Lễ cúng ông Công ông Táo (hay còn gọi là Táo Quân) là một phong tục truyền thống tốt đẹp của người Việt Nam, diễn ra vào ngày 23 tháng Chạp hàng năm. Đây là dịp để các gia đình thể hiện lòng thành kính, tri ân đến các vị thần cai quản bếp núc và việc nhà, đồng thời tiễn các Ngài lên trời báo cáo công việc với Ngọc Hoàng. Lễ cúng không cần phải quá xa hoa, nhưng cần phải được chuẩn bị một cách trang trọng, chu đáo để thể hiện tấm lòng thành của gia chủ.
Bài viết dưới đây sẽ cung cấp một hướng dẫn chi tiết và đầy đủ nhất về nghi thức cúng ông Công ông Táo năm 2026, bao gồm thời gian, lễ vật, cách bài trí mâm cúng, bài khấn và những điều kiêng kỵ mà bạn cần lưu ý để chuẩn bị cho một cái Tết đầm ấm, an lành.
Có thể bạn quan tâm: Cẩm Nang Toàn Tập: Thôi Nôi Bé Trai Cúng Chè Gì Cho Đúng Phong Tục?
Những điểm chính cần chuẩn bị cho lễ cúng
Việc cúng ông Công ông Táo không chỉ là một nghi lễ đơn thuần mà còn mang ý nghĩa tâm linh sâu sắc, cầu mong sự bình yên, ấm no cho gia đình trong năm mới. Dưới đây là các bước tóm tắt nhanh các công việc bạn cần làm:
- Xác định thời gian cúng: Lễ cúng nên được tiến hành vào ngày 23 tháng Chạp, tốt nhất là trước giờ Ngọ (trước 12 giờ trưa) để các vị Táo quân kịp lên đường.
- Chuẩn bị mâm cơm cúng: Tùy điều kiện gia đình có thể làm mâm cỗ mặn hoặc chay, nhưng cần đầy đủ các món cơ bản như xôi, gà, giò, canh mọc…
- Sắm sửa lễ vật: Bao gồm mũ, áo, hia cho Táo quân (theo màu sắc phù hợp ngũ hành của năm), cá chép sống hoặc giấy, tiền vàng, hương hoa quả phẩm.
- Bài trí bàn thờ: Dọn dẹp bàn thờ sạch sẽ, đặt mâm cúng ở nơi trang trọng (thường là bàn thờ Táo Quân hoặc bàn thờ gia tiên).
- Thực hiện nghi lễ: Thắp hương, đọc bài khấn tiễn Táo về trời, đợi hương tàn rồi hóa vàng và thả cá chép.
Có thể bạn quan tâm: Cẩm Nang Đầy Đủ Về Lễ Vật Cúng Ông Hổ Và Ý Nghĩa Tâm Linh
Ý nghĩa cúng ông Công ông Táo
Theo quan niệm dân gian từ bao đời nay, ông Công ông Táo không chỉ đơn thuần là những vị thần cai quản việc bếp núc trong gia đình mà còn là người cai trị, giám sát mọi hoạt động của các thành viên trong nhà. Họ được xem là những vị thần có khả năng ngăn ma quỷ xâm nhập, giữ cho không gian sống của gia đình luôn được bình yên, ấm cúng.
Vì vậy, nghi thức cúng ông Công ông Táo mang một ý nghĩa quan trọng là cầu mong sự yên bình, ấm no, đủ đầy cho gia đình trong năm mới. Đây cũng là dịp để các gia đình tạ ơn trời đất, tổ tiên và các vị thần linh đã che chở, ban phước lành cho gia đạo. Việc chuẩn bị mâm cơm cúng tươm tất thể hiện lòng hiếu kính và sự biết ơn đối với các vị thần Bếp, cầu xin một năm mới an khang thịnh vượng.
Có thể bạn quan tâm: Bí Quyết Xem Chân Gà Cúng: Cách Nhận Diện Điềm Lành Dữ Chuẩn Xác Cho Gia Chủ
Ông Công ông Táo 2026 ngày bao nhiêu?
