Việc thờ cúng tổ tiên và thần linh luôn là một phần không thể thiếu trong đời sống tâm linh của người Việt Nam. Hầu hết các gia đình đều duy trì nếp cúng mùng 1 và rằm hàng tháng. Tuy nhiên, câu hỏi về việc nên cúng ngày mùng 4 âm ko lại là một thắc mắc khá phổ biến và còn nhiều ý kiến trái chiều. Liệu đây có phải là một ngày cúng kiêng kỵ hay chỉ là một quan niệm cũ?
Để hiểu rõ hơn về vấn đề này, chúng ta cần đi sâu vào tìm hiểu lịch sử, văn hóa và các quy tắc tâm linh được lưu truyền từ bao đời nay. Việc xác định nên hay không nên cúng vào ngày này phụ thuộc rất nhiều vào bối cảnh và mục đích của buổi lễ.
Có thể bạn quan tâm: Nên Cúng Gà Nửa Con: Giải Đáp Ý Nghĩa Và Các Nghi Thức Cần Biết
Nguồn Gốc Và Ý Nghĩa Của Việc Cúng Kiêng Ngày Mùng 4 Âm
Theo dân gian truyền lại, việc kiêng cúng vào các ngày mùng 3, mùng 4 hoặc mùng 7 hàng tháng xuất phát từ những câu chuyện lịch sử và sự tích riêng. Để giải đáp thắc mắc nên cúng ngày mùng 4 âm ko, trước hết chúng ta phải hiểu tại sao lại có sự kiêng kỵ này.
Sự tích về “Tam Nương” và “Ngày Tam Nương”
Một trong những lý do lớn nhất khiến nhiều người kiêng cúng vào ngày mùng 3 và mùng 4 là do quan niệm về “Ngày Tam Nương”. Theo dân gian, Tam Nương bao gồm 3 người phụ nữ tuyệt sắc giai nhân, nhưng lại mang ý nghĩa là điềm dữ. Các ngày Tam Nương trong tháng được tính theo âm lịch, thường là các ngày mùng 3, mùng 7, 13, 18, 22 và 27.
Có nhiều dị bản về sự tích Tam Nương. Một版本 kể rằng đó là ba người con gái của vua Trụ Vương (nhà Thương), những người đã gây ra tai họa dẫn đến sự sụp đổ của triều đại. Một tích khác lại cho rằng đây là ba người phụ nữ được sinh ra để trừng phạt người đời.
Dù tích truyện nào thì quan niệm dân gian cũng cho rằng đây là những ngày “xấu”, không phù hợp cho các công việc trọng đại như cưới hỏi, xây nhà, khai trương, và đặc biệt là việc lập đàn tế lễ, cúng bái. Người ta tin rằng nếu cúng vào ngày này, lễ vật sẽ không được chứng giám, thậm chí rước họa vào thân.
Có thể bạn quan tâm: Nên Cúng Mụ Cho Bé Vào Buổi Sáng Hay Buổi Chiều?
Quan niệm về “Thiên Cang”
Bên cạnh Tam Nương, một số quan niệm phong thủy còn nhắc đến “Thiên Cang”. Đây là thuật ngữ chỉ 12 vị thần tiên trên trời, mỗi vị cai quản một ngày trong 12 ngày. Vào những ngày này, nếu người trần làm việc lớn hoặc cúng bái lớn sẽ không thuận.
Cụ thể, ngày mùng 4 âm lịch hàng tháng được cho là một trong những ngày không tốt để tổ chức các nghi lễ long trọng. Tuy nhiên, sự kiêng kỵ này không phải là tuyệt đối và còn phụ thuộc vào từng địa phương và tập quán văn hóa riêng.
Phân Tích Chi Tiết: Nên Cúng Ngày Mùng 4 Âm Ko?
Quay trở lại với câu hỏi trọng tâm: nên cúng ngày mùng 4 âm ko? Câu trả lời không hoàn toàn là “có” hay “không” một cách máy móc, mà cần phải được xem xét dựa trên loại hình cúng và mục đích của gia chủ.
Trường hợp KHÔNG NÊN cúng vào ngày mùng 4
Theo các tài liệu dân gian và phong thủy, bạn không nên tiến hành các lễ cúng lớn, long trọng vào ngày mùng 4 âm lịch, cụ thể là:
- Không nên cúng移居 (dọn nhà mới): Việc dọn đến một ngôi nhà mới là một trong những việc hệ trọng nhất của một đời người. Theo quan niệm truyền thống, nên chọn ngày lành tháng tốt để làm lễ nhập trạch. Nếu chọn phải ngày mùng 4, đặc biệt là mùng 4 tháng Giêng, có thể mang lại điềm không may cho gia chủ.
- Không nên cúng khai trương, khai trương: Các chủ doanh nghiệp, cửa hàng thường rất kỵ chọn ngày mùng 4 để làm lễ khai trương đầu năm hoặc khai trương chi nhánh mới. Họ tin rằng làm vậy sẽ làm ăn thua lỗ, công việc không thuận lợi.
- Không nên cúng cưới hỏi: Dù là cúng tổ tiên báo cáo hay làm lễ thành hôn, đây là việc vui cả đời. Vì vậy, người ta kiêng kỵ chọn ngày mùng 4 để tổ chức, tránh mang lại sự trắc trở cho đôi uyên ương.
- Không nên cúng động thổ, sửa nhà lớn: Khi bắt đầu khởi công xây dựng một công trình lớn, việc cúng bái thần linh là không thể thiếu. Tuy nhiên, nên tránh ngày mùng 4 để công việc được suôn sẻ.
