Việc cúng thần tài ngày 23 tháng Chạp là một phong tục truyền thống được lưu truyền rộng rãi trong văn hóa tâm linh của người Việt Nam. Đây không chỉ là một nghi lễ đơn thuần mà còn mang ý nghĩa sâu sắc về mặt tinh thần, là cách để gia chủ thể hiện lòng thành kính, biết ơn đối với các vị thần linh, đặc biệt là Thần Tài – vị thần mang lại may mắn, tài lộc và sự sung túc cho gia đình. Vào ngày này, không khí chuẩn bị cho Tết Nguyên Đán đang cận kề, do đó, việc chuẩn bị một mâm cúng tươm tất, đúng nghi thức sẽ giúp gia chủ đón một năm mới an khang, thịnh vượng.
Nhiều người thường nhầm lẫn giữa lễ cúng Ông Công Ông Táo (23 tháng Chạp) với lễ cúng Thần Tài. Tuy nhiên, đây là hai nghi lễ hoàn toàn khác nhau, có ý nghĩa và đối tượng thờ cúng riêng. Trong khi Ông Táo là vị thần cai quản việc bếp núc và báo cáo việc làm của gia chủ với Ngọc Hoàng thì Thần Tài lại là vị thần chuyên quản về tiền bạc, tài lộc. Hiểu rõ sự khác biệt này sẽ giúp gia chủ chuẩn bị lễ vật và bài văn khấn chính xác hơn. Bài viết dưới đây sẽ cung cấp chi tiết về ý nghĩa, thời gian, lễ vật cũng như các bước tiến hành nghi thức cúng Thần Tài vào ngày 23 tháng Chạp một cách chuẩn xác nhất.
Có thể bạn quan tâm: Cẩm Nang Chuẩn备: Mâm Cúng Và Bài Văn Khấn Thần Tài Ngày Rằm Tháng Giêng
Ý nghĩa của việc cúng Thần Tài vào ngày 23 tháng Chạp
Việc cúng Thần Tài vào ngày 23 tháng Chạp không phải là một quy tắc bắt buộc phải tách biệt hoàn toàn, nhưng nó thường được thực hiện cùng lúc với lễ cúng Ông Táo để chuẩn bị đón Tết. Ý nghĩa chính của nghi lễ này xoay quanh việc tạ ơn và cầu xin.
Tạ ơn Thần Tài
Suốt một năm qua, Thần Tài đã phù hộ cho gia đình làm ăn tấn tới, gặp nhiều may mắn trong công việc kinh doanh và buôn bán. Lễ cúng ngày 23 là dịp để gia chủ bày tỏ lòng biết ơn chân thành của mình. Đây là cách để nhắc nhở bản thân về những gì đã đạt được và trân trọng những gì đang có.
Cầu xin tài lộc cho năm mới
Ngoài việc tạ ơn, đây còn là lúc để gia chủ cầu xin Thần Tài ban phát nhiều phúc lộc, may mắn hơn nữa trong năm tới. Đặc biệt với những người làm kinh doanh, buôn bán, việc cúng Thần Tài rất quan trọng. Họ tin rằng nếu chuẩn bị lễ vật đầy đủ và thành tâm khấn nguyện, công việc làm ăn trong năm mới sẽ thuận lợi, tấn tài tấn lộc.
Dọn dẹp, chỉnh trang bàn thờ
Ngày 23 tháng Chạp cũng là thời điểm thích hợp để dọn dẹp bàn thờ Thần Tài. Việc lau chùi, sắp xếp lại bàn thờ gọn gàng, sạch sẽ không chỉ thể hiện sự tôn kính mà còn giúp không gian thờ tự thông thoáng, đón luồng khí tốt vào nhà. Một bàn thờ sạch sẽ, sáng sủa cũng là cách để thu hút tài vận đến với gia đình.
Lễ vật cần chuẩn bị cho cúng thần tài ngày 23 tháng Chạp
Mâm lễ cúng Thần Tài thường không quá phức tạp, quan trọng nhất vẫn là sự thành tâm. Tuy nhiên, để đảm bảo đúng phong tục, gia chủ cần chuẩn bị những lễ vật cơ bản sau:
Lễ vật chung
- Bánh kẹo, trái cây: Gồm 5 loại trái cây tươi ngon (mùa nào quả nấy), bánh ngọt và kẹo. Nên chọn các loại quả có màu sắc đẹp, không dập nát.
- Hoa tươi: Hoa cúc vàng, hoa đồng tiền hoặc hoa lay ơn là những lựa chọn phù hợp nhất, tượng trưng cho sự tài lộc và may mắn.
- Nhang (nhang) đèn: 1 lư hương, 2 cây nến (đèn cầy), 3 ly nước sạch, 2 ly rượu trắng.
- Đồ vàng mã: Bao gồm 1 bộ đồ vàng mã Thần Tài (có thể mua sẵn ở các cửa hàng chuyên dụng), 5 ông元宝 (nguyên bảo) tiền vàng.
