Ngày mùng 1 tháng 7 âm lịch, hay còn gọi là ngày “mở cửa ngục”, đánh dấu thời điểm Diêm Vương cho phép các vong hồn thoát ra ngoài dương gian. Đây là ngày quan trọng để các gia đình chuẩn bị mâm cúng, thể hiện lòng thành kính với thần linh, gia tiên và đặc biệt là cúng chúng sinh. Việc chuẩn bị một mâm cúng tươm tất không chỉ là nét đẹp văn hóa truyền thống mà còn mang ý nghĩa tâm linh sâu sắc, cầu mong bình an, may mắn đến với gia đình.
Việc chuẩn bị mâm cúng mùng 1 tháng 7 không quá phức tạp nhưng cần sự tỉ mỉ và thành tâm. Dưới đây là những hướng dẫn chi tiết về lễ vật cũng như cách bài trí để bạn có thể chuẩn bị một cách trọn vẹn nhất.

Có thể bạn quan tâm: Cẩm Nang Toàn Tập Về Nghi Thức Đặt Xôi Chè Cúng Trong Văn Hóa Việt Nam
Có thể bạn quan tâm: Cẩm Nang Toàn Tập Về Cúng Giao Thừa: Ý Nghĩa, Giờ Tốt Và Cách Chuẩn Bị Cho Năm Mới
Tóm tắt các bước chuẩn bị mâm cúng
- Xác định đối tượng cúng: Phân biệt rõ mâm cúng gia tiên, thần linh và mâm cúng chúng sinh (cô hồn) để chuẩn bị lễ vật phù hợp.
- Chuẩn bị lễ vật: Lựa chọn các món chay, mặn tùy theo tập quán gia đình, đảm bảo tươi ngon và sạch sẽ.
- Bày biện và khấn nguyện: Sắp xếp lễ vật gọn gàng, đẹp mắt trên bàn thờ hoặc nơi thờ cúng, sau đó đọc văn khấn thành tâm.

Có thể bạn quan tâm: Mâm Xôi Gà Cúng: Giải Mã Ý Nghĩa Phong Tục Và Những Tranh Cãi Văn Hóa Trong Đời Sống Người Việt
Các loại lễ vật cần có trong mâm cúng
Mâm cúng mùng 1 tháng 7 thường được chia làm hai loại chính: mâm cúng gia tiên (thần linh) và mâm cúng chúng sinh. Tùy vào điều kiện và phong tục tập quán của từng vùng miền, gia chủ có thể linh hoạt trong việc chuẩn bị.
Mâm cúng gia tiên, thần linh
Mâm cúng gia tiên và thần linh thường được chuẩn bị chu đáo, thể hiện sự tôn trọng và biết ơn đối với bề trên. Bạn có thể chọn cúng chay hoặc mặn tùy thuộc vào tín ngưỡng của gia đình.
Lễ vật chay không thể thiếu:
- Hương, hoa, trầu cau: Đây là những lễ vật bắt buộc, tượng trưng cho sự tinh khiết và lòng thành.
- Nước sạch: 5 chén nước hoặc 5 ly nước.
- Trái cây: Nên chọn các loại quả tươi ngon, đẹp mắt (thường là 5 hoặc 9 loại quả tùy theo bàn thờ lớn nhỏ).
- Xôi, chè: Xôi gấc, xôi đỗ xanh hoặc chè đậu, chè trôi nước.
- Tiền vàng mã: Chuẩn bị vàng mã, quần áo giấy cho tổ tiên.
- Bánh kẹo: Các loại bánh, kẹo ngọt.
Lễ vật mặn (nếu cúng mặn):
- Thịt gà: Gà luộc nguyên con, nên để nguyên chân cánh (thường là gà trống).
- Rượu trắng: 1 hoặc 2 chén nhỏ.
- Nem rán (chả giò): Món ăn quen thuộc trong mâm cỗ.
- Canh: Canh măng, canh bóng hoặc canh miến.
- Các món xào: Rau củ quả xào thập cẩm.
- Món đặc trưng theo vùng miền:
- Miền Bắc: Thêm giò chả, canh bóng, rau xào.
- Miền Trung: Xuất hiện cá, tôm, thịt dê hấp, thịt bò hầm.
- Miền Nam: Thịt kho trứng, canh khổ qua nhồi thịt, bánh tét.
Lưu ý, các món ăn trong mâm cúng gia tiên cần được chế biến cẩn thận, trình bày đẹp mắt để thể hiện lòng thành tâm.
Mâm cúng chúng sinh (cúng cô hồn)
Mâm cúng chúng sinh thường được chuẩn bị giản dị hơn, chủ yếu là các món ăn chay và bánh kẹo. Lễ vật này được dâng lên cho các vong hồn không có người thờ cúng, lang thang cơ nhỡ.
- Lễ vật chính:
- Bánh kẹo: Bánh quy, kẹo mút, các loại bánh ngọt.
- Bỏng ngô, khoai lang luộc, ngô luộc.
- Trứng luộc: Thường là trứng vịt luộc.
- Cháo trắng: Cháo loãng.
- Xôi, chè: Xôi đậu xanh, chè đậu đen.
- Nước lọc, nước ngọt.
- Gạo, muối, muối trắng.
- Hương, hoa, quả.
- Tiền vàng mã, quần áo giấy: Tùy điều kiện mỗi nhà.
Mâm cúng chúng sinh thường được đặt ở một mâm nhỏ riêng, thấp hơn bàn thờ gia tiên, hoặc đặt ở một góc sân, nơi thông thoáng.

Có thể bạn quan tâm: Cẩm Nang Toàn Tập: Xử Lý Gạo Muối Cúng Nhà Mới Đúng Phong Thủy, Giữ Lộc Đón May
Các lưu ý quan trọng khi cúng mùng 1 tháng 7
Để buổi lễ cúng diễn ra suôn sẻ và linh thiêng, gia chủ cần lưu ý một số điểm sau:
- Chọn ngày giờ tốt: Nên tham khảo lịch âm dương hoặc các chuyên gia phong thủy để chọn giờ cúng phù hợp. Thông thường, cúng vào buổi sáng hoặc buổi chiều là tốt nhất.
- Cách sắp xếp lễ vật: Sắp xếp lễ vật gọn gàng, đẹp mắt, hợp phong thủy. Không nên để lộn xộn hoặc sử dụng lễ vật không sạch sẽ.
- Trình tự thực hiện: Thực hiện nghi lễ theo trình tự: thắp hương, khấn vái, dâng lễ. Cần đọc kinh hoặc thỉnh chuông nếu có điều kiện để tăng thêm phần linh thiêng.
- Những điều kiêng kỵ: Trong ngày cúng, gia chủ nên tránh cãi vã, nói những lời không hay. Bàn thờ cần được giữ sạch sẽ, không để bừa bộn.
Việc chuẩn bị mâm cúng mùng 1 tháng 7 âm lịch là một nét đẹp văn hóa tâm linh cần được gìn giữ. Hy vọng những thông tin trên sẽ giúp bạn chuẩn bị một mâm cúng tươm tất, đầy đủ. Để khám phá thêm nhiều kiến thức đời sống đa dạng và hữu ích khác, bạn có thể truy cập chuaphatanlongthanh.com.
Cập Nhật Lúc Tháng 1 16, 2026 by Đội Ngũ Chùa Phật Ân
