Tìm kiếm thời gian cúng tất niên tốt nhất là một trong những mối quan tâm lớn của nhiều gia đình người Việt mỗi khi Tết đến, Xuân về. Lễ cúng tất niên không chỉ là nghi thức kết thúc một năm cũ mà còn mang ý nghĩa tiễn biệt quá khứ, chào đón vận may và cầu mong một năm mới an khang, thịnh vượng. Vì vậy, việc chọn đúng thời điểm linh thiêng, phù hợp với phong tục tập quán và điều kiện của gia đình là điều rất quan trọng. Bài viết này sẽ phân tích chi tiết các khung giờ vàng, ý nghĩa đằng sau cũng như những lưu ý quan trọng để bạn có thể chuẩn bị một lễ cúng tất niên trọn vẹn nhất.
Có thể bạn quan tâm: Gợi Ý 10+ Mẫu Thiệp Mời Tất Niên Ấm Cúng Cho Đêm Cuối Năm Thân Tình
Các khung giờ vàng cho lễ cúng tất niên
Theo quan niệm dân gian và thuật phong thủy, thời gian cúng tất niên tốt nhất thường được chia làm hai mốc chính tùy thuộc vào hoàn cảnh và tập tục của từng vùng miền. Dưới đây là những phân tích chi tiết về từng khung giờ để bạn đọc tham khảo.
Cúng vào ngày 30 Tết (năm đủ) hoặc 29 Tết (năm thiếu)
Đây là khung giờ được xem là chuẩn mực nhất cho nghi lễ này. Cúng tất niên vào chiều 30 Tết (hoặc 29 Tết đối với năm thiếu) mang ý nghĩa “tống cựu nghênh tân” – tiễn biệt năm cũ, đón chào năm mới ngay khi thời khắc giao thừa đang đến gần.
Thời điểm này, không khí gia đình sum vầy, chuẩn bị mâm cơm cuối năm trong tiếng pháo hoa rộn ràng hay tiếng tivi truyền hình trực tiếp các chương trình countdown. Các cụ xưa có câu: “Đông tàn, tất niên”, ý chỉ sau ngày Đông chí (khoảng 23 tháng Chạp) là có thể tiến hành cúng tất niên, nhưng thường người ta sẽ đợi đến ngày cuối cùng của năm âm lịch.
Lý do nên chọn khung giờ này:
- Tâm linh: Đây là lúc các chư thần, gia tiên họp lại để chuẩn bị về trời hoặc thụ hưởng lễ vật. Không khí gia đình đầm ấm, quây quần.
- Thời gian: Phù hợp với lịch nghỉ lễ của hầu hết mọi người, dễ dàng tập trung con cháu.
- Phong tục: Đa số các gia đình tại miền Bắc và miền Trung thường giữ thói quen này.
Khung giờ cụ thể trong ngày 30 Tết:
Theo các chuyên gia phong thủy, thời gian cúng tất niên tốt nhất nằm trong các khung giờ sau:
- Từ 11h trưa đến 13h chiều: Đây là khoảng thời gian dương khí còn mạnh, vượng khí tốt, thích hợp để làm các việc lớn của gia đình.
- Từ 13h đến 15h chiều: Khung giờ này cũng rất tốt, đặc biệt là vào giờ Thân (15h – 17h) nếu gia chủ muốn cầu tài lộc.
- Tuy nhiên, cần lưu ý: Nên cúng trước khi diễn ra lễ cúng giao thừa. Vì đây là lễ tiễn các cụ về trời, sau đó mới đến lễ đón giao thừa. Do đó, không nên cúng tất niên vào khung giờ quá muộn (sau 18h) để tránh nhầm lẫn giữa các nghi lễ.
Cúng vào ngày 29 hoặc 30 Tết (tùy gia chủ)
Một số gia đình có điều kiện bận rộn hoặc có quan niệm khác, họ có thể cúng tất niên vào bất kỳ ngày nào trong hai ngày cuối năm này. Tuy nhiên, thời gian cúng tất niên tốt nhất vẫn là vào khung giờ Tý (23h – 1h) hoặc Ngọ (11h – 13h) theo giờ địa phương.
