Đại hội Phật giáo toàn quốc là sự kiện trọng đại đánh dấu bước ngoặt quan trọng trong hành trình phát triển của Giáo hội Phật giáo Việt Nam. Trong không khí trang nghiêm và đoàn kết, Đại hội đại biểu Phật giáo toàn quốc lần thứ IX đã chính thức khép lại với hàng loạt quyết sách chiến lược, định hướng cho con đường hành đạo và phụng sự xã hội của hàng triệu tín đồ Phật giáo trong cả nước.
Bối cảnh tổ chức và ý nghĩa lịch sử của đại hội lần thứ IX
Đại hội diễn ra trong bối cảnh đất nước đang trên đà hội nhập sâu rộng, xã hội có nhiều biến chuyển nhanh chóng về kinh tế, văn hóa, tư tưởng. Trước những thách thức và cơ hội mới, Giáo hội Phật giáo Việt Nam cần có những điều chỉnh phù hợp để tiếp tục phát huy vai trò cầu nối giữa đạo pháp và dân tộc.
Sự kiện này không chỉ là nơi quy tụ của chư tôn đức tăng ni, cư sĩ khắp năm châu, mà còn là dịp để Giáo hội nhìn lại chặng đường vừa qua, rút kinh nghiệm và hoạch định chiến lược cho nhiệm kỳ mới. Đại hội lần thứ IX được kỳ vọng sẽ là “ngọn hải đăng” dẫn đường cho tăng ni, phật tử Việt Nam tiến bước trên con đường phụng đạo, yêu nước.
Những quyết sách then chốt được thông qua tại đại hội

Có thể bạn quan tâm: Ý Nghĩa Ngày Đức Phật Thành Đạo: Hành Trình Từ Khổ Đau Đến Giác Ngộ
Tu chỉnh Hiến chương Giáo hội: Bước tiến quan trọng
Một trong những thành quả nổi bật của đại hội là việc thông qua dự thảo tu chỉnh Hiến chương Giáo hội Phật giáo Việt Nam. Phiên bản mới gồm 14 chương và 86 điều, tăng thêm 1 chương và 15 điều so với bản hiện hành. Sự điều chỉnh này nhằm đáp ứng yêu cầu thực tiễn của Giáo hội trong thời kỳ mới, khi mà hoạt động Phật sự ngày càng đa dạng và phức tạp.
Hiến chương tu chỉnh chú trọng đến việc phân cấp, phân quyền rõ ràng hơn, tăng cường tính minh bạch, trách nhiệm giải trình, đồng thời tạo điều kiện để các ban ngành chuyên môn hoạt động hiệu quả, chuyên nghiệp hơn. Đây là cơ sở pháp lý quan trọng giúp Giáo hội điều hành thông suốt từ trung ương đến địa phương.
Củng cố hệ thống nhân sự: Tập hợp trí tuệ và đạo lực
Đại hội đã tiến hành giới thiệu và suy cử 235 vị tôn đức, tăng ni, cư sĩ có uy tín, khả năng và đạo lực vào Hội đồng Trị sự. Đây là những bậc lão thành, học giả, nhà hoạt động xã hội có nhiều đóng góp cho sự nghiệp hoằng pháp và xây dựng Giáo hội.
Bên cạnh đó, 112 vị trưởng lão được cung thỉnh vào Hội đồng Chứng minh, đảm nhiệm vai trò cố vấn cao cấp, định hướng tư tưởng và đường lối cho toàn Giáo hội. Sự kiện này thể hiện tinh thần kế thừa và phát triển, đảm bảo tính liên tục, ổn định trong lãnh đạo.
Tấn phong giáo phẩm: Ghi nhận công lao và trách nhiệm mới
Một nghi lễ long trọng khác là tấn phong giáo phẩm cho 3.341 vị tôn túc. Trong đó có:
- 268 vị được tấn phong lên giáo phẩm Hòa thượng
- 1.102 vị được tấn phong lên giáo phẩm Thượng tọa
- 391 vị được tấn phong lên giáo phẩm Ni trưởng
- 1.571 vị được tấn phong lên giáo phẩm Ni sư
Việc tấn phong giáo phẩm không chỉ là sự ghi nhận công lao tu tập, hoằng pháp của chư tôn đức, mà còn là sự trao gửi niềm tin, kỳ vọng vào vai trò dẫn dắt, giáo hóa của họ trong thời gian tới. Đây là lực lượng nòng cốt để triển khai các Phật sự trọng đại trên khắp cả nước.

