Rằm tháng Bảy (hay còn gọi là ngày Vu Lan) là một trong những ngày lễ lớn trong năm, không chỉ mang ý nghĩa tâm linh sâu sắc mà còn là dịp để con cái thể hiện lòng hiếu thảo với cha mẹ quá cố và làm phước cho chúng sinh. Tuy nhiên, không phải ai cũng hiểu rõ về ý nghĩa của ngày này cũng như cách chuẩn bị lễ cúng cho đúng. Bài viết này sẽ cung cấp một hướng dẫn toàn diện, giúp bạn có thể chuẩn bị một cách tươm tất và thành kính nhất cho ngày lễ quan trọng này.
Có thể bạn quan tâm: Sẩy Thai Khi Chưa Có Tim Thai Có Cúng Không? Giải Đáp Chi Tiết Từ Văn Hóa Đến Khoa Học
Tầm quan trọng và ý nghĩa của ngày Rằm tháng Bảy
Ngày Rằm tháng Bảy không chỉ đơn thuần là một ngày cúng kiếng thông thường, mà nó còn mang một ý nghĩa đặc biệt trong tín ngưỡng dân gian và đạo Phật.
Theo quan niệm dân gian, đây là ngày “mở cửa ngục”, Diêm Vương cho phép các vong linh được thoát ra ngoài dương gian. Vì vậy, bên cạnh việc cúng tổ tiên, người ta còn làm lễ cúng chúng sinh (cúng cô hồn) để ban phát lòng từ bi cho những linh hồn không có người thân, không nơi nương tựa. Đây là hành động thể hiện lòng bác ái, sự chia sẻ với những mảnh đời bất hạnh ở cõi âm.
Trong Phật giáo, Rằm tháng Bảy là ngày Vu Lan, một ngày để con cái báo hiếu công ơn sinh thành của cha mẹ. Những người may mắn còn cha mẹ trên đời sẽ làm lễ báo hiếu, còn những người cha mẹ đã khuất sẽ cầu siêu cho họ được siêu thoát. Vì vậy, việc cúng rằm tháng Bảy là sự kết hợp giữa lòng hiếu thảo, sự từ bi và tri ân.
Có thể bạn quan tâm: Review Top 5 Xưởng Sản Xuất Đồ Thờ Cúng Lâu Đời Bát Tràng Uy Tín Nhất
Các bước chuẩn bị cho lễ cúng Rằm tháng Bảy
Để chuẩn bị cho ngày này, bạn cần chia lễ cúng thành ba phần chính: cúng Phật, cúng thần linh và gia tiên, và cúng chúng sinh. Dưới đây là các bước chi tiết và những điều cần lưu ý.
Xác định thời gian cúng phù hợp
Một câu hỏi mà nhiều người băn khoăn là nên cúng vào ngày nào. Thực tế, bạn không nhất thiết phải cúng đúng vào ngày Rằm (15/7 Âm lịch) nếu bận rộn.
- Thời gian tốt nhất: Bạn có thể cúng vào bất kỳ ngày nào từ mùng 1 đến ngày 15 tháng Bảy Âm lịch. Nhiều người chọn cúng vào ngày cuối tuần trước Rằm để thuận tiện cho việc chuẩn bị và đi lại.
- Thời gian trong ngày: Lễ cúng Phật và cúng gia tiên nên được thực hiện vào ban ngày, tốt nhất là vào buổi sáng hoặc trưa. Lễ cúng chúng sinh có thể làm vào buổi chiều, nhưng phải trước khi mặt trời lặn.
Chuẩn bị mâm cúng Phật
Mâm cúng Phật không cần quá to lớn, quan trọng nhất là lòng thành. Bạn chỉ cần chuẩn bị một mâm cơm chay hoặc đơn giản hơn là mâm ngũ quả.
- Vị trí: Đặt ở nơi cao nhất, trang trọng nhất (thường là bàn thờ Phật).
- Hoa quả: Nên dùng các loại hoa tươi như sen, huệ, mẫu đơn, ngâu… Tránh các loại hoa dại, hoa tạp.
- Cách khấn: Sau khi dâng lễ, bạn có thể đọc một bài kinh Vu Lan để hiểu rõ hơn về ý nghĩa ngày này và hồi hướng công đức cho cha mẹ.
Chuẩn bị mâm cúng thần linh và gia tiên
Đây là mâm cúng thể hiện lòng thành kính của gia đình đối với các bậc tổ tiên.
- Vị trí: Đặt ở vị trí thứ hai, dưới mâm cúng Phật.
- Mâm cỗ: Có thể là cỗ mặn hoặc chay tùy theo điều kiện. Một mâm cỗ mặn thường có xôi gấc, gà luộc nguyên con, các món xào, canh, trầu cau, rượu, và vàng mã. Lưu ý, gà luộc để nguyên con không chặt, xôi hoặc bánh chưng để nguyên miếng.
- Vàng mã: Các vật dụng bằng giấy cho người cõi âm như quần áo, giày dép, tiền vàng… cần được ghi rõ tên người nhận để tránh nhầm lẫn.
