Có thể bạn quan tâm: Cúng Tạ Ơn Bác Hồ: Ý Nghĩa, Nghi Thức Và Những Điều Cần Biết
Tóm tắt Quy Trình Thực Hiện
- Xác định Ý Nghĩa: Hiểu rõ cúng Tất Niên là nghi lễ tri ân cuối năm, cầu may mắn cho năm mới, đặc biệt quan trọng với người làm ăn, kinh doanh.
- Chọn Ngày Giờ: Chuẩn bị vào ngày 30 tháng Chạp, có thể chọn giờ hoàng đạo để cúng.
- Chuẩn Bị Mâm Cúng: Sắm sửa mâm cơm cúng Tất Niên với các món truyền thống, mâm cúng ông Công ông Táo, mâm cúng Thổ Thần, Thần Tài.
- Sắp Xếp Bàn Thờ: Chuẩn bị hai bàn thờ: Bàn chính (Tổ tiên) và Bàn phụ (Thổ Thần, Thần Tài, ông Táo).
- Đọc Văn Khấn: Đọc văn khấn cúng Tất Niên, văn khấn cúng ông Công ông Táo, văn khấn cúng Thổ Thần và Thần Tài.
- Thực Hiện Lễ Cúng: Dâng lễ, thắp hương, vái lạy, mời tổ tiên về ăn Tết, mời các vị thần linh phù trợ.
- Hóa Vàng Mã: Sau khi hương cháy hết, hóa vàng mã, rải muối và gạo.
- Dọn Dẹp: Dọn dẹp bàn thờ và không gian cúng.
Cúng Tất Niên 30 Tết Là Gì? Ý Nghĩa Trong Làm Ăn Kinh Doanh
Lễ cúng Tất Niên (còn gọi là lễ Trừ Tịch) là một nghi lễ truyền thống được tổ chức vào ngày cuối cùng của năm âm lịch, thường là ngày 30 tháng Chạp (hoặc 29 tháng Chạp nếu tháng đó có 29 ngày). Đây là dịp để các gia đình sum họp, nhìn lại một năm đã qua, tri ân tổ tiên, các vị thần linh và cầu mong một năm mới an lành, hạnh phúc, thịnh vượng.
Ý Nghĩa Của Lễ Cúng Tất Niên
- Tri Ân Và Tưởng Nhớ Tổ Tiên: Đây là dịp để con cháu thể hiện lòng biết ơn, tưởng nhớ đến ông bà, cha mẹ đã khuất, mời họ về sum họp với gia đình trong những ngày cuối năm và đầu năm mới.
- Tổng Kết Một Năm: Gia đình cùng nhau nhìn lại những gì đã đạt được, những gì còn thiếu sót trong năm cũ, rút kinh nghiệm cho năm tới.
- Cầu Nguyện Năm Mới: Mong muốn được các vị thần linh, tổ tiên phù hộ độ trì, xua đuổi vận hạn, cầu mong sức khỏe, bình an, tài lộc, công việc làm ăn thuận lợi.
- Tạo Không Khí Gia Đình: Là dịp để các thành viên trong gia đình quây quần bên nhau, tăng thêm tình cảm, sự gắn bó.
Ý Nghĩa Đặc Biệt Đối Với Người Làm Ăn, Kinh Doanh
Đối với những người làm ăn, kinh doanh, lễ cúng Tất Niên mang một ý nghĩa đặc biệt quan trọng:
- Tri Ân Và Cầu May Mắn: Người kinh doanh luôn mong muốn công việc làm ăn thuận lợi, buôn may bán đắt. Lễ cúng Tất Niên là dịp để họ tri ân các vị thần linh, đặc biệt là Thần Tài và Thổ Địa, đã phù hộ cho công việc làm ăn trong năm qua.
- Tổng Kết Kinh Doanh: Đây là dịp để các chủ doanh nghiệp, tiểu thương nhìn lại kết quả kinh doanh trong năm, đánh giá hiệu quả, rút kinh nghiệm cho năm tới.
- Cầu Mong Sự Phát Triển: Họ cầu mong năm mới sẽ có nhiều khách hàng, đơn hàng, doanh thu tăng trưởng, công việc kinh doanh phát đạt.
- Xua Tan Vận Hạn: Cầu mong được các vị thần linh xua đuổi những điều không may, vận hạn, tai ương có thể ảnh hưởng đến công việc làm ăn.
- Tạo Tâm Lý Tốt: Việc thực hiện lễ cúng Tất Niên giúp người kinh doanh có một tâm lý vững vàng, an tâm để bắt đầu một năm mới với nhiều hy vọng và quyết tâm.
