Chuẩn bị mâm cúng chay ngày Tết là một nét đẹp văn hóa truyền thống của người Việt, thể hiện lòng thành kính với tổ tiên và ước vọng một năm mới bình an, may mắn. Việc lên kế hoạch cho các món chay không chỉ đơn thuần là tránh sát sinh mà còn là cơ hội để các gia đình sáng tạo, thay đổi không khí ẩm thực ngày xuân. Một mâm cúng chay ngon, đẹp mắt và đủ đầy món ăn sẽ giúp không khí gia đình thêm ấm cúng và sum vầy.
Bài viết này sẽ tổng hợp và gợi ý chi tiết hơn 10+ thực đơn cúng chay ngày Tết đa dạng, từ những món quen thuộc đến các biến tấu hiện đại, giúp bạn có một cái Tết trọn vẹn hương vị và ý nghĩa.
Có thể bạn quan tâm: Cẩm Nang Cúng Sao Giải Hạn Đầu Năm: Thời Điểm Vàng Và Chuẩn Bị Lễ Vật Trọn Vẹn
Có thể bạn quan tâm: Cẩm Nang Cúng Sao Thổ Tú Giải Hạn Năm 2025: Chi Tiết Từ A Đến Z
Gợi ý tổng quan về nguyên tắc chuẩn bị mâm cúng chay
Mâm cúng chay ngày Tết thường được chuẩn bị kỹ lưỡng, tuân thủ theo quy tắc “tam sên” hoặc ngũ quả, tùy theo phong tục từng vùng miền. Tuy nhiên, về cơ bản, một mâm cúng chay cần đảm bảo sự cân đối giữa các món ăn: món mặn (hương vị đậm đà từ nấm, các loại đậu), món chay (thanh đạm từ rau củ), món xào, món canh, và không thể thiếu bánh chưng/bánh tét. Để mâm cúng trở nên phong phú, bạn có thể linh hoạt thay thế nguyên liệu, chế biến theo nhiều cách khác nhau như chiên, rán, kho, hấp, luộc. Việc trang trí món ăn sao cho bắt mắt, hài hòa màu sắc cũng góp phần không nhỏ vào tính thẩm mỹ của mâm cúng.
Có thể bạn quan tâm: Mâm Cúng Đầy Tháng Cho Bé Trai Miền Trung: Ý Nghĩa Và Hướng Dẫn Chi Tiết
Top 10+ thực đơn cúng chay ngày Tết hấp dẫn
Dưới đây là các gợi ý chi tiết về thực đơn cúng chay mà bạn có thể tham khảo để áp dụng cho gia đình mình trong dịp Tết Nguyên Đán sắp tới.
Thực đơn 1: Mâm cúng chay truyền thống, ấm cúng
Mâm cúng này tập trung vào các món ăn quen thuộc, dễ chế biến và phù hợp với khẩu vị của mọi thành viên trong gia đình.
- Khô bò lá chanh (làm từ nấm hương hoặc đậu hũ).
- Nem rán chay (nhân nấm mèo, cà rốt, miến).
- Giò lụa kho dứa (dùng giò chay và thơm).
- Bánh chưng chay (hoặc bánh tét chay).
- Rau xào thập cẩm (súp lơ, cà rốt, nấm hương).
- Canh rau củ (nấm, cà rốt, khoai tây).
Thực đơn 2: Mâm cúng chay thịnh soạn, đãi khách
Với những gia đình có khách đến thăm, mâm cúng này sẽ gây ấn tượng mạnh mẽ về độ hoành tráng và hương vị độc đáo.
- Sườn non chiên sả (sườn non chay).
- Tôm hấp chay (làm từ đậu hũ hoặc khoai tây).
- Nem rán chay.
- Gà hấp lá chanh (dùng phần ức gà chay).
- Rau củ luộc (bông cải, đậu que, cà rốt).
- Bánh bao hoa sen (nhân mè đen hoặc khoai môn).
