Trong văn hóa gia đình Việt Nam, việc thờ cúng tổ tiên, đặc biệt là vào dịp lễ Tết, là một nghi thức thiêng liêng, thể hiện lòng hiếu thảo và sự gắn bó với cội nguồn. Những ngày cuối năm, khi không khí xuân về, các gia đình lại tất bật chuẩn bị lễ vật, dọn dẹp bàn thờ để đón ông bà tổ tiên về sum họp cùng con cháu. Bài cúng rước ông bà tết Kỷ Hợi – một nghi lễ quen thuộc nhưng chứa đựng biết bao ý nghĩa sâu sắc – là chủ đề mà bài viết này muốn chia sẻ cùng bạn. Dù bạn đang sống ở thành thị hay nông thôn, là người trẻ hay người lớn tuổi, hiểu rõ về phong tục này sẽ giúp bạn thực hiện nghi lễ một cách trọn vẹn và thành kính nhất.
Có thể bạn quan tâm: Bài Cúng Ràm Táng 10 Ở Cơ Quan: Hướng Dẫn Chi Tiết Từ A-z
Tầm quan trọng của việc rước ông bà về ăn Tết
Truyền thống gia đình và giá trị văn hóa
Việc rước ông bà, tổ tiên về ăn Tết có nguồn gốc từ lâu đời, gắn liền với tín ngưỡng thờ cúng tổ tiên của người Việt. Đây không chỉ là một nghi lễ tôn giáo mà còn là biểu hiện của đạo lý “uống nước nhớ nguồn”, lòng biết ơn đối với những người đã khuất, những người đã sinh thành, nuôi dưỡng và để lại cho con cháu biết bao công lao, thành quả.
Nghi lễ này còn góp phần duy trì và củng cố tình cảm gia đình, tạo nên sợi dây liên kết giữa các thế hệ. Trong những ngày Tết, khi mọi người đều bận rộn với công việc, học hành, thì việc cùng nhau chuẩn bị mâm cỗ, dọn dẹp bàn thờ, đọc văn khấn là dịp để các thành viên trong gia đình quây quần, trò chuyện, chia sẻ và cảm nhận được sự ấm áp, đoàn viên.
Ý nghĩa tâm linh và phong thủy
Theo quan niệm tâm linh, tổ tiên dù đã khuất nhưng vẫn luôn dõi theo, phù hộ độ trì cho con cháu. Việc rước ông bà về ăn Tết là cách để con cháu thể hiện lòng thành kính, mong muốn được tổ tiên chứng giám cho những điều tốt đẹp trong năm mới, cầu xin sức khỏe, bình an, may mắn và thịnh vượng.
Trong phong thủy, bàn thờ là nơi tụ khí, là trung tâm của ngôi nhà về mặt tinh thần. Việc dọn dẹp sạch sẽ, trang nghiêm, thắp hương mỗi ngày và đặc biệt là thực hiện nghi lễ rước ông bà vào dịp Tết sẽ giúp không gian sống trở nên thanh tịnh, tích cực, thu hút năng lượng tốt lành.
Sự khác biệt giữa các vùng miền
Tùy theo từng vùng miền, phong tục rước ông bà về ăn Tết có thể có những nét riêng biệt về thời gian, lễ vật hay văn khấn. Ví dụ, ở miền Bắc, nhiều gia đình thường thực hiện nghi lễ vào chiều 30 Tết, còn ở miền Trung và miền Nam, có thể là sáng mùng 1 Tết hoặc vào các ngày khác tùy theo phong tục từng địa phương. Tuy nhiên, dù ở đâu, ý nghĩa cốt lõi của nghi lễ này vẫn luôn là lòng thành kính và sự tưởng nhớ đến tổ tiên.