Những Điều Cần Chuẩn Bị Cho Lễ Cúng Tất Niên 30 Tết

Có thể bạn quan tâm: Cúng Tất Niên Là Gà Gì – Ý Nghĩa & Các Loại Gà Phổ Biến
1. Mâm Cơm Cúng Tất Niên
Mâm cơm cúng Tất Niên là mâm cơm thịnh soạn nhất trong năm, thể hiện sự đủ đầy, no ấm của gia đình. Mâm cơm này sẽ được dâng lên tổ tiên để mời họ về ăn Tết cùng con cháu.
Các món ăn truyền thống thường có trong mâm cơm cúng Tất Niên:
- Thịt gà luộc: Biểu tượng cho sự sung túc và may mắn.
- Xôi gấc: Màu đỏ tượng trưng cho sự may mắn, hạnh phúc.
- Canh măng: Tượng trưng cho sự sinh sôi, nảy nở.
- Nem rán: Biểu tượng cho sự tròn đầy, viên mãn.
- Bánh chưng hoặc bánh tét: Là biểu tượng của đất, thể hiện sự gắn bó với quê hương, đất nước.
- Các loại trái cây: Như dưa hấu, cam, quýt, bưởi… tượng trưng cho sự ngọt ngào, may mắn.
- Rượu, trà, nước: Dùng để dâng lễ.
2. Mâm Cúng Ông Công Ông Táo
Theo quan niệm dân gian, vào ngày 23 tháng Chạp, ông Công ông Táo (hay còn gọi là Táo Quân) sẽ lên thiên đình để báo cáo về việc làm của gia đình trong năm. Đến ngày 30 Tết, ông Táo sẽ trở về hạ giới, do đó cần làm lễ cúng để đón ông Táo về.
Các lễ vật cần chuẩn bị:
- Một con cá chép sống: Đây là phương tiện để ông Táo bay về trời. Sau khi cúng, cá chép sẽ được thả ra ao, hồ.
- Mâm cơm cúng: Gồm các món ăn đơn giản, sạch sẽ.
- Hoa, trái cây, vàng mã.
3. Mâm Cúng Thổ Thần và Thần Tài
Đối với những người làm ăn, kinh doanh, mâm cúng Thổ Thần và Thần Tài là vô cùng quan trọng. Đây là dịp để họ tri ân các vị thần linh đã phù hộ cho công việc làm ăn trong năm qua và cầu mong sự may mắn, tài lộc trong năm mới.
Các lễ vật cần chuẩn bị:
- Mâm ngũ quả: Năm loại trái cây tươi ngon, tượng trưng cho ngũ hành.
- Hoa tươi: Hoa cúc, hoa lay ơn, hoa hồng…
- Nhang, nến.
- Rượu, trà.
- Bánh kẹo, mứt.
- Mâm cỗ mặn: Gồm các món ăn như gà luộc, xôi, giò, chả…
- Vàng mã: Giấy tiền, vàng thỏi…
4. Các Vật Dụng Khác

Có thể bạn quan tâm: Hướng Dẫn Cúng Tại Khách Đình: Nghi Thức, Ý Nghĩa Và Những Điều Cần Biết
- Bàn thờ: Sạch sẽ, trang nghiêm.
- Ảnh hoặc牌位 của tổ tiên.
- Đèn, nến.
- Muối, gạo: Dùng để rải sau khi cúng.