Thực đơn 3: Mâm cúng chay thanh đạm, ít dầu mỡ
Phù hợp cho những ai ưa chuộng lối sống lành mạnh, mâm cúng này hạn chế chiên rán, tập trung vào hương vị tự nhiên của rau củ.
- Khoai lang chiên giòn (chiên ít dầu).
- Sườn chiên sả ớt (sườn non chay).
- Salad rau củ (xà lách, cà chua bi, dưa leo).
- Bánh bao chay (hấp).
- Xôi gấc chay (đường phèn).
- Rau củ luộc.
- Canh rau củ nấu nấm.
Thực đơn 4: Mâm cúng chay bổ dưỡng, đa dạng protein thực vật
Mâm cúng này chú trọng các món ăn giàu đạm từ thực vật, tốt cho sức khỏe.
- Gà hấp (ức gà chay).
- Rau củ xào (nấm, đậu hũ non, cà rốt).
- Đậu que luộc.
- Nem rán chay.
- Bánh bao hấp.
- Canh nấm hương (nấm đông cô, nấm bào ngư).
Thực đơn 5: Mâm cúng chay sặc sỡ sắc xuân
Với những gam màu rực rỡ từ rau củ, mâm cúng này mang không khí Tết vui vẻ, tràn đầy sức sống.
- Gà hấp lá chanh (chay).
- Giò nấm (giò chay làm từ nấm).
- Thịt kho tiêu chay (đậu hũ hoặc nấm).
- Sườn dừa sốt cà chua (sườn non chay).
- Canh mọc nấm (chả mọc chay).
- Bánh bao đào tiên (bánh bao nhân khoai môn).
- Tráng miệng: Nho, cam.
Thực đơn 6: Mâm cúng chay phong cách hiện đại
Kết hợp các món ăn truyền thống với cách chế biến hiện đại, mâm cúng này chắc chắn sẽ thu hút các bạn trẻ.
- Gà hấp (chay).
- Nem chiên giòn.
- Nộm rau tiến vua (rau muống chua ngọt).
- Giò nấm.
- Rau súp lơ luộc.
- Bánh bao nhân khoai môn.
- Canh thập cẩm (nấm, đậu hũ, rau củ).
Thực đơn 7: Mâm cúng chay phong phú, nhiều món
Với số lượng món ăn lớn, mâm cúng này phù hợp cho gia đình đông người hoặc muốn thể hiện sự hiếu khách.
- Chả giò chiên (chay).
- Sườn sốt me (chay).
- Mề chay xào thập cẩm (mề chay làm từ nấm).
- Cơm cuộn (cơm chiên với rau củ, cuộn trong nori).
- Canh mọc (chả mọc chay).
- Phồng tôm chiên (chay).
- Tráng miệng: Cam.
Thực đơn 8: Mâm cúng chay đậm đà hương vị
Những món ăn trong thực đơn này mang hương vị đậm đà, kích thích vị giác, phù hợp với những ai thích ăn mặn mà.
- Gà hấp (chay).
- Thịt kho tiêu chay.
- Sườn sốt cà chua (chay).
- Khoai lang kén chiên (khoai lang chiên giòn).
- Nộm dưa chuột (nộm chua ngọt).
- Bánh bao hấp.
- Canh cà chua mọc (chả mọc chay).
Thực đơn 9: Mâm cúng chay kết hợp nhiều nguyên liệu đặc biệt
Sử dụng các nguyên liệu như xôi gấc, bánh bao hoa sen, mâm cúng này mang ý nghĩa may mắn, tài lộc.
- Tôm chiên chay (làm từ đậu hũ hoặc khoai tây).
- Sườn non chiên sả (chay).
- Khoai lang chiên giòn.
- Rau cải luộc (rau cải xanh, cải thìa).
- Canh chua (nấm, đậu hũ, cà chua).
- Xôi gấc chay.