Đối với những người làm kinh doanh, buôn bán, họ thường cúng tất niên ngay sau khi chốt sổ cuối năm. Điều này không sai, nhưng cần đảm bảo mâm cơm cúng được chuẩn bị tươm tất, lòng thành kính là quan trọng nhất.
Cúng tất niên sớm (trước ngày 30 Tết)
Hiện nay, do đặc thù công việc, nhiều người chọn cúng tất niên sớm hơn, có thể từ ngày 27, 28 hoặc 29 tháng Chạp. Thời gian cúng tất niên tốt nhất trong trường hợp này là vào giờ Thìn (7h – 9h) hoặc giờ Tỵ (9h – 11h).
Có thể bạn quan tâm: Thờ Cúng Thần Linh Tiếng Anh Là Gì? Khám Phá Các Thuật Ngữ Chính Xác
Việc cúng sớm không có gì là sai trái, miễn sao gia chủ thành tâm. Tuy nhiên, cần lưu ý không nên cúng quá sớm (trước ngày 23 tháng Chạp) vì lúc này các Táo quân chưa về trời. Bạn có thể tham khảo các thông tin phong thủy được tổng hợp tại chuaphatanlongthanh.com để chọn giờ phù hợp nhất với tuổi của mình.
Ý nghĩa phong thủy của việc chọn giờ cúng
Việc xác định thời gian cúng tất niên tốt nhất không chỉ là thói quen mà còn dựa trên những nguyên lý âm dương, ngũ hành trong phong thủy. Mỗi khung giờ trong ngày đều mang một ý nghĩa riêng, ảnh hưởng đến tài lộc và vận may của gia chủ.
Giờ Thìn (7h – 9h) và Giờ Tỵ (9h – 11h)
Đây là hai khung giờ đầu tiên của ban ngày, tượng trưng cho sự khởi đầu mạnh mẽ, vượng dương khí. Nếu gia chủ muốn cầu mong một năm mới tấn tài tấn lộc, công danh sự nghiệp hanh thông thì nên chọn cúng vào thời điểm này. Ánh sáng mặt trời còn non trẻ, mang năng lượng tích cực, xua tan những điều xui xẻo của năm cũ.
Giờ Ngọ (11h – 13h) và Giờ Mùi (13h – 15h)
Đây là khoảng thời gian “trung cung”, khí场 (trường khí) rất ổn định. Thời gian cúng tất niên tốt nhất trong khung giờ này đặc biệt phù hợp với những gia đình có người lớn tuổi, mong muốn sum vầy đông đủ. Đây là lúc dương khí thịnh nhất, rất thích hợp cho các nghi lễ thờ cúng long trọng.
Giờ Thân (15h – 17h) và Giờ Dậu (17h – 19h)
Thời điểm này ánh sáng bắt đầu tắt, âm khí bắt đầu trỗi dậy. Nếu cúng vào khung giờ này, gia chủ cần thắp nến hoặc đèn dầu để tăng dương khí. Tuy nhiên, theo các nhà phong thủy, đây không phải là khung giờ lý tưởng nhất cho lễ tất niên, trừ khi gia đình quá bận rộn. Nếu phải cúng vào giờ này, cần đọc văn khấn thật to và rõ ràng.
Tránh cúng vào giờ Tý (23h – 1h)
Đây là khung giờ chuyển giao giữa ngày cũ và ngày mới, là thời điểm diễn ra lễ giao thừa. Gia chủ tuyệt đối không nên cúng tất niên vào giờ này để tránh nhầm lẫn giữa việc tiễn năm cũ (tất niên) và đón năm mới (giao thừa).