Có thể bạn quan tâm: Ý Nghĩa Tượng Phật Thích Ca: Những Điều Sâu Sắc Ai Cũng Nên Biết
Suy tôn Đức Pháp chủ và Ban Thường trực Hội đồng Trị sự
Suy tôn Đức Trưởng lão Hòa thượng Thích Trí Quảng làm Pháp chủ
Trong phiên bế mạc, toàn thể đại hội đã suy tôn Đức Trưởng lão Hòa thượng Thích Trí Quảng, vị trí Quyền Pháp chủ Giáo hội Phật giáo Việt Nam, lên ngôi vị Pháp chủ Hội đồng Chứng minh Giáo hội Phật giáo Việt Nam.
Đức Pháp chủ là biểu tượng tối cao của tinh thần đoàn kết và sự nghiệp hoằng dương chánh pháp. Ngài là bậc đại trí, đại từ, đại bi, có uy tín sâu rộng trong và ngoài nước, được chư tăng ni, phật tử khắp năm châu kính仰. Việc suy tôn ngài lên ngôi vị Pháp chủ là sự kiện lịch sử, đánh dấu một thời kỳ mới cho Giáo hội Phật giáo Việt Nam.
Tiếp tục suy cử Hòa thượng Thích Thiện Nhơn giữ chức Chủ tịch Hội đồng Trị sự
Đại hội cũng tiếp tục tín nhiệm Hòa thượng Thích Thiện Nhơn giữ chức vụ Chủ tịch Hội đồng Trị sự Giáo hội Phật giáo Việt Nam. Với bề dày kinh nghiệm lãnh đạo, tư duy chiến lược và tầm nhìn rộng, Hòa thượng được kỳ vọng sẽ tiếp tục dẫn dắt Giáo hội vững bước trên con đường phát triển, hội nhập quốc tế.
Ban Thường trực Hội đồng Trị sự dưới sự điều hành của Hòa thượng Chủ tịch sẽ là ban chỉ huy tiền phương, trực tiếp điều hành mọi hoạt động Phật sự, đảm bảo đường lối của Giáo hội được thực thi hiệu quả từ trung ương đến cơ sở.
Phương châm hành động: Kỷ cương – Trách nhiệm – Đoàn kết – Phát triển
Đại hội đã nhất trí thông qua phương châm hành động cho nhiệm kỳ mới: “Kỷ cương – Trách nhiệm – Đoàn kết – Phát triển”. Bốn chữ này không chỉ là khẩu hiệu, mà là kim chỉ nam cho mọi hoạt động của Giáo hội.

Có thể bạn quan tâm: Ý Nghĩa Tượng Phật A Di Đà Trong Đời Sống Tâm Linh
Kỷ cương: Nền tảng của mọi thành công
Kỷ cương là nền tảng để xây dựng một tập thể vững mạnh. Trong Giáo hội, kỷ cương được thể hiện qua việc tuân thủ giới luật, Hiến chương, nội quy và các quy định của Nhà nước. Mỗi tăng ni, phật tử phải là một tấm gương về đạo đức, nề nếp, kỷ luật.
Việc nêu cao tinh thần kỷ cương giúp ngăn chặn các biểu hiện tiêu cực như lợi dụng danh nghĩa đạo pháp để trục lợi cá nhân, vi phạm pháp luật, làm mất niềm tin của quần chúng nhân dân. Kỷ cương nghiêm minh là điều kiện tiên quyết để Giáo hội giữ vững hình ảnh trong sáng, uy tín cao cả.
Trách nhiệm: Động lực của hành động
Mỗi vị trong Giáo hội, từ vị trí cao nhất đến những phật tử tại gia, đều phải ý thức sâu sắc về trách nhiệm của mình. Trách nhiệm với Tam bảo, với Giáo hội, với dân tộc và với chính bản thân mình.
Tinh thần trách nhiệm thể hiện ở sự tận tụy với công việc, dám nghĩ, dám làm, dám chịu trách nhiệm trước mọi hành vi, quyết định của mình. Trong thời đại mới, khi xã hội đòi hỏi cao về hiệu quả và minh bạch, tinh thần trách nhiệm càng trở nên quan trọng.
