Đức Phật Câu Na Hàm, vị Phật thứ hai trong Tam Thế Phật (Quá khứ – Hiện tại – Tương lai), không chỉ là một biểu tượng tôn giáo mà còn là một biểu tượng văn hóa sâu sắc, thể hiện khát vọng giác ngộ và hướng thiện trong tâm thức người Việt. Những hình ảnh Đức Phật Câu Na Hàm thường mang đến cảm giác an lành, thanh tịnh và sự giác ngộ.
Có thể bạn quan tâm: Đức Phật Dạy Cách Sử Dụng Tiền: 5 Nguyên Tắc Sống Còn Để Có Đời Sống An Lạc
Đức Phật Câu Na Hàm là ai?
Đức Phật Câu Na Hàm, còn được gọi là Câu Na Mâu Ni theo tiếng Phạn (Kanakamuni) và Koṇāgamana theo tiếng Pāli, có nghĩa là “Đấng đến từ Vàng” hoặc “Bậc mang đến sự Hoàng Kim”. Ngài là một trong những vị Phật của quá khứ, là biểu tượng cho sự giác ngộ, trí tuệ và lòng từ bi.
Theo kinh điển Phật giáo, Đức Phật Câu Na Hàm sinh ra tại thành Thanh Tịnh (nay là Nigali Sagar, Nepal), là con trai của vua Thanh Tịnh. Ngài từ bỏ thế gian, trải qua sáu tháng khổ hạnh và cuối cùng đã chứng ngộ dưới gốc cây Udumbara (cây sung). Cây Udumbara là một biểu tượng đặc biệt trong Phật giáo, được cho là 3000 năm mới nở một lần, chỉ xuất hiện khi có Đức Phật hoặc Vua Luân Vương ra đời, mang ý nghĩa của điềm lành từ thiên thượng.
Ý nghĩa biểu tượng của Đức Phật Câu Na Hàm
- Sự giác ngộ: Hình ảnh Đức Phật Câu Na Hàm thường được miêu tả trong tư thế ngồi thiền dưới gốc cây sung, thể hiện thời khắc giác ngộ.
- Trí tuệ và lòng từ bi: Khuôn mặt từ bi, đôi mắt mở dịu nhìn xuống, thể hiện sự tĩnh lặng, thấu hiểu và lòng thương xót chúng sinh.
- Sự thanh tịnh: Việc bỏ lại thế gian, thực hành khổ hạnh và chứng ngộ thể hiện khát vọng thanh tịnh, giải thoát khỏi khổ đau.
- Điềm lành và may mắn: Cây Udumbara, nơi Đức Phật giác ngộ, mang ý nghĩa của sự cát tường, thịnh vượng và tài lộc.
Hình ảnh Đức Phật Câu Na Hàm trong đời sống
1. Tượng Phật Câu Na Hàm
Tượng Đức Phật Câu Na Hàm thường được tạo tác với các đặc điểm sau:
- Tư thế: Ngồi kiết già (liên hoa tọa) trên đài sen, thể hiện sự an nhiên, thanh tịnh.
- Biểu cảm: Khuôn mặt từ bi, ánh mắt dịu dàng, toát lên vẻ hiền hòa, an lạc.
- Ấn tay: Tay phải có thể thủ ấn giáo hóa, tượng trưng cho việc giảng dạy chánh pháp; tay trái có thể nâng quả sung, gắn liền với hành trình giác ngộ dưới gốc cây ưu đàm.
- Chất liệu: Thường được làm bằng đồng, gỗ, đá, gốm sứ hoặc các chất liệu khác, tùy theo phong cách và mục đích sử dụng.
Vị trí đặt tượng:
- Chùa chiền: Là nơi tôn nghiêm nhất, tượng Đức Phật Câu Na Hàm thường được đặt ở vị trí trang trọng, thờ cúng cùng các vị Phật khác.
- Nhà riêng: Nhiều gia đình có truyền thống Phật giáo đặt tượng Đức Phật Câu Na Hàm trong phòng thờ hoặc phòng khách để cầu mong bình an, may mắn.
- Văn phòng: Một số người đặt tượng nhỏ trên bàn làm việc để tạo không gian làm việc thanh tịnh, giảm stress.
2. Tranh ảnh, hình ảnh Đức Phật Câu Na Hàm