Năm 2026, ngày 23 tháng Chạp âm lịch rơi vào thứ Ba, ngày 10/02 Dương lịch. Đây là ngày làm việc bình thường của nhiều người. Do đó, bạn không nhất thiết phải cúng đúng vào trưa ngày 23 mà có thể linh hoạt安排 thời gian.
Theo các chuyên gia phong thủy, lễ cúng ông Táo có thể được tiến hành từ ngày 21 tháng Chạp và phải kết thúc trước khi hết giờ Ngọ (từ 11 giờ đến 13 giờ) ngày 23 tháng Chạp. Việc cúng trước giờ này giúp đảm bảo các vị Táo quân có đủ thời gian chuẩn bị và lên đường báo cáo với Ngọc Hoàng Thượng đế.
Có thể bạn quan tâm: Cẩm Nang Cúng Vào Hè Cho Người Mới Mất: Bài Văn Khấn Chuẩn Cùng Những Lưu Ý Quan Trọng
Hướng dẫn cúng ông Công ông Táo 2026 chi tiết
Lễ vật cúng ông Công, ông Táo
Lễ vật cúng ông Táo truyền thống bao gồm những items không thể thiếu sau:
- Mũ ông Công ba cỗ (hoặc ba chiếc): Bao gồm hai mũ đàn ông (có hai cánh chuồn) và một mũ đàn bà (không có cánh chuồn). Nhiều gia đình hiện đại chỉ cúng một cỗ mũ ông Công (có hai cánh chuồn) để tượng trưng cho cả ba vị.
- Cá chép: Đây là phương tiện di chuyển của các Táo quân. Bạn có thể dùng cá chép giấy hoặc cá chép thật. Ở miền Bắc, người ta thường cúng một con cá chép sống thả trong chậu nước ngụ ý “cá chép hóa rồng”. Trong khi đó, ở Nam Bộ thường dùng cá chép giấy nhiều hơn.
- Tiền vàng: Gồm các loại vàng mã, tiền âm phủ.
- Áo và hia: Một chiếc áo và một đôi hia bằng giấy (màu sắc tùy năm).
Lưu ý về màu sắc mũ, áo, hia:
Màu sắc của mũ, áo và hia cúng ông Táo sẽ thay đổi theo từng năm phụ thuộc vào ngũ hành:
- Năm hành Kim: Dùng màu vàng.
- Năm hành Mộc: Dùng màu trắng.
- Năm hành Thủy: Dùng màu xanh.
- Năm hành Hỏa: Dùng màu đỏ.
- Năm hành Thổ: Dùng màu đen.
Ngoài ra, nhiều gia đình có trẻ nhỏ thường cúng Táo Quân một con gà luộc (thường là gà cồ mới tập gáy) để ngụ ý cầu xin Ngọc Hoàng ban cho con cái sau này lớn lên có nhiều nghị lực, thông minh và sinh khí hiên ngang.
Mâm cỗ cúng ông Công ông Táo
Tùy theo từng gia cảnh, điều kiện kinh tế và khẩu vị của mỗi gia đình, mâm cỗ cúng ông Táo có thể làm mặn hoặc chay. Tuy nhiên, về cơ bản một mâm cúng truyền thống thường bao gồm:
- 1 đĩa gạo
- 1 đĩa muối
- 3 chén rượu
- Thịt heo luộc
- Gà luộc hoặc quay
- Đĩa rau xào
- Hành muối
- Xôi gấc
- Giò heo
- Canh mọc
- Cá chép nướng (ở miền Nam thường cúng cá lóc nướng)
- Trái cây tươi, trà, rượu, cau trầu
- 1 tập giấy tiền, vàng mã
- 1 lọ hoa cúc
- 1 lọ hoa đào nhỏ
Ngày nay, mâm cỗ cúng ông Táo được đơn giản hóa khá nhiều. Nếu gia đình nào không có điều kiện, chỉ cần làm mâm cúng đơn giản 3 món (như xôi, gà, canh mọc) là đã được. Điều quan trọng nhất là sự thành tâm của gia chủ.