Văn Khấn Cúng Tất Niên 30 Tết
Văn Khấn Cúng Tất Niên
Nam mô A Di Đà Phật! Nam mô A Di Đà Phật! Nam mô A Di Đà Phật! Con kính lạy chín phương Trời, mười phương Chư Phật, Chư Phật mười phương. Con kính lạy Đức Đương lai hạ sinh Di Lặc Tôn Phật. Con kính lạy Hoàng Thiên, Hậu Thổ, chư vị Tôn thần. Con kính lạy ngài Bản cảnh Thành hoàng chư vị Đại Vương. Con kính lạy ngài Bản xứ Thổ địa Long Mạch Đại Vương. Con kính lạy ngài Bản gia Táo phủ, Thần quân, Tiền Cảnh chư vị. Con kính lạy chư vị Tổ tiên nội ngoại họ... (họ của gia chủ). Nay là ngày... tháng... năm... (ngày 30 tháng Chạp năm...), nhằm tiết... (tối ba mươi). Chúng con là:... (tên gia chủ) Ngụ tại:... (địa chỉ). Trước án kính cẩn thưa trình: Đông tàn sắp hết, năm kiệt tháng cùng, xuân tiết gần kề, minh niên thiết lập. Hôm nay là ngày cuối năm, chúng con cùng toàn thể gia quyến sắm sửa lễ vật, hương hoa trà quả, thắp nén tâm hương, dâng lên trước án, kính mời chư vị Tôn thần, chư vị Gia tiên nội ngoại họ... (họ của gia chủ) về chứng giám và phù hộ độ trì cho gia đình chúng con. Cúi xin chư vị Tôn thần, chư vị Gia tiên nội ngoại họ... (họ của gia chủ) thương xót cho cháu con, giáng lâm trước án, thụ hưởng lễ vật, phù hộ cho gia đình chúng con được an khang, thịnh vượng, làm ăn phát đạt, tài lộc dồi dào, sức khỏe dồi dào, bách bệnh tiêu tan, tai qua nạn khỏi. Chúng con lễ bạc tâm thành, trước án kính lễ, cúi xin được phù hộ độ trì. Nam mô A Di Đà Phật! Nam mô A Di Đà Phật! Nam mô A Di Đà Phật!
Văn Khấn Cúng Ông Công Ông Táo
Nam mô A Di Đà Phật! Nam mô A Di Đà Phật! Nam mô A Di Đà Phật! Con kính lạy chín phương Trời, mười phương Chư Phật, Chư Phật mười phương. Con kính lạy Đức Đương lai hạ sinh Di Lặc Tôn Phật. Con kính lạy Hoàng Thiên, Hậu Thổ, chư vị Tôn thần. Con kính lạy ngài Bản cảnh Thành hoàng chư vị Đại Vương. Con kính lạy ngài Bản xứ Thổ địa Long Mạch Đại Vương. Con kính lạy ngài Bản gia Táo phủ, Thần quân, Tiền Cảnh chư vị. Hôm nay là ngày... tháng... năm... (ngày 30 tháng Chạp năm...), nhằm tiết... (tối ba mươi). Chúng con là:... (tên gia chủ) Ngụ tại:... (địa chỉ). Trước án kính cẩn thưa trình: Hôm nay là ngày ông Công ông Táo về trời, chúng con cùng toàn thể gia quyến sắm sửa lễ vật, hương hoa trà quả, thắp nén tâm hương, dâng lên trước án, kính mời chư vị Tôn thần, chư vị Gia tiên nội ngoại họ... (họ của gia chủ) về chứng giám và phù hộ độ trì cho gia đình chúng con. Cúi xin chư vị Tôn thần, chư vị Gia tiên nội ngoại họ... (họ của gia chủ) thương xót cho cháu con, giáng lâm trước án, thụ hưởng lễ vật, phù hộ cho gia đình chúng con được an khang, thịnh vượng, làm ăn phát đạt, tài lộc dồi dào, sức khỏe dồi dào, bách bệnh tiêu tan, tai qua nạn khỏi. Chúng con lễ bạc tâm thành, trước án kính lễ, cúi xin được phù hộ độ trì. Nam mô A Di Đà Phật! Nam mô A Di Đà Phật! Nam mô A Di Đà Phật!
Văn Khấn Cúng Thổ Thần và Thần Tài
Nam mô A Di Đà Phật! Nam mô A Di Đà Phật! Nam mô A Di Đà Phật! Con kính lạy chín phương Trời, mười phương Chư Phật, Chư Phật mười phương. Con kính lạy Hoàng Thiên, Hậu Thổ, chư vị Tôn thần. Con kính lạy ngài Đông Trù Tư Mệnh Táo Phủ Thần quân. Con kính lạy ngài Bản gia Thổ Địa Long Mạch Đại Vương. Con kính lạy ngài Bản gia Ngũ Phương Ngũ Thổ Phúc Đức chính thần. Con kính lạy chư vị Tôn thần cai quản trong khu vực này. Hôm nay là ngày... tháng... năm... (ngày 30 tháng Chạp năm...), nhằm tiết... (tối ba mươi). Chúng con là:... (tên gia chủ) Ngụ tại:... (địa chỉ). Trước án kính cẩn thưa trình: Hôm nay là ngày cuối năm, chúng con cùng toàn thể gia quyến sắm sửa lễ vật, hương hoa trà quả, thắp nén tâm hương, dâng lên trước án, kính mời chư vị Tôn thần, chư vị Gia tiên nội ngoại họ... (họ của gia chủ) về chứng giám và phù hộ độ trì cho gia đình chúng con. Cúi xin chư vị Tôn thần, chư vị Gia tiên nội ngoại họ... (họ của gia chủ) thương xót cho cháu con, giáng lâm trước án, thụ hưởng lễ vật, phù hộ cho gia đình chúng con được an khang, thịnh vượng, làm ăn phát đạt, tài lộc dồi dào, sức khỏe dồi dào, bách bệnh tiêu tan, tai qua nạn khỏi. Đặc biệt, kính xin chư vị Tôn thần phù hộ cho công việc làm ăn, kinh doanh của chúng con được thuận lợi, buôn may bán đắt, khách hàng đông đảo, doanh thu tăng trưởng. Chúng con lễ bạc tâm thành, trước án kính lễ, cúi xin được phù hộ độ trì. Nam mô A Di Đà Phật! Nam mô A Di Đà Phật! Nam mô A Di Đà Phật!