Bài cúng rước ông bà tết Kỷ Hợi: Văn khấn chi tiết
Văn khấn rước ông bà (văn khấn cổ truyền)
Có thể bạn quan tâm: Bài Cúng Rước Ông Bà Tại Mộ: Hướng Dẫn Chi Tiết & Văn Khấn Chuẩn Truyền Thống
Dưới đây là bài cúng rước ông bà tết Kỷ Hợi theo văn khấn cổ truyền, được lưu truyền rộng rãi và được nhiều gia đình sử dụng:
Nam mô A Di Đà Phật (3 lần) Con lạy chín phương Trời, mười phương Chư Phật, Chư Phật mười phương Con kính lạy Đức Đương lai hạ sinh Di Lặc Tôn Phật Con kính lạy Hoàng Thiên Hậu Thổ chư vị Tôn thần Con kính lạy Các cụ Tổ Khảo, Tổ Tỷ, bá thúc huynh đệ, đường thượng, đường hạ, tổ tiên nội ngoại họ hàng Con kính lạy chư vị Hương linh bản gia tiền chủ, hậu chủ Tín chủ (chúng) con là: … Ngụ tại: … Hôm nay là ngày … tháng … năm … (Lưu ý: năm Kỷ Hợi là năm 2019, nếu bạn đang đọc bài viết này vào năm khác, hãy thay đổi cho phù hợp) Nhân ngày rước ông bà, con cháu chúng con có chút lễ mọn, hương hoa, trà quả, thắp nén tâm hương, kính dâng lên trước án. Chúng con kính mời các cụ Cao tằng Tổ khảo, Cao tằng Tổ tỷ, bá thúc đệ huynh, cô di tỷ muội, nam nữ tử tôn, các vị vong linh, các vị tiền chủ, hậu chủ, các vị Hương linh nội ngoại họ … (họ của gia chủ) cúi xin thương xót cho phép về dự giỗ lễ, chứng giám lòng thành, thụ hưởng lễ vật. Chúng con kính mời các vị Tiền chủ, Hậu chủ, Gia Thần, Thổ Công, Táo Quân, Long Mạch, Táo Quân, cùng các vị Thần linh cai quản xứ này, đất này, chứng giám cho chúng con dâng lễ. Cúi xin các vị phù hộ độ trì cho gia đình chúng con được an khang, thịnh vượng, mọi điều như ý, tai qua nạn khỏi, gia đạo hưng long, con cháu hiếu thảo. Chúng con lễ bạc tâm thành, trước án kính lễ, cúi xin được phù hộ độ trì. Nam mô A Di Đà Phật (3 lần)
Văn khấn rước ông bà (văn khấn ngắn gọn)
Nếu gia đình bạn muốn thực hiện nghi lễ một cách ngắn gọn, trang nghiêm, có thể sử dụng bài cúng sau:
Nam mô A Di Đà Phật (3 lần) Con lạy chín phương Trời, mười phương Chư Phật, Chư Phật mười phương Con kính lạy Đức Đương lai hạ sinh Di Lặc Tôn Phật Con kính lạy Hoàng Thiên Hậu Thổ chư vị Tôn thần Con kính lạy Tổ tiên nội ngoại họ hàng Tín chủ (chúng) con là: … Ngụ tại: … Hôm nay là ngày … tháng … năm … (Lưu ý: năm Kỷ Hợi là năm 2019) Nhân ngày rước ông bà, con cháu chúng con có chút lễ mọn, hương hoa, trà quả, thắp nén tâm hương, kính dâng lên trước án. Chúng con kính mời các cụ Cao tằng Tổ khảo, Cao tằng Tổ tỷ, cùng các vị Hương linh nội ngoại họ … (họ của gia chủ) về dự giỗ lễ, chứng giám lòng thành, thụ hưởng lễ vật. Chúng con kính mời các vị Tiền chủ, Hậu chủ, Gia Thần, Thổ Công, Táo Quân, cùng các vị Thần linh cai quản xứ này, chứng giám cho chúng con dâng lễ. Cúi xin các vị phù hộ độ trì cho gia đình chúng con được an khang, thịnh vượng, mọi điều như ý. Chúng con lễ bạc tâm thành, trước án kính lễ, cúi xin được phù hộ độ trì. Nam mô A Di Đà Phật (3 lần)
Văn khấn rước ông bà (văn khấn theo từng vùng miền)
Miền Bắc
Ở miền Bắc, nhiều gia đình có thói quen rước ông bà vào chiều 30 Tết. Văn khấn thường mang đậm chất trang nghiêm, thành kính:
Nam mô A Di Đà Phật (3 lần) Con lạy chín phương Trời, mười phương Chư Phật, Chư Phật mười phương Con kính lạy Đức Đương lai hạ sinh Di Lặc Tôn Phật Con kính lạy Hoàng Thiên Hậu Thổ chư vị Tôn thần Con kính lạy Các cụ Tổ Khảo, Tổ Tỷ, bá thúc huynh đệ, đường thượng, đường hạ, tổ tiên nội ngoại họ hàng Con kính lạy chư vị Hương linh bản gia tiền chủ, hậu chủ Tín chủ (chúng) con là: … Ngụ tại: … Hôm nay là ngày 30 tháng Chạp năm Kỷ Hợi Nhân ngày rước ông bà, con cháu chúng con có chút lễ mọn, hương hoa, trà quả, thắp nén tâm hương, kính dâng lên trước án. Chúng con kính mời các cụ Cao tằng Tổ khảo, Cao tằng Tổ tỷ, bá thúc đệ huynh, cô di tỷ muội, nam nữ tử tôn, các vị vong linh, các vị tiền chủ, hậu chủ, các vị Hương linh nội ngoại họ … (họ của gia chủ) cúi xin thương xót cho phép về dự giỗ lễ, chứng giám lòng thành, thụ hưởng lễ vật. Chúng con kính mời các vị Tiền chủ, Hậu chủ, Gia Thần, Thổ Công, Táo Quân, Long Mạch, Táo Quân, cùng các vị Thần linh cai quản xứ này, đất này, chứng giám cho chúng con dâng lễ. Cúi xin các vị phù hộ độ trì cho gia đình chúng con được an khang, thịnh vượng, mọi điều như ý, tai qua nạn khỏi, gia đạo hưng long, con cháu hiếu thảo. Chúng con lễ bạc tâm thành, trước án kính lễ, cúi xin được phù hộ độ trì. Nam mô A Di Đà Phật (3 lần)
Miền Trung
Ở miền Trung, phong tục rước ông bà có thể được thực hiện vào sáng mùng 1 Tết hoặc vào các ngày khác tùy theo phong tục từng địa phương. Văn khấn thường ngắn gọn, súc tích:
Nam mô A Di Đà Phật (3 lần) Con lạy chín phương Trời, mười phương Chư Phật, Chư Phật mười phương Con kính lạy Đức Đương lai hạ sinh Di Lặc Tôn Phật Con kính lạy Hoàng Thiên Hậu Thổ chư vị Tôn thần Con kính lạy Tổ tiên nội ngoại họ hàng Tín chủ (chúng) con là: … Ngụ tại: … Hôm nay là ngày mùng 1 tháng Giêng năm Kỷ Hợi Nhân ngày rước ông bà, con cháu chúng con có chút lễ mọn, hương hoa, trà quả, thắp nén tâm hương, kính dâng lên trước án. Chúng con kính mời các cụ Cao tằng Tổ khảo, Cao tằng Tổ tỷ, cùng các vị Hương linh nội ngoại họ … (họ của gia chủ) về dự giỗ lễ, chứng giám lòng thành, thụ hưởng lễ vật. Chúng con kính mời các vị Tiền chủ, Hậu chủ, Gia Thần, Thổ Công, Táo Quân, cùng các vị Thần linh cai quản xứ này, chứng giám cho chúng con dâng lễ. Cúi xin các vị phù hộ độ trì cho gia đình chúng con được an khang, thịnh vượng, mọi điều như ý. Chúng con lễ bạc tâm thành, trước án kính lễ, cúi xin được phù hộ độ trì. Nam mô A Di Đà Phật (3 lần)
Miền Nam
Ở miền Nam, phong tục rước ông bà có thể được thực hiện vào chiều 30 Tết hoặc sáng mùng 1 Tết. Văn khấn thường mang đậm chất Nam Bộ, thân mật, gần gũi:
Nam mô A Di Đà Phật (3 lần) Con lạy chín phương Trời, mười phương Chư Phật, Chư Phật mười phương Con kính lạy Đức Đương lai hạ sinh Di Lặc Tôn Phật Con kính lạy Hoàng Thiên Hậu Thổ chư vị Tôn thần Con kính lạy Các cụ Tổ Khảo, Tổ Tỷ, bá thúc huynh đệ, đường thượng, đường hạ, tổ tiên nội ngoại họ hàng Con kính lạy chư vị Hương linh bản gia tiền chủ, hậu chủ Tín chủ (chúng) con là: … Ngụ tại: … Hôm nay là ngày 30 tháng Chạp năm Kỷ Hợi Nhân ngày rước ông bà, con cháu chúng con có chút lễ mọn, hương hoa, trà quả, thắp nén tâm hương, kính dâng lên trước án. Chúng con kính mời các cụ Cao tằng Tổ khảo, Cao tằng Tổ tỷ, bá thúc đệ huynh, cô di tỷ muội, nam nữ tử tôn, các vị vong linh, các vị tiền chủ, hậu chủ, các vị Hương linh nội ngoại họ … (họ của gia chủ) cúi xin thương xót cho phép về dự giỗ lễ, chứng giám lòng thành, thụ hưởng lễ vật. Chúng con kính mời các vị Tiền chủ, Hậu chủ, Gia Thần, Thổ Công, Táo Quân, Long Mạch, Táo Quân, cùng các vị Thần linh cai quản xứ này, đất này, chứng giám cho chúng con dâng lễ. Cúi xin các vị phù hộ độ trì cho gia đình chúng con được an khang, thịnh vượng, mọi điều như ý, tai qua nạn khỏi, gia đạo hưng long, con cháu hiếu thảo. Chúng con lễ bạc tâm thành, trước án kính lễ, cúi xin được phù hộ độ trì. Nam mô A Di Đà Phật (3 lần)
Nghi lễ rước ông bà về ăn Tết: Các bước thực hiện
Chuẩn bị lễ vật
Lễ vật để rước ông bà về ăn Tết thường gồm có:
- Hương: Nhang thơm, thường là nhang vòng hoặc nhang thẳng.
- Hoa: Hoa tươi, thường là hoa cúc, hoa hồng, hoa lay ơn, hoa sen… tùy theo mùa và sở thích.
- Trái cây: Năm loại trái cây tươi, sạch, đẹp mắt, tượng trưng cho ngũ quả.
- Đèn, nến: Nến cốc, đèn dầu hoặc đèn điện.
- Nước: Trà, rượu, nước lọc.
- Mâm cỗ: Gà luộc, xôi, bánh chưng, bánh tét, giò, chả, canh, cơm… tùy theo phong tục từng gia đình.
- Bánh kẹo: Các loại bánh kẹo, mứt, hạt dưa, hạt dẻ… để mời ông bà.
- Tiền vàng, vàng mã: (nếu có) để đốt cho ông bà.
Dọn dẹp ban thờ
- Dọn dẹp sạch sẽ: Lau sạch bàn thờ, bát hương, các vật dụng thờ cúng.
- Thay nước: Thay nước sạch trong các ly nước, chén rượu.
- Bày biện lễ vật: Sắp xếp lễ vật gọn gàng, đẹp mắt trên bàn thờ.
Thắp hương và đọc văn khấn
Có thể bạn quan tâm: Bài Cúng Rước Tượng Di Lặc Về Nhà: Hướng Dẫn Chi Tiết, Ý Nghĩa Và Những Lưu Ý Quan Trọng
- Thắp hương: Thắp 3 nén hương (hoặc 5 nén tùy theo phong tục).
- Đọc văn khấn: Đọc bài cúng rước ông bà tết Kỷ Hợi đã chuẩn bị sẵn, thành kính, rõ ràng.
- Lạy: Lạy 3 lạy (hoặc 5 lạy tùy theo phong tục).
- Chờ hương cháy hết: Chờ hương cháy hết khoảng 1/3 thì có thể hóa vàng mã (nếu có).
Hóa vàng mã (nếu có)
- Chọn nơi phù hợp: Hóa vàng mã ở nơi thoáng đãng, tránh gió.
- Thành kính: Hóa vàng mã với lòng thành kính, không vội vàng.
Lưu ý khi thực hiện nghi lễ
- Thành kính: Luôn giữ thái độ thành kính, trang nghiêm.
- Tập trung: Tập trung vào việc đọc văn khấn, không nói chuyện phiếm.
- Đúng giờ: Thực hiện nghi lễ vào thời gian phù hợp với phong tục từng địa phương.
- Chuẩn bị đầy đủ: Chuẩn bị đầy đủ lễ vật, không để thiếu sót.
Những điều cần lưu ý khi rước ông bà về ăn Tết
Về thời gian
- Mùng 1 Tết: Nhiều gia đình chọn rước ông bà vào sáng mùng 1 Tết, đây là thời gian phổ biến nhất.
- Chiều 30 Tết: Một số gia đình chọn rước ông bà vào chiều 30 Tết.