Có thể bạn quan tâm: Đức Phật Giáng Sinh: Hành Trình Từ Cõi Trời Đâu Suất Xuống Cõi Người
Hình ảnh Đức Phật Câu Na Hàm được sử dụng rộng rãi trong các hình thức nghệ thuật:
- Tranh vẽ: Tranh sơn mài, tranh lụa, tranh sơn dầu… thường miêu tả cảnh giác ngộ dưới gốc cây sung, hoặc hình ảnh Đức Phật trong tư thế ngồi thiền.
- Ảnh chụp: Ảnh chụp tượng Phật, ảnh chụp cảnh chùa chiền, hoặc ảnh chụp các công trình liên quan đến Đức Phật Câu Na Hàm.
- Thiết kế đồ họa: Hình ảnh Đức Phật được dùng trong thiết kế các sản phẩm văn hóa, ấn phẩm, website…
Đức Phật Câu Na Hàm trong Tam Thế Phật
Trong Tam Thế Phật, Đức Phật Câu Na Hàm đại diện cho Quá khứ, Đức Phật Thích Ca Mâu Ni đại diện cho Hiện tại, và Đức Phật Di Lặc đại diện cho Tương lai. Việc thờ cúng Tam Thế Phật thể hiện sự liên kết thời gian, thể hiện niềm tin vào sự luân hồi và sự phát triển tâm linh theo thời gian.
Địa điểm nổi tiếng về Đức Phật Câu Na Hàm

Có thể bạn quan tâm: Đức Phật Dạy Về Lòng Tham: Hiểu Sâu Để Giải Thoát
1. Núi Bà Đen, Tây Ninh
Núi Bà Đen là một trong những địa điểm nổi tiếng nhất có liên quan đến Đức Phật Câu Na Hàm. Tại đây, có một tôn tượng Đức Phật Câu Na Hàm được đặt trên đỉnh núi, trong Vườn Ưu Đàm. Tôn tượng cao 7,2m, được chế tác bằng đồng đỏ, bề mặt sơn nhũ vàng 24k, toạ lạc dưới gốc cây sung có tuổi đời nhiều thập kỷ.
2. Các chùa chiền lớn
Nhiều chùa chiền lớn trên cả nước có thờ tượng Đức Phật Câu Na Hàm, như:

Có thể bạn quan tâm: Đức Phật Dạy La Hầu La: Bài Học Vô Giá Về Sự Thật Và Tỉnh Thức
- Chùa Trấn Quốc (Hà Nội)
- Chùa Linh Phước (Đà Lạt)
- Chùa Bái Đáng (Quảng Ninh)
- Và nhiều chùa chiền khác trên cả nước.
Cách thờ cúng Đức Phật Câu Na Hàm
- Vị trí: Đặt tượng ở nơi sạch sẽ, trang nghiêm, tránh ánh nắng trực tiếp và nơi ồn ào.
- Lễ vật: Hương, hoa, đèn, nước, trái cây. Không cần quá cầu kỳ, chỉ cần thành tâm.
- Tâm niệm: Khi thắp hương, hãy giữ tâm thanh tịnh, thành kính, cầu nguyện cho sự an lành, may mắn và trí tuệ.
Lợi ích khi thờ cúng Đức Phật Câu Na Hàm
- Tâm linh: Giúp tâm hồn thanh tịnh, an lạc, giảm stress, lo lắng.
- Tâm lý: Tạo cảm giác an toàn, bình yên, giúp con người sống tích cực hơn.
- Văn hóa: Gìn giữ và phát huy giá trị văn hóa truyền thống, giáo dục con cháu về lòng hiếu thảo, từ bi, hướng thiện.
Đức Phật Câu Na Hàm và những câu chuyện cảm động
Nhiều câu chuyện dân gian, kinh điển kể về Đức Phật Câu Na Hàm, thể hiện lòng từ bi, trí tuệ và sự giác ngộ của Ngài. Những câu chuyện này không chỉ mang tính tôn giáo mà còn là những bài học đạo đức sâu sắc, giúp con người sống tốt hơn.
Kết luận
Hình ảnh Đức Phật Câu Na Hàm không chỉ là một biểu tượng tôn giáo mà còn là một biểu tượng văn hóa, thể hiện khát vọng giác ngộ, trí tuệ và lòng từ bi trong tâm thức người Việt. Việc hiểu rõ về Đức Phật Câu Na Hàm, ý nghĩa biểu tượng của Ngài và cách thờ cúng sẽ giúp chúng ta sống tích cực hơn, an lạc hơn và hướng thiện hơn.
chuaphatanlongthanh.com hy vọng bài viết này đã giúp bạn có cái nhìn sâu sắc hơn về Đức Phật Câu Na Hàm và hình ảnh của Ngài trong đời sống. Để tìm hiểu thêm về các chủ đề liên quan đến Phật giáo, văn hóa, tâm linh, mời bạn tham khảo các bài viết khác trên website của chúng tôi.
Cập Nhật Lúc Tháng 12 28, 2025 by Đội Ngũ Chùa Phật Ân