- Bánh bao hoa sen.
Thực đơn 10: Mâm cúng chay thanh mát, dễ chịu
Mâm cúng này tập trung vào các món ăn nhẹ nhàng, ít béo, tốt cho tiêu hóa.
- Tàu hũ non rim sả (đậu hũ non).
- Gỏi cuốn ngũ sắc (cuốn rau củ, chấm nước chấm chay).
- Rau cải luộc.
- Bánh bao đào tiên (nhân khoai môn).
- Xôi lá cẩm (màu tím tự nhiên).
- Canh chua (nấm, cà chua).
- Gà rang lá chanh (chay).
Thực đơn 11: Mâm cúng chay dành cho người thích cay nồng
Nếu gia đình bạn ưa thích hương vị cay, có thể tham khảo thực đơn này.
- Sườn non chiên ớt (sườn chay).
- Nem rán chay (chấm tương ớt).
- Thịt kho tàu chay (hòa quyện vị cay nhẹ).
- Rau củ xào sa tế.
- Canh chua cay (nấm, đậu hũ, ớt).
- Bánh chưng chay.
- Tráng miệng: Dưa hấu.
Thực đơn 12: Mâm cúng chay sang trọng, bắt mắt
Với cách trình bày tinh tế, các món ăn được cắt tỉa đẹp mắt, mâm cúng này phù hợp cho những gia đình muốn tạo ấn tượng đặc biệt.
- Gà hấp bia chay (dùng bia chay để khử mùi đậu hũ).
- Sườn non ram mặn (chay).
- Nem nieruch (chay).
- Rau củ luộc (cắt tỉa hình hoa).
- Canh nấm hương (nước trong, thanh).
- Bánh bao hình con vật (heo, chuột…).
- Tráng miệng: Xoài, thanh long.
Có thể bạn quan tâm: Mâm Cúng Thôi Nôi Bé Gái Miền Trung: Cẩm Nang Chuẩn Xác Từ A Đến Z
Lưu ý khi chuẩn bị mâm cúng chay ngày Tết
Để mâm cúng chay ngày Tết được trọn vẹn, bạn cần lưu ý một số điểm sau:
- Nguyên liệu tươi ngon: Chọn rau củ quả còn tươi, không dập nát. Các sản phẩm chay công nghiệp (giò, chả, nem…) nên mua ở những cửa hàng uy tín, có nguồn gốc rõ ràng.
- Cách trình bày: Màu sắc của món ăn rất quan trọng. Hãy kết hợp các loại rau củ có màu sắc khác nhau (cà rốt, súp lơ xanh, bí đỏ, ớt…) để mâm cúng thêm sinh động.
- Hương vị: Nêm nếm vừa phải, tránh quá mặn hoặc quá nhạt. Có thể dùng đường phèn, tương chay, nước tương để tăng hương vị.
- Bảo quản: Các món ăn có thể chế biến trước 1-2 ngày và bảo quản trong tủ lạnh, hâm nóng lại trước khi dâng cúng để đảm bảo vệ sinh.
- Lễ vật: Ngoài thức ăn, mâm cúng còn cần chuẩn bị đầy đủ hương hoa, trầu cau, tiền vàng, nước lọc… tùy theo phong tục gia đình.
Việc chuẩn bị mâm cúng chay ngày Tết không chỉ là trách nhiệm mà còn là niềm vui, là cách để các thành viên trong gia đình quây quần, gắn kết. Hy vọng những gợi ý về thực đơn cúng chay ngày Tết trên đây sẽ giúp bạn có một mùa xuân ấm áp, sum vầy và tràn đầy hạnh phúc bên người thân yêu. Đừng quên truy cập chuaphatanlongthanh.com để tham khảo thêm nhiều bài viết hay về văn hóa ẩm thực và đời sống.
Cập Nhật Lúc Tháng 1 16, 2026 by Đội Ngũ Chùa Phật Ân