Trường hợp NÊN cúng vào ngày mùng 4
Có thể bạn quan tâm: Nên Cúng Mùng 5 Tháng 5 Ở Đâu? Top 5 Địa Điểm Linh Thiêng Và Ý Nghĩa Nhất
Bên cạnh những việc lớn cần kiêng kỵ, việc cúng bái thông thường vào ngày mùng 4 vẫn diễn ra bình thường. Gia chủ có thể nên cúng những mâm cỗ sau vào ngày mùng 4:
- Cúng quanh năm, cúng giỗ: Nếu gia đình bạn có giỗ tổ tiên hoặc cúng các thần tài, thổ địa quanh năm, việc cúng vào ngày mùng 4 là hoàn toàn bình thường. Các thần linh, tổ tiên luôn phù hộ cho con cháu nếu lòng thành kính.
- Cúng mùng 1 và rằm hàng tháng: Rất nhiều gia đình chọn ngày mùng 4 để cúng mùng 1 muộn (nếu gia chủ bận công việc không cúng được vào mùng 1) hoặc chuẩn bị cho việc cúng rằm. Điều này không có gì kiêng kỵ.
Kết luận: Việc nên cúng ngày mùng 4 âm ko phụ thuộc vào mục đích. Nếu là việc lớn, hãy kiêng; nếu là việc thường, hãy làm. Điều quan trọng nhất là lòng thành của người cúng, không phải là sự kiêng kỵ một cách mê tín.
Các Mâm Cúng Vào Ngày Mùng 4 Âm Lịch
Nếu gia đình bạn quyết định cúng vào ngày mùng 4, dưới đây là những mâm cúng cơ bản và ý nghĩa của chúng. Gia chủ có thể tham khảo để chuẩn bị cho đúng.
Mâm cúng Quan Thần Linh, Thổ Địa
Đây là mâm cúng phổ biến vào các ngày mùng 4, rằm tại các gia đình, đặc biệt là những người làm kinh doanh.
- Nguyên liệu: Gà trống luộc nguyên con, xôi, chè, hoa quả, trầu cau, vàng mã, rượu, nước.
- Bài khấn: Gia chủ đọc bài khấn xin phép thần linh, thổ địa phù hộ cho gia đạo bình an, làm ăn tấn tới.
Mâm cúng Cô Hồn (Xá Bảng)
Vào ngày mùng 4, nhiều gia đình cũng làm mâm cúng cô hồn để giải oan cho các vong linh lang thang không nơi nương tựa.
Có thể bạn quan tâm: Nên Cúng Mùng 5 Đồ Mặn Không? Giải Đáp Chi Tiết Và Hướng Dẫn Cúng Mùng 5 Tháng 5
- Nguyên liệu: Cháo trắng, xôi, bánh kẹo, tiền vàng, muối gạo, nước.
- Lưu ý: Khi cúng cô hồn, gia chủ nên cúng ở ngoài sân hoặc trước cửa nhà, không nên cúng trong nhà. Sau khi cúng xong, nên vãi gạo và muối ra xa để tránh vong linh bám theo.
Mâm cúng gia tiên
Mâm cúng gia tiên vào ngày mùng 4 không khác gì so với các ngày mùng 1, rằm khác. Gia chủ chuẩn bị mâm cơm chay hoặc mặn (tùy theo gia phong) cùng hoa quả tươi để dâng lên tổ tiên.
Các Điều Kiêng Kỵ Khác Vào Ngày Mùng 4 Âm
Bên cạnh việc nên cúng ngày mùng 4 âm ko, khi làm bất kỳ việc gì vào ngày này, gia chủ cũng nên lưu ý một số điều sau để tránh rước họa vào thân:
- Kiêng xuất hành, đi xa: Ngày mùng 4 không phải là ngày tốt để xuất hành, đi công tác xa hay du lịch. Nếu bắt buộc phải đi, nên chọn giờ tốt và làm lễ cúng tế thành tâm.
- Kiêng tranh cãi, to tiếng: Vào ngày Tam Nương, mọi người nên giữ hòa khí, tránh tranh chấp, cãi vã để tránh mang lại xui xẻo cả tháng.
- Kiêng nhặt tiền rơi: Vào ngày này, nếu đi đường thấy tiền rơi, không nên nhặt vì đó có thể là tiền của người khác dâng cúng cho các thế lực âm linh.
Lời Khuyên Dành Cho Gia Chủ
Qua các phân tích trên, có thể thấy rằng quan niệm nên cúng ngày mùng 4 âm ko vẫn còn là một vấn đề tranh cãi. Tuy nhiên, để an tâm và tránh các rủi ro không đáng có, gia chủ nên tuân thủ các nguyên tắc sau:
- Linh hoạt: Nếu việc cúng là bắt buộc (như giỗ, cúng quanh năm), hãy làm nhưng nên làm đơn giản, thành tâm.
- Chọn ngày tốt: Nếu có ý định làm việc lớn, hãy xem lịch hoặc tham khảo ý kiến của các thầy phong thủy để chọn được ngày lành tháng tốt.
- Tâm thành là quan trọng nhất: Dù cúng vào ngày nào, nếu lòng người không thành, lễ vật có sang trọng cũng không được chứng giám. Hãy dâng lễ bằng sự tôn kính và biết ơn.
Tóm lại, việc cúng vào ngày mùng 4 âm lịch không phải là điều cấm kỵ tuyệt đối, mà chỉ nên kiêng kỵ đối với các công việc lớn lao. Hy vọng bài viết đã giải đáp được thắc mắc của bạn đọc về vấn đề này.
Cập Nhật Lúc Tháng 1 12, 2026 by Đội Ngũ Chùa Phật Ân
