánh truyền thống như bánh cốm xanh, bánh phu thê (xu xê) cũng là những lựa chọn tuyệt vời. Màu xanh non của cốm hay sắc đỏ, vàng rực rỡ của giấy gói bánh phu thê không chỉ mang lại sinh khí tươi vui cho mâm cúng mà còn là những thức quà thanh tao, thể hiện sự trân trọng và lòng thành kính của gia chủ đối với các vị Táo Quân. Bánh cốm thường có nhân đậu xanh dừa, vị ngọt thanh; bánh phu thê dẻo thơm, bùi bùi của hạt sen và đường phèn.
Có thể bạn quan tâm: Các Khóa Cúng Giải Hạn: Nguồn Gốc, Ý Nghĩa Và Các Nghi Thức Cơ Bản Cần Biết
Ý nghĩa đặc biệt của bánh kẹo cúng ông Táo
Trong văn hóa tâm linh của người Việt, lễ vật cúng Táo Quân không chỉ thể hiện lòng thành kính mà còn gửi gắm những mong cầu tinh tế của gia chủ. Bên cạnh bộ vàng mã cúng ông Công ông Táo hay cá chép, thì một đĩa bánh kẹo ngọt là thứ không thể thiếu.
- Cầu mong sự “ngọt ngào”: Dân gian tin rằng, Táo Quân quanh năm ở trong bếp nên biết hết mọi chuyện tốt xấu của gia chủ. Cúng đồ ngọt (kẹo, mật, chè) là cách để các Ngài ăn vào sẽ cảm thấy vui vẻ, từ đó báo cáo những lời hay ý đẹp, “nói giảm nói tránh” những điều chưa tốt.
- Biểu tượng của sự sung túc: Vị ngọt của đường, mạch nha tượng trưng cho sự trơn tru, hạnh phúc và tài lộc trong năm mới.
- Nét đẹp văn hóa: Sau khi cúng ông Táo xong, gia đình thường quây quần uống trà, ăn kẹo thèo lèo, là giây phút đoàn viên ấm cúng trước thềm năm mới.
Có thể bạn quan tâm: Cẩm Nang Chuẩn Bị Lễ Cúng Khai Trương Văn Phòng Mới Chi Tiết Từ A Đến Z
Cách bày trí đĩa bánh kẹo cúng ông Táo đẹp mắt
Sau khi đã chọn được loại bánh kẹo cúng ông Táo ưng ý, gia chủ cũng cần lưu ý đến cách bày biện mâm bánh kẹo sao cho trang nghiêm:
- Số lượng: Nên bày theo số lẻ 1 đĩa lớn, hoặc 3 – 5 đĩa nhỏ để sinh khí tốt hơn.
- Vị trí: Đĩa bánh kẹo nên được đặt ở vị trí dễ thấy, trang trọng trên bàn thờ. Nếu cúng ở bếp, hãy đặt cạnh bình hoa hoặc đĩa trái cây.
Nhiều gia chủ thắc mắc về thời điểm cúng tốt nhất để dâng lễ vật. Theo chuyên gia phong thủy, bạn nên tham khảo bài viết cúng ông táo giờ nào tốt để chọn được khung giờ Hoàng Đạo.
Giải đáp thắc mắc thường gặp khi chuẩn bị kẹo cúng ông Táo
Cúng xong bánh kẹo có ăn được không?
CÓ. Theo quan niệm, tất cả lễ vật sau khi dâng cúng đều được xem là lộc của thần linh ban tặng. Gia chủ nên hạ lễ và chia cho các thành viên trong gia đình cùng thưởng thức để nhận lấy sự may mắn, bình an.
Có nên cúng bánh kẹo ngoại nhập (chocolate, bánh quy bơ) không?
Hoàn toàn không kiêng kỵ. Tuy nhiên, Tết ông Công ông Táo là nghi lễ cổ truyền đậm đà bản sắc dân tộc. Do đó, những loại bánh kẹo truyền thống như thèo lèo, kẹo lạc, bánh tổ… vẫn mang lại cảm giác gần gũi và phù hợp với không khí hơn cả. Bạn có thể bày thêm bánh kẹo ngoại để mâm lễ thêm phong phú, nhưng nên giữ lại một phần “hương vị xưa”.
Kẹo cúng ông Táo xong làm gì để giữ lộc?
KHÔNG NÊN BỎ. Gia chủ tuyệt đối không nên bỏ đồ cúng mà hãy hạ lễ để thụ lộc. Kẹo thèo lèo ngon nhất khi thưởng thức cùng trà nóng, riêng bánh tổ miền Trung có thể cắt lát chiên giòn rất lạ miệng. Phần chưa dùng hết cần bảo quản ngay trong hũ kín hoặc túi zip để tránh gió, giữ trọn độ giòn ngọt.
Hy vọng qua bài viết này, gia chủ đã chọn được loại bánh kẹo cúng ông Táo phù hợp để mâm lễ thêm vẹn tròn. Dù là thèo lèo miền Nam hay bánh tổ miền Trung, vị ngọt của lễ vật chính là lời gửi gắm mong cầu về một năm mới sung túc, hanh thông và nhận được nhiều lời tấu trình tốt đẹp từ Táo Quân. Nếu bạn muốn tìm hiểu thêm các thông tin về văn hóa, phong tục tập quán, hãy truy cập chuaphatanlongthanh.com để tham khảo thêm nhiều bài viết bổ ích khác.
Cập Nhật Lúc Tháng 1 16, 2026 by Đội Ngũ Chùa Phật Ân