Ngoài ra, nơi đặt mâm cúng cũng rất quan trọng. Mâm cúng cần được đặt trang trọng ở vị trí bàn thờ gia tiên hoặc bàn thờ ông Táo riêng để bày tỏ lòng thành kính.
Thứ tự cúng ông Công ông Táo 2026
- Chuẩn bị: Dọn dẹp bàn thờ, sắp xếp mâm cỗ, lễ vật cúng ông Công ông Táo một cách ngăn nắp, sạch sẽ.
- Thắp hương và đọc văn khấn: Gia chủ thắp nén hương, đọc bài khấn tiễn ông Công ông Táo về trời một cách thành tâm, nghiêm túc.
- Lễ tạ và hóa vàng: Sau khi hương tàn (khoảng 1/3 nén hương), thắp thêm một tuần hương nữa, làm lễ tạ rồi hóa vàng mã.
- Thả cá chép: Cuối cùng, gia chủ tiến hành thả cá chép ra ao, hồ, sông, suối… để chở các vị Táo lên chầu Trời. Đây là nghi lễ quan trọng, symbolizes sự hoàn thành của chuyến đi.
Cúng ông Công ông Táo mấy giờ là tốt?
Theo các chuyên gia phong thủy, lễ cúng ông Táo cần phải được thực hiện trước khi ông Táo bay về trời báo cáo Ngọc Hoàng, tức là trước 12h trưa ngày 23 tháng Chạp.
Bạn nên cúng ông Táo trước giờ Ngọ (từ 11 giờ – 13 giờ) ngày 23 tháng Chạp. Các khung giờ tốt để cúng ông Công ông Táo năm 2026 vào ngày 23 tháng Chạp gồm:
- Giờ Tý (23h-1h)
- Giờ Dần (3h-5h)
- Giờ Mão (5h-7h)
- Giờ Ngọ (11h-13h)
- Giờ Mùi (13h-15h)
- Giờ Dậu (17h-19h)
Sau khi cúng ông Công ông Táo, bạn chỉ cần đợi nhang tàn là có thể dùng bếp nấu ăn trở lại bình thường.
Văn khấn cúng ông Công, ông Táo
Theo sách nhà xuất bản Văn hóa thông tin, bài văn khấn chuẩn theo Văn khấn cổ truyền Việt Nam như sau:
Nam mô a di đà Phật!
Nam mô a di đà Phật!
Nam mô a di đà Phật!Con lạy chín phương Trời, mười phương Chư Phật, Chư Phật mười phương.
Con kính lạy Ngài đông trù Tư mệnh Táo phủ Thần quân.Tín chủ (chúng) con là: ……………
Ngụ tại: …………Hôm nay, ngày 23 tháng Chạp tín chủ chúng con thành tâm sắp sửa hương hoa phẩm luật, xiêm hài áo mũ, kính dâng tôn thần. Thắp nén tâm hương tín chủ con thành tâm kính bái.
Chúng con kính mời ngài Đông trù Tư mệnh Táo phủ Thần quân hiển linh trước án hưởng thụ lễ vật.
Cúi xin Tôn thần gia ân xá tội cho mọi lỗi lầm trong năm qua gia chủ chúng con sai phạm. Xin Tôn thần ban phước lộc, phù hộ toàn gia chúng con, trai gái, già trẻ sức khỏe dồi dào, an khang thịnh vượng, vạn sự tốt lành. Chúng con lễ bạn tâm thành, kính lễ cầu xin, mong Tôn thần phù hộ độ trì.
Nam mô a di đà Phật!
Nam mô a di đà Phật!
Nam mô a di đà Phật!
Ngoài bài văn khấn chuẩn này, tùy từng vùng miền mà người ta còn có những bài văn khấn khác nhau. Các bạn có thể sử dụng bài khấn phù hợp với phong tục địa phương của mình.