Quy Trình Thực Hiện Lễ Cúng Tất Niên 30 Tết
1. Chuẩn Bị
- Chọn ngày giờ: Chuẩn bị vào ngày 30 tháng Chạp. Có thể chọn giờ hoàng đạo để cúng, thường là buổi chiều.
- Sắp xếp bàn thờ: Chuẩn bị hai bàn thờ:
- Bàn chính: Dành cho tổ tiên.
- Bàn phụ: Dành cho Thổ Thần, Thần Tài, ông Táo.
- Chuẩn bị mâm cúng: Sắp xếp các lễ vật lên mâm cúng theo thứ tự.
2. Thực Hiện Lễ Cúng

Có thể bạn quan tâm: Hướng Dẫn Chi Tiết Nghi Thức Cúng Tạ Ơn Lành Bệnh Đúng Truyền Thống
- Thắp hương: Thắp hương trên cả hai bàn thờ.
- Đọc văn khấn: Đọc lần lượt các văn khấn cúng Tất Niên, văn khấn cúng ông Công ông Táo, văn khấn cúng Thổ Thần và Thần Tài.
- Dâng lễ: Dâng các lễ vật lên bàn thờ.
- Vái lạy: Vái lạy các vị thần linh, tổ tiên.
- Mời tổ tiên: Mời tổ tiên về ăn Tết cùng gia đình.
- Mời các vị thần linh: Mời các vị thần linh phù trợ cho gia đình trong năm mới.
3. Hóa Vàng Mã
- Sau khi hương cháy hết, hóa vàng mã.
- Rải muối và gạo ra ngoài cửa để xua đuổi vận hạn.
4. Dọn Dẹp
- Dọn dẹp bàn thờ và không gian cúng.
- Không gian sạch sẽ, gọn gàng để đón năm mới.
Một Số Lưu Ý Khi Cúng Tất Niên 30 Tết
- Tâm thành: Dù lễ vật có thể đơn giản hay thịnh soạn, điều quan trọng nhất là lòng thành kính.
- Sạch sẽ: Bàn thờ, các lễ vật phải sạch sẽ, tươi ngon.
- Trang nghiêm: Không gian cúng phải trang nghiêm, không ồn ào, nô nghịch.
- Đúng giờ: Nên cúng vào giờ hoàng đạo, tránh giờ xấu.
- Thành tâm: Khi cúng, nên thành tâm, thành kính, không nghĩ ngợi lung tung.
Lợi Ích Của Việc Cúng Tất Niên 30 Tết
- Tinh Thần: Giúp con người có một tâm lý vững vàng, an tâm để bắt đầu một năm mới.
- Gia Đình: Tạo không khí sum họp, gắn bó cho các thành viên trong gia đình.
- Tâm Linh: Thể hiện lòng biết ơn, tưởng nhớ đến tổ tiên, các vị thần linh.
- Cầu May: Mong muốn được các vị thần linh, tổ tiên phù hộ độ trì, cầu mong một năm mới an lành, hạnh phúc, thịnh vượng.
Kết Luận
Lễ cúng Tất Niên 30 Tết là một nghi lễ truyền thống quan trọng, đặc biệt là đối với những người làm ăn, kinh doanh. Việc thực hiện lễ cúng Tất Niên không chỉ thể hiện lòng biết ơn, tưởng nhớ đến tổ tiên, các vị thần linh mà còn là dịp để cầu mong một năm mới an lành, hạnh phúc, thịnh vượng. Với những hướng dẫn chi tiết trên đây, hy vọng các bạn có thể thực hiện lễ cúng Tất Niên 30 Tết một cách trọn vẹn và ý nghĩa.
Cập Nhật Lúc Tháng 1 6, 2026 by Đội Ngũ Chùa Phật Ân