Đoàn kết: Sức mạnh của khối đại đoàn kết
Đoàn kết là truyền thống quý báu của dân tộc Việt Nam, cũng là phẩm chất không thể thiếu của người con Phật. Trong Giáo hội, đoàn kết có nghĩa là “tứ chúng hòa hợp”, là sự gắn bó keo sơn giữa các tông phái, các hệ phái, các vùng miền.
Đoàn kết để cùng nhau vượt qua khó khăn, thách thức; đoàn kết để cùng nhau thực hiện các Phật sự lớn; đoàn kết để cùng nhau xây dựng Giáo hội vững mạnh. Trong bối cảnh hiện nay, khi mà các thế lực thù địch luôn tìm cách chia rẽ khối đại đoàn kết dân tộc, tinh thần đoàn kết trong Giáo hội càng cần được củng cố và phát huy.

Có thể bạn quan tâm: Quần Áo Phật Tử Sen Hồng: Hướng Dẫn Chọn Mua & Phong Cách Thượng Đạo
Phát triển: Mục tiêu cuối cùng
Phát triển là mục tiêu tất yếu của mọi tổ chức, đặc biệt là một tổ chức mang tính xã hội rộng lớn như Giáo hội Phật giáo Việt Nam. Phát triển ở đây là phát triển toàn diện, bền vững, trên cả ba phương diện: Đạo pháp, Dân tộc và Chủ nghĩa xã hội.
Phát triển không có nghĩa là chạy theo số lượng, hình thức, mà là phát triển về chất lượng, về chiều sâu. Là phát triển đội ngũ tăng ni có đạo đức, có trí tuệ, có năng lực; là phát triển các hoạt động từ thiện, xã hội, văn hóa, giáo dục; là phát triển mối quan hệ đối ngoại, hội nhập quốc tế.
Định hướng trọng tâm cho nhiệm kỳ 2022-2027
Dựa trên phương châm hành động và bối cảnh thực tiễn, Đại hội đã vạch ra 8 định hướng trọng tâm cho nhiệm kỳ mới. Mỗi định hướng đều có tính chiến lược, thiết thực và cấp thiết.
1. Nêu cao kỷ cương, giới luật, gắn liền trách nhiệm trong mọi hoạt động Phật sự
Đây là ưu tiên hàng đầu. Giáo hội sẽ tăng cường công tác kiểm tra, giám sát việc chấp hành giới luật của tăng ni, đặc biệt là giới luật về tài sản, tiền bạc, quan hệ nam nữ. Các cơ sở tự viện phải có sổ sách kế toán rõ ràng, công khai minh bạch thu chi.
Bên cạnh đó, tăng ni phải sống giản dị, thanh bần, lấy tu hành làm trọng, tránh xa lối sống xa hoa, lãng phí, phô trương thanh thế. Mỗi hành động, việc làm đều phải xuất phát từ tâm Bồ-đề, vì lợi ích của chúng sanh.
2. Nêu cao tinh thần đoàn kết, hòa hợp, xây dựng Giáo hội vững mạnh trong hội nhập quốc tế
Giáo hội sẽ tiếp tục củng cố khối đại đoàn kết nội bộ, tăng cường giao lưu, học hỏi với các Giáo hội, hệ phái bạn bè trong khu vực và trên thế giới. Thông qua các hoạt động đối ngoại, Giáo hội quảng bá hình ảnh Phật giáo Việt Nam hòa bình, từ bi, trí tuệ, góp phần nâng cao vị thế đất nước trên trường quốc tế.
Các hoạt động như tổ chức đại lễ Vesak Liên Hợp Quốc, trao đổi tăng ni tu học, tổ chức hội thảo khoa học quốc tế… sẽ được đẩy mạnh. Đồng thời, Giáo hội cũng học hỏi kinh nghiệm quản lý, hoằng pháp hiện đại từ các nước bạn.