Chuẩn bị mâm cúng cô hồn (cúng chúng sinh)
Lễ cúng cô hồn được làm để ban phát thức ăn và tiền bạc cho các vong linh lang thang, không nơi nương tựa.
- Vị trí: Phải cúng ở ngoài trời, trước cửa nhà hoặc trên vỉa hè. Tuyệt đối không cúng trong nhà và tránh các bậu cửa.
- Mâm cỗ: Bao gồm các món ăn đơn giản, không cần sang trọng. Một số lễ vật không thể thiếu:
- Tiền trinh (tiền thật các mệnh giá nhỏ).
- Tiền vàng (15 lễ trở lên) và quần áo chúng sinh (20-50 bộ).
- Hoa quả ngũ sắc (5 loại hoa quả khác nhau).
- Bánh kẹo, bỏng ngô, khoai lang luộc, ngô luộc.
- Cháo loãng (bắt buộc), gạo muối (5 bát, 5 đôi đũa hoặc thìa).
- Lưu ý quan trọng: Không được cúng xôi, gà trong mâm cúng cô hồn. Khi rải tiền vàng, nên rải theo 4 hướng Đông, Tây, Nam, Bắc.
Có thể bạn quan tâm: Các Bước Làm Sạch Đồ Thờ Cúng Bằng Đồng Nhanh Và Hiệu Quả Tại Nhà
Những điều kiêng kỵ và nên làm trong tháng cô hồn
Để tránh những điều không may, người xưa có nhiều kiêng kỵ trong tháng Bảy. Dưới đây là những điều bạn cần lưu ý:
18 điều kiêng kỵ cần tránh
- Không treo chuông gió ở đầu giường.
- Người yếu bóng vía không nên đi chơi khuya.
- Không nhổ lông chân.
- Không đốt giấy, vàng mã tùy tiện.
- Không ăn vụng đồ cúng.
- Không phơi quần áo ban đêm.
- Không réo gọi tên nhau khi đi chơi đêm.
- Không nên bơi lội, đặc biệt là ở những nơi vắng vẻ.
- Không hù dọa người khác.
- Tránh đứng, ngồi, nằm ở những nơi có cây đa trước nhà.
- Không nên thức quá khuya.
- Tránh đến gần các góc tường, xó tối.
- Không nhặt tiền bạc rơi vãi trên đường.
- Khi đi qua nơi vắng, không ngoái cổ nhìn lại phía sau.
- Khi ngủ, không để mũi dép hướng về phía giường.
- Không cắm đũa đứng giữa bát cơm.
- Không nên ở một mình vào ban đêm.
- Không chụp ảnh vào ban đêm.
13 điều nên làm để tích phước
- Cúng cô hồn vào bất kỳ ngày nào trong tháng (mùng 2 hoặc 16 Âm lịch là tốt nhất).
- Thăm mộ phần người thân.
- Khi cúng cô hồn, nếu có người giật đồ cúng, hãy buông ngay lập tức.
- Hạn chế sát sinh.
- Cúng xe ô tô (nếu có).
- Nên ăn chay.
- Làm từ thiện, bố thí.
- Tụng kinh (Chú Đại bi, Vu Lan, Địa tạng…).
- Ăn nói nhã nhặn, vui vẻ.
- Tránh xa các cuộc xung đột.
- Cứu người khi gặp nguy cấp.
- Đi chùa thắp nhang cầu an, cầu siêu.
- Sau khi cúng cô hồn, nên dùng bột trừ tà để tẩy uế cho nhà cửa.
Có thể bạn quan tâm: Bật Mí 5 Tiêu Chí Vàng Chọn Mua Đèn Thờ Bằng Đồng Chất Lượng, Bền Đẹp
Các bài văn khấn cúng Rằm tháng Bảy
Văn khấn là phần không thể thiếu trong nghi lễ. Dưới đây là ba bài văn khấn phổ biến nhất mà bạn có thể tham khảo.
Văn khấn cúng cô hồn
Nam mô A Di Đà Phật! (3 lần)
Con lạy chín phương trời, mười phương Chư Phật, Chư Phật mười phương.
Con lạy Đức Phật Di Đà.
Con lạy Bồ Tát Quan Âm.
Con lạy Táo Phủ Thần quân Phúc đức chính thần.