Lễ vật cúng mặn (nếu gia chủ muốn cúng mặn)
Có thể bạn quan tâm: Cẩm Nang Chuẩn Bị Mâm Cúng Khai Xuân Đầu Năm Cho Mọi Nhà
- Một con gà luộc: Gà trống luộc nguyên con (hoặc gà quay), đặt lên đĩa lớn.
- Mâm xôi: Xôi gấc hoặc xôi đỗ xanh, tạo màu đỏ may mắn.
- Chè: 1 chén chè (có thể là chè trôi nước hoặc chè đậu).
- Bánh chưng/bánh tét: 1 cặp bánh chưng (hoặc bánh tét) để thể hiện truyền thống Tết.
- Rượu trắng: 1 chai rượu nhỏ.
Lưu ý: Một số gia đình chỉ cúng chay (trái cây, bánh kẹo) nhưng nếu cúng mặn thì nên chuẩn bị đầy đủ các món trên. Tuy nhiên, hiện nay có xu hướng cúng chay để thanh tịnh hơn.
Lễ vật cúng Thần Tài riêng (nếu có bàn thờ riêng)
Nếu nhà bạn có bàn thờ Thần Tài riêng (thường đặt ở dưới đất, hướng ra cửa chính), cần chuẩn bị thêm:
- Bát nhang: Lau sạch sẽ, thay bát nước sạch.
- Ông Cóc (Thiên Lộc): Nếu có thờ ông Cóc, cần lau rửa và thay nước.
- Cóc ngậm tiền: Đặt ở hướng ra cửa, sáng quay Cóc ra, tối quay Cóc vào.
- Lọ hoa: Đặt hoa tươi (hoa cúc, hoa hồng) ở bên phải bàn thờ (hướng Tây).
- Mâm cơm: Nếu cúng mặn, chuẩn bị mâm cơm nhỏ (gà luộc, xôi, chè).
Các bước tiến hành nghi thức cúng thần tài ngày 23 tháng Chạp
Để buổi lễ diễn ra suôn sẻ và ý nghĩa, gia chủ cần tuân thủ các bước sau:
Bước 1: Dọn dẹp bàn thờ
Đây là công việc quan trọng đầu tiên. Gia chủ cần lau sạch sẽ bàn thờ bằng nước ấm có pha chút rượu trắng hoặc nước ngũ vị hương. Cần lau nhẹ nhàng, tránh làm xê dịch các bài vị hoặc tượng thần. Nếu bàn thờ có bát nhang cũ, cần rút chân nhang (chỉ giữ lại số lượng lẻ, thường là 3 hoặc 5 chân nhang) để tạo sự thông thoáng.
Bước 2: Sắp xếp mâm cúng
Sau khi dọn dẹp bàn thờ xong, gia chủ sắp xếp mâm cúng lên bàn. Vị trí sắp xếp thường như sau:
- Giữa bàn thờ: Đặt bát nhang ở vị trí trang trọng nhất.
- Bên trái (hướng Đông): Đặt bình hoa tươi.
- Bên phải (hướng Tây): Đặt đĩa trái cây.
- Phía trước bát nhang: Đặt ly rượu, ly nước, nến.
Bước 3: Thắp hương và khấn nguyện
Thời gian cúng tốt nhất là vào buổi sáng (khoảng 8h – 10h) hoặc buổi trưa. Tránh cúng vào buổi tối vì theo quan niệm dân gian, đây là thời điểm âm khí mạnh, không phù hợp để cúng Thần Tài.
Có thể bạn quan tâm: Cẩm Nang Bài Cúng Cơm Vong Cho Người Mới Mất: Nghi Thức Chuẩn Tâm Linh Và Ý Nghĩa Sâu Sắc
Gia chủ thắp 3 nén nhang (nên dùng nhang vòng hoặc nhang thơm), cắm thẳng vào bát nhang. Sau đó, quỳ xuống đọc bài văn khấn. Bài văn khấn cần đọc rõ ràng, thành tâm.
Bài văn khấn cúng Thần Tài ngày 23 tháng Chạp (mẫu tham khảo):
“Nam mô A di đà Phật! (3 lần)
Con lạy chín phương Trời, mười phương Chư Phật, Chư Phật mười phương.
Con kính lạy Ngài Hoàng Thiên Hậu Thổ chư vị Tôn thần.
Con kính lạy ngài Đông Trù Tư Mệnh Táo Phủ Thần quân.
Con kính lạy Thần Tài vị tiền.
Con kính lạy các ngài Thổ Địa, Thổ Linh, Táo Quân, chư vị Tôn thần.
Hôm nay là ngày 23 tháng Chạp năm… (điền năm).
Tên con là: … (điền tên).
Ngụ tại: … (điền địa chỉ).
Trước án, con thành tâm khấu đầu, hương hoa lễ vật, trình tấu lên Chư vị Tôn thần. Kính xin Chư vị Tôn thần phù hộ độ trì cho gia đình con được an khang, thịnh vượng, làm ăn phát đạt, tấn tài tấn lộc.
Con cầu xin Chư vị Tôn thần chứng giám cho lòng thành của con.
Nam mô A di đà Phật!”