- Tùy theo phong tục: Mỗi gia đình, mỗi vùng miền có thể có thời gian rước ông bà khác nhau, tùy theo phong tục và điều kiện cụ thể.
Về lễ vật
- Tươi sạch: Lễ vật phải tươi sạch, đẹp mắt.
- Đủ đầy: Lễ vật phải đủ đầy, thể hiện lòng thành kính.
- Phù hợp: Lễ vật phải phù hợp với phong tục từng vùng miền.
Về văn khấn
- Thành kính: Đọc văn khấn phải thành kính, rõ ràng.
- Chuẩn bị sẵn: Nên chuẩn bị văn khấn sẵn để tránh quên.
- Tùy theo phong tục: Có thể sử dụng văn khấn cổ truyền hoặc văn khấn ngắn gọn tùy theo phong tục từng gia đình.
Về thái độ
- Thành kính: Luôn giữ thái độ thành kính, trang nghiêm.
- Tập trung: Tập trung vào việc đọc văn khấn, không nói chuyện phiếm.
- Hiếu thảo: Thể hiện lòng hiếu thảo, sự biết ơn đối với tổ tiên.
Bài cúng rước ông bà tết Kỷ Hợi: Những câu hỏi thường gặp
1. Bài cúng rước ông bà tết Kỷ Hợi có gì đặc biệt?
Bài cúng rước ông bà tết Kỷ Hợi là một nghi lễ truyền thống, thể hiện lòng thành kính và sự biết ơn đối với tổ tiên. Dù không có gì đặc biệt so với các năm khác, nhưng mỗi năm, mỗi gia đình lại có những cách thể hiện riêng, tùy theo phong tục và điều kiện cụ thể.
2. Có cần phải rước ông bà về ăn Tết không?
Có thể bạn quan tâm: Bài Cúng Rằm Tháng 7: Hướng Dẫn Đầy Đủ Và Ý Nghĩa Văn Hóa
Việc rước ông bà về ăn Tết là một phong tục truyền thống, thể hiện lòng thành kính và sự biết ơn đối với tổ tiên. Tuy nhiên, nếu gia đình bạn không có điều kiện hoặc không có phong tục này, thì cũng không cần quá lo lắng. Quan trọng là lòng thành kính và sự biết ơn đối với tổ tiên.
3. Có thể rước ông bà về ăn Tết vào ngày nào?
Thời gian rước ông bà về ăn Tết tùy thuộc vào phong tục từng gia đình, từng vùng miền. Thông thường, nhiều gia đình chọn rước ông bà vào sáng mùng 1 Tết hoặc chiều 30 Tết.
4. Có cần phải chuẩn bị lễ vật cầu kỳ không?
Lễ vật để rước ông bà về ăn Tết không cần phải cầu kỳ, chỉ cần tươi sạch, đủ đầy và thể hiện lòng thành kính là được.
5. Có thể đọc văn khấn bằng tiếng Việt không?
Có, bạn có thể đọc bài cúng rước ông bà tết Kỷ Hợi bằng tiếng Việt. Tuy nhiên, nếu gia đình bạn có phong tục đọc văn khấn bằng tiếng Hán hoặc tiếng Nôm, thì cũng có thể thực hiện theo phong tục đó.
Kết luận
Bài cúng rước ông bà tết Kỷ Hợi là một nghi lễ truyền thống, thể hiện lòng thành kính và sự biết ơn đối với tổ tiên. Dù bạn đang sống ở thành thị hay nông thôn, là người trẻ hay người lớn tuổi, hiểu rõ về phong tục này sẽ giúp bạn thực hiện nghi lễ một cách trọn vẹn và thành kính nhất.
Việc rước ông bà về ăn Tết không chỉ là một nghi lễ tôn giáo mà còn là biểu hiện của đạo lý “uống nước nhớ nguồn”, lòng biết ơn đối với những người đã khuất. Đây là dịp để các thành viên trong gia đình quây quần, trò chuyện, chia sẻ và cảm nhận được sự ấm áp, đoàn viên.
Hy vọng bài viết này đã cung cấp cho bạn những thông tin hữu ích về bài cúng rước ông bà tết Kỷ Hợi. Chúc bạn và gia đình có một mùa xuân an lành, hạnh phúc và tràn đầy yêu thương.
Cập Nhật Lúc Tháng 1 3, 2026 by Đội Ngũ Chùa Phật Ân