Tiết tháng 7 sắp thu phân
Ngày rằm xá tội vong nhân hải hà
Âm cung mở cửa ngục ra
Vong linh không cửa không nhà
Đại Thánh Khảo giáo A Nan Đà Tôn giả
Tiếp chúng sinh không mả, không mồ bốn phương
Gốc cây xó chợ đầu đường
Không nơi nương tựa đêm ngày lang thang
Quanh năm đói rét cơ hàn
Không manh áo mỏng, che làn heo may
Cô hồn Nam Bắc Đông Tây
Trẻ già trai gái về đây họp đoàn
Dù rằng chết uổng, chết oan
Chết vì nghiện hút chết tham làm giàu
Chết tai nạn, chết ốm đau
Chết đâm chết chém, chết đánh nhau tiền tình
Chết bom đạn, chết đao binh
Chết vì chó dại, chết đuối, chết vì sinh sản giống nòi
Chết vì sét đánh giữa trời
Nay nghe tín chủ thỉnh mời
Lai lâm nhận hưởng mọi lời trước sau
Cơm canh cháo nẻ trầu cau
Tiền vàng quần áo đủ màu đỏ xanh
Gạo muối quả thực hoa đăng
Mang theo một chút để dành ngày mai
Phù hộ tín chủ lộc tài
An khang thịnh vượng hoà hài gia trung
Nhớ ngày xá tội vong nhân
Lại về tín chủ thành tâm thỉnh mời
Bây giờ nhận hưởng xong rồi
Dắt nhau già trẻ về nơi âm phần
Tín chủ thiêu hoá kim ngân
Cùng với quần áo đã được phân chia
Kính cáo Tôn thần
Chứng minh công đức
Cho tín chủ con
Tên là:………………………………
Vợ/Chồng:………………………….
Con trai:……………………………
Con gái:…………………………….
Ngụ tại:……………………………..
Nam mô A Di Đà Phật (3 lần)
Văn khấn cúng thần linh tại gia
Nam mô A Di Đà Phật
Kính lạy: Ngài Kim niên Đương cai Thái tuế Chí đức Tôn thần, ngài Bản cảnh Thành hoàng chư vị đại vương, ngài Bản xứ Thần linh Thổ địa, ngài Bản gia Táo quân và chư vị thần linh cai quản xứ này.
Hôm nay là ngày rằm tháng 7 năm ….
Tín chủ chúng con tên là: … ngụ tại nhà số …., đường …., phường (xã) …., quận (huyện) …, tỉnh (thành phố) …. thành tâm sắm sửa hương hoa, lễ vật và các thứ cúng dâng, bày lên trước án.
Chúng con thành tâm kính mời: Ngài Kim niên Đương cai Thái tuế Chí đức Tôn thần, ngài Bản cảnh Thành hoàng chư vị đại vương, ngài Bản xứ Thần linh Thổ địa, ngài Bản gia Táo quân và tất cả các vị thần linh cai quản trong khu vực này. Cúi xin các ngài giáng lâm án tọa, soi xét chứng giám.
Nay gặp tiết Vu Lan, ngày vong nhân được xá tội, chúng con đội ơn Tam bảo, Phật trời phù hộ, thần linh các đấng chở che, công đức lớn lao nay không biết lấy gì đền đáp.
Do vậy, chúng con kính dâng lễ bạc, bày tỏ lòng thành, nguyện xin nạp thọ, phù hộ độ trì cho chúng con và cả gia đình chúng con, người người khỏe mạnh, già trẻ bình an hương về chính đạo, lộc tài vương tiến, gia đạo hưng long.
Giải tấm lòng thành cúi xin chứng giám.
Văn khấn cúng tổ tiên
Nam mô A Di Đà Phật
Kính lạy tổ tiên nội ngoại họ … và chư vị hương linh.
Hôm nay là rằm tháng Bảy năm…
Gặp tiết Vu Lan vào dịp Trung nguyên, nhớ đến tổ tiên, ông bà, cha mẹ đã sinh thành ra chúng con, gây dựng cơ nghiệp, xây đắp nền nhân, khiến nay chúng con được hưởng âm đức. Vi vậy cho nên nghĩ, đức cù lao không báo, cảm công trời biển khó đền. Chúng con sửa sang lễ vật, hương hoa kim ngân và các thứ lễ bày dâng trước án linh tọa.
Chúng con thành tâm kính mời: Các cụ Cao tằng Tổ khảo, Cao tằng Tổ tỷ, Bá thúc đệ huynh, cô dì tỷ muội và tất cả hương hồn trong nội tộc, ngoại tộc của họ … (Dương. Nguyễn, Lê, Trần …)
Cúi xin thương xót con cháu, linh thiêng giáng lâm linh sàng chứng giám lòng thành, thụ hưởng lễ vật, phù hộ cho con cháu khỏe mạnh, bình an, lộc tài vượng tiến, gia đạo hưng long, hướng về chính đạo.
Tín chủ lại mời: Các vị vong linh y thảo phụ mộc, phảng phất ở đất này, nhân lễ Vu Lan giáng lâm linh tọa, chiêm ngưỡng tôn thần, hâm hưởng lễ vật, độ cho tín chủ muôn sự bình an, sở cầu như ý.
Giải tấm lòng thành cúi xin chứng giám.
Hy vọng những thông tin trên đã giúp bạn có cái nhìn toàn diện và chi tiết nhất về ngày Rằm tháng Bảy. Việc chuẩn bị một cách chu đáo không chỉ thể hiện sự thành kính mà còn giúp bạn và gia đình có một ngày lễ an lành, ấm cúng. Đừng quên truy cập chuaphatanlongthanh.com để tìm hiểu thêm nhiều kiến thức bổ ích về văn hóa và đời sống.
Cập Nhật Lúc Tháng 1 12, 2026 by Đội Ngũ Chùa Phật Ân