Lưu ý: Bạn có thể tham khảo văn khấn tại chuaphatanlongthanh.com để có bài văn khấn phù hợp nhất với gia đình mình.
Bước 4: Hóa vàng mã
Sau khi hương cháy gần hết (khoảng 1/3 nén nhang), gia chủ tiến hành hóa vàng mã. Vàng mã được hóa ở một góc an toàn, tránh gây cháy nổ. Tro vàng sau khi hóa xong nên đem thả xuống sông hoặc chôn dưới đất, không nên vứt lung tung.
Bước 5: Rước ông Cóc (nếu có)
Nếu gia đình thờ ông Cóc, sau khi hóa vàng xong, gia chủ cần làm lễ rước ông Cóc. Dùng một ít nước sạch tưới vào người ông Cóc, sau đó xoay ông Cóc ra hướng cửa (sáng) hoặc vào hướng nhà (tối) tùy theo giờ.
Những lưu ý quan trọng khi cúng thần tài ngày 23 tháng Chạp
Để việc cúng bái được hiệu quả và tránh phạm phải những điều kiêng kỵ, gia chủ cần lưu ý những điểm sau:
1. Vị trí đặt bàn thờ
Bàn thờ Thần Tài nên đặt ở nơi sạch sẽ, thông thoáng, có thể nhìn thấy người ra vào cửa chính. Tuyệt đối không đặt bàn thờ ở những nơi ô uế, nhà vệ sinh, hoặc nơi ẩm thấp. Nếu đặt ở cửa hàng, nên đặt ở vị trí trang trọng, dễ nhìn.
Có thể bạn quan tâm: Cẩm Nang Xử Lý Gạo Muối Cúng Thần Tài: Giữ Hay Bỏ, Cách Nào Đúng?
2. Lễ vật cúng
- Không nên cúng hoa giả, hoa nhựa vì không thể hiện được sự thành tâm.
- Nên chọn trái cây tươi, ngon, không sâu bệnh.
- Tránh cúng những món ăn quá mặn hoặc quá cay nếu không cần thiết.
3. Thái độ khi cúng
- Khi cúng phải mặc quần áo gọn gàng, lịch sự, tránh mặc đồ ngắn, hở hang.
- Trong lúc thắp hương, nên tập trung, thành tâm, tránh nói chuyện riêng hoặc làm việc khác.
- Không nên cúng vào giờ Tý (23h – 1h) và giờ Hợi (21h – 23h) vì đây là giờ của âm.
4. Vệ sinh bàn thờ sau cúng
Sau khi cúng xong, cần lau dọn bàn thờ lại một lần nữa để loại bỏ bụi bẩn và tàn nhang. Nước rửa bàn thờ có thể dùng nước ngũ vị hương hoặc nước sạch thông thường.
5. Hóa vàng mã
Nên hóa vàng mã ở nơi an toàn, tránh để tro bay vào bàn thờ. Nếu hóa ở trong nhà, cần mở cửa sổ thông thoáng để khí độc thoát ra ngoài.
Câu hỏi thường gặp về cúng thần tài ngày 23 tháng Chạp
Có cần cúng riêng Thần Tài vào ngày 23 tháng Chạp không?
Nhiều gia đình có bàn thờ Thần Tài riêng thì nên cúng riêng để thể hiện sự tôn trọng. Nếu không có bàn thờ riêng, có thể cúng chung tại bàn thờ gia tiên hoặc bàn thờ Ông Táo. Tuy nhiên, nếu cúng chung, gia chủ nên khấn rõ danh tính của từng vị thần.
Có được cúng Thần Tài bằng hoa quả giả không?
Không nên. Hoa quả giả chỉ dùng để trang trí, không dùng để cúng. Việc cúng hoa quả giả sẽ không thể hiện được sự thành tâm và có thể làm mất lòng thần linh.
Thời gian cúng tốt nhất là khi nào?
Thời gian tốt nhất là vào buổi sáng (khoảng 8h – 10h) hoặc buổi trưa. Đây là lúc dương khí thịnh, phù hợp để cúng các vị thần dương.
Có cần thay bát nhang không?
Nếu bát nhang cũ quá bẩn hoặc nứt vỡ, có thể thay bát nhang mới. Tuy nhiên, khi thay cần làm lễ khấn xin phép thần linh trước khi thay.
Kết luận
Việc cúng thần tài ngày 23 tháng Chạp là một nét đẹp văn hóa tâm linh không thể thiếu của người Việt mỗi khi Tết đến, xuân về. Qua đó, gia chủ không chỉ tạ ơn thần linh đã phù hộ gia đạo một năm qua mà còn cầu mong một năm mới an khang, thịnh vượng. Để buổi lễ diễn ra trọn vẹn, gia chủ cần chuẩn bị kỹ lưỡng về lễ vật, không gian và đặc biệt là lòng thành tâm. Hy vọng những thông tin trong bài viết đã giúp bạn có cái nhìn chi tiết và thực hiện nghi thức cúng đúng cách, đón một năm mới nhiều may mắn và tài lộc.
Cập Nhật Lúc Tháng 1 16, 2026 by Đội Ngũ Chùa Phật Ân