3. Kiên định con đường “Đạo pháp – Dân tộc – Chủ nghĩa xã hội”
Đây là con đường mà Đức Phật Tổ, chư Tổ sư và các bậc tiền bối đã dày công xây dựng và gìn giữ. Trong thời đại mới, Giáo hội tiếp tục phát huy tinh thần yêu nước, tích cực tham gia các phong trào thi đua “Đền ơn đáp nghĩa”, “Uống nước nhớ nguồn”, “Toàn dân đoàn kết xây dựng đời sống văn hóa mới”.
Tăng ni, phật tử thi đua làm kinh tế, đóng góp thuế cho Nhà nước, chấp hành luật giao thông, bảo vệ môi trường, hiến máu nhân đạo, giúp đỡ người nghèo… Những việc làm thiết thực đó chính là biểu hiện sinh động của tinh thần “Phụng đạo yêu nước”.
4. Quản lý chặt chẽ sinh hoạt tự viện, sinh hoạt của tăng ni theo đúng Hiến chương và pháp luật
Giáo hội sẽ siết chặt công tác quản lý tự viện, đảm bảo mọi sinh hoạt tu học, lễ bái, kinh doanh dịch vụ đều tuân thủ Hiến chương Giáo hội và pháp luật Nhà nước. Các tự viện không được để xảy ra tình trạng buôn thần bán thánh, cúng bái mê tín dị đoan, lợi dụng tín ngưỡng để trục lợi.
Tăng ni khi ra vào tự viện phải có giấy giới thiệu, thẻ tăng ni. Việc tiếp xúc với phóng viên, người lạ phải được sự đồng ý của Ban trị sự. Các hoạt động trên mạng xã hội cũng phải được quản lý chặt chẽ, tránh để xảy ra các scandal làm ảnh hưởng đến thanh danh của Giáo hội.
5. Phát huy tinh thần nhập thế, đẩy mạnh sự nghiệp giáo dục Phật giáo
Giáo dục là then chốt của mọi then chốt. Giáo hội sẽ tập trung phát triển hệ thống giáo dục Phật giáo từ bậc mầm non đến tiến sĩ, đảm bảo chất lượng và quy mô. Các trường Phật học phải đổi mới phương pháp giảng dạy, tăng cường ngoại ngữ, tin học, kỹ năng mềm cho tăng ni sinh.
Bên cạnh đó, tăng ni cũng tham gia giảng dạy tại các trường công lập, góp phần vào sự nghiệp giáo dục chung của đất nước. Việc học tập chính trị, pháp luật cũng được coi trọng để tăng ni hiểu và chấp hành đúng chủ trương của Đảng, chính sách pháp luật của Nhà nước.
6. Gìn giữ và phát huy giá trị văn hóa Phật giáo Việt Nam
Phật giáo Việt Nam có bề dày lịch sử hơn 2.000 năm, để lại kho tàng văn hóa đồ sộ. Giáo hội sẽ phối hợp với các cơ quan chức năng trùng tu, bảo tồn các di tích lịch sử, danh lam thắng cảnh gắn với Phật giáo. Đồng thời, tổ chức các hoạt động văn hóa, nghệ thuật mang tính nhân văn sâu sắc như triển lãm, biểu diễn âm nhạc, múa hát, chiếu phim…
Các nghi lễ Phật giáo được tổ chức trang nghiêm, trang trọng, mang đậm bản sắc dân tộc. Việc lưu giữ, phiên dịch kinh điển Hán Nôm, Pali cũng được đẩy mạnh để làm phong phú kho tàng tư tưởng Phật giáo Việt Nam.
7. Đẩy mạnh hoạt động đối ngoại, quan hệ Phật giáo quốc tế theo định hướng ngoại giao văn hóa
Đối ngoại Phật giáo là một trong những mặt trận quan trọng để quảng bá hình ảnh đất nước, con người Việt Nam thanh bình, hiếu khách. Giáo hội sẽ mở rộng quan hệ với các tổ chức Phật giáo các nước láng giềng như Lào, Campuchia, Trung Quốc, Hàn Quốc, Nhật Bản… và các nước phương Tây.
Thông qua các chuyến thăm viếng, trao đổi phái đoàn, tổ chức hội thảo, tọa đàm, Giáo hội góp phần tăng cường hiểu biết, hữu nghị, hợp tác giữa các quốc gia, dân tộc. Các hoạt động từ thiện quốc tế như cứu trợ thiên tai, xây dựng trường học, bệnh viện ở các nước nghèo cũng được chú trọng.