Những điều kiêng kỵ khi cúng ông Công ông Táo
Để lễ cúng được trọn vẹn và thành tâm, bạn cần lưu ý một số điều kiêng kỵ sau:
- Trước khi đọc văn khấn, bạn cần phải tắm rửa sạch sẽ, ăn mặc nghiêm túc, kín đáo và lịch sự để thể hiện sự tôn kính đối với các quan thần.
- Đọc văn khấn phải đọc với thái độ nghiêm túc, thành tâm, đọc to, rõ ràng, rành mạch.
- Không nên cầu xin tài lộc, sung túc mà chỉ nên xin Táo báo những việc tốt đẹp trong năm.
- Không cúng sau 12 giờ ngày 23 vì lúc này các Táo đã lên đường.
- Không đặt mâm lễ cúng ở dưới bếp (mặc dù đây là nơi cai quản của Táo), nên đặt ở bàn thờ gia tiên hoặc bàn thờ Táo ở nơi cao ráo, trang trọng.
- Không thả cá chép từ trên cao xuống (như từ cầu cao, từ trên lan can) vì có thể làm cá bị thương hoặc chết, thể hiện sự không tôn trọng phương tiện của các vị thần.
Ngoài ra, việc chuẩn bị mâm cơm cúng, lễ vật cúng, trái cây, rượu, trà… cũng quan trọng không kém trong nghi thức tiễn ông Công ông Táo về trời. Mọi thứ cần được chuẩn bị một cách tươm tất và thành tâm nhất.
Câu hỏi liên quan
Ông Công ông Táo là ai?
Theo tích xưa truyền lại, thần Táo quân bắt nguồn từ 3 vị thần là Thổ công, Thổ địa và Thổ kỳ của Lão giáo Trung Quốc. Tuy nhiên, trong tín ngưỡng dân gian Việt Nam, 3 vị thần này được Việt hóa thành sự tích “2 ông 1 bà” gồm vị thần Đất, vị thần Bếp núc và vị thần Nhà mà nhiều người vẫn hay gọi chung là Táo quân hay ông Táo.
Có cúng rước ông Táo không?
Theo phong tục dân gian, thường ngày 30 tháng Chạp, các gia đình sẽ cúng rước ông Táo về nhà (năm nào không có ngày 30 thì cúng vào ngày 29 tháng Chạp). Tuy nhiên, ở một số vùng miền như một vài tỉnh miền Trung lại thường làm lễ rước vào mùng 7 tháng Giêng cùng lễ tạ năm mới.
Lễ rước ông Táo thường được thực hiện từ 23h00 – 23h45 đêm giao thừa. Lễ vật cúng rước ông Táo cũng tương tự lễ vật cúng ông Táo ngày 23.
Bàn thờ ông táo nên đặt ở đâu?
Về mặt phong thủy, bàn thờ ông Táo có thể được đặt chính giữa tủ bếp, ở những nơi cao ráo, sạch sẽ trong bếp. Hướng phù hợp để đặt bàn thờ ông Táo đó là hướng Nam. Tránh đặt ở nơi quá thấp hoặc quá cao gây khó khăn cho việc thắp hương.
Cúng ông Táo cá chép mấy con là đủ?
Có thể cúng ông Táo với 1, một cặp hoặc 3 con cá chép đều được, tùy vào niềm tin và truyền thống của địa phương và gia đình. Điều quan trọng nhất là sự thành tâm của gia chủ.
Hy vọng qua bài viết này, các bạn đã có thêm kiến thức về nguồn gốc của ngày cúng ông Táo và giải đáp được câu hỏi cúng ông Táo ngày nào để chuẩn bị cho ngày lễ này thật chu đáo. Hãy truy cập chuaphatanlongthanh.com để tìm đọc thêm nhiều bài viết bổ ích khác về văn hóa và phong tục tập quán của người Việt.
Cập Nhật Lúc Tháng 2 6, 2026 by Đội Ngũ Chùa Phật Ân