8. Mở rộng và thúc đẩy công tác nghiên cứu Phật học
Nghiên cứu Phật học là nhiệm vụ trọng tâm để làm sáng tỏ giáo lý, đáp ứng yêu cầu học tập, tu hành của tăng ni, phật tử. Giáo hội sẽ phát triển mạng lưới các viện, trung tâm nghiên cứu Phật học từ trung ương đến địa phương, thu hút các học giả, tăng ni có trình độ cao tham gia.
Các đề tài nghiên cứu tập trung vào những vấn đề thời sự như: Phật giáo với khoa học, Phật giáo với tâm lý học, Phật giáo với y học, Phật giáo với môi trường, Phật giáo với kinh tế… Kết quả nghiên cứu được công bố trên các tạp chí uy tín, tổ chức hội thảo khoa học, xuất bản sách chuyên khảo.
Kỳ vọng và trách nhiệm của tăng ni, phật tử cả nước
Đại hội đã khép lại, nhưng trọng trách thì mới chỉ bắt đầu. Trước những kỳ vọng của chư tôn đức lãnh đạo, của hàng triệu phật tử trong và ngoài nước, mỗi người con Phật đều phải tự nhủ với lòng mình về bổn phận và sứ mệnh của mình.
Đối với chư tôn đức lãnh đạo
Phải là những tấm gương sáng về đạo đức, trí tuệ, nếp sống. Phải biết lắng nghe ý kiến đóng góp, dân chủ thảo luận, đoàn kết thống nhất. Phải có tầm nhìn chiến lược, dám nghĩ, dám làm, dám đổi mới, sáng tạo. Phải gần gũi, quan tâm đến đời sống của tăng ni, phật tử cơ sở.
Đối với chư tăng ni
Phải tinh tấn tu học, giữ gìn giới luật, trau dồi giới-định-tuệ. Phải chấp hành sự phân công của Giáo hội, tích cực tham gia các Phật sự. Phải gần gũi, hướng dẫn phật tử tu tập, không được sống xa lánh quần chúng. Phải học tập chính trị, nâng cao hiểu biết xã hội, tránh tư tưởng “trốn đời”消 cực.
Đối với phật tử tại gia
Phải tin sâu nhân quả, giữ gìn năm giới, thực hành thập thiện. Phải hộ trì Tam bảo, đóng góp công sức, của cải cho sự nghiệp hoằng pháp. Phải sống tốt đời đẹp đạo, chấp hành pháp luật, thực hiện nếp sống văn minh. Phải tuyên truyền giáo lý từ bi, trí tuệ của Phật-đà đến với mọi người.
Lời kết: Hướng về tương lai rạng rỡ
Đại hội Phật giáo toàn quốc lần thứ IX đã khép lại trong niềm hoan hỷ, phấn khởi của toàn thể đại chúng. Những quyết sách được thông qua, những nhân sự được suy cử, những phương hướng được vạch ra đã tạo nên “bản đồ dẫn đường” cho Giáo hội trong chặng đường mới.
Trong thời gian tới, với sự lãnh đạo sáng suốt của Đức Pháp chủ, của Ban Thường trực Hội đồng Trị sự, với tinh thần kỷ cương, trách nhiệm, đoàn kết, phát triển, chắc chắn Giáo hội Phật giáo Việt Nam sẽ tiếp tục phát huy truyền thống tốt đẹp, đóng góp tích cực vào sự nghiệp xây dựng và bảo vệ Tổ quốc, góp phần làm cho xã hội ngày càng tốt đẹp, an lạc, hạnh phúc hơn.
Mỗi người con Phật hãy cùng nhau chung sức, đồng lòng, lấy tâm Bồ-đề làm động lực, lấy giới luật làm nền tảng, lấy từ bi làm phương châm, lấy trí tuệ làm kim chỉ nam, để cùng nhau xây dựng Giáo hội Phật giáo Việt Nam ngày càng phát triển, vững mạnh, xứng đáng là chỗ dựa tinh thần vững chắc của nhân dân cả nước.
Hãy cùng khám phá thêm nhiều bài viết hữu ích khác tại chuaphatanlongthanh.com.
Cập Nhật Lúc Tháng 12 15, 2025 by Đội Ngũ Chùa Phật Ân