Các yếu tố cần cân nhắc khi chọn giờ cúng
Có thể bạn quan tâm: Thời Gian Cúng Giao Thừa Trong Nhà Năm 2026: Những Điều Cần Biết Để Đón Năm Mới An Lành
Bên cạnh các khung giờ vàng kể trên, để chọn được thời gian cúng tất niên tốt nhất, bạn cần dựa trên các yếu tố sau:
1. Tuổi tác và Can Chi của gia chủ
Theo quan niệm phong thủy, mỗi người có một cung mệnh khác nhau. Việc chọn giờ cúng nên tránh những giờ xung khắc với tuổi của gia chủ. Ví dụ, người tuổi Tý nên tránh giờ Ngọ, người tuổi Mão nên tránh giờ Dậu…
Bạn có thể tham khảo các cuốn lịch vạn niên hoặc các công cụ tra cứu online uy tín để xem giờ hoàng đạo phù hợp nhất với mình.
2. Điều kiện thực tế của gia đình
Thời gian cúng tất niên tốt nhất là khi gia đình đông đủ, tâm lý thoải mái, không vội vã. Nếu vì chọn giờ đẹp mà phải chuẩn bị vội vàng, cúng xong thì con cháu lại vội vã đi nơi khác thì không khí gia đình sẽ không đầm ấm. Hãy ưu tiên sự sum vầy và lòng thành hơn là khung giờ quá cứng nhắc.
3. Vị trí và hướng bàn thờ
Bàn thờ gia tiên phải được dọn dẹp sạch sẽ, hướng bàn thờ cần hợp với hướng nhà và tuổi gia chủ. Khi cúng, nên quay mặt về hướng chính Nam hoặc hướng Đông Nam để đón khí tốt.
4. Mâm cơm cúng tất niên
Mâm cơm cúng tất niên không cần quá xa hoa nhưng phải đầy đủ 4 bát, 4 đĩa (tượng trưng cho tứ trụ). Cần có bánh chưng/xôi, giò, canh măng, thịt đông… tùy theo phong tục vùng miền. Quan trọng nhất là lòng thành kính của con cháu đối với tổ tiên và thần linh.
Quy trình chuẩn bị và tiến hành lễ cúng
Để lễ cúng diễn ra suôn sẻ vào thời gian cúng tất niên tốt nhất, bạn cần chuẩn bị kỹ lưỡng các bước sau:
Có thể bạn quan tâm: Top 5 Dịch Vụ Thờ Cúng Trọn Gói Uy Tín Nhất Hiện Nay
Bước 1: Thăm nom mồ mả (nếu có)
Trước ngày cúng tất niên, gia chủ nên sắp xếp thời gian đi thăm nom, dọn dẹp mồ mả tổ tiên. Điều này thể hiện lòng biết ơn và sự báo hiếu của con cháu đối với những người đã khuất.
Bước 2: Dọn dẹp nhà cửa
Nhà cửa cần được lau dọn sạch sẽ, đặc biệt là bàn thờ. Không nên để đồ đạc bừa bộn, cũ kỹ đón năm mới. Cần lau dọn bàn thờ bằng nước hương hoặc nước ngũ vị, không nên dùng nước lạnh.
Bước 3: Chuẩn bị mâm cúng
Mâm cúng tất niên thường có hai mâm: mâm cúng gia tiên và mâm cúng thần tài, thổ địa. Mâm cúng gia tiên đặt trên bàn thờ cao, mâm cúng thần tài đặt dưới đất hoặc ở bàn thờ riêng.
Bước 4: Sắp xếp giờ và làm lễ
Chọn thời gian cúng tất niên tốt nhất đã tính toán ở trên. Khi cúng, gia chủ thắp nhang, vái lạy 3 lạy và đọc văn khấn. Cần đọc to, rõ ràng, thành tâm khấn nguyện.
Bước 5: Hóa vàng và thụ lộc
Sau khi hương cháy được 2/3 tàn, gia chủ có thể hóa vàng. Sau đó, gia đình cùng nhau thụ lộc (ăn cơm tất niên). Đây là lúc mọi người quây quần bên nhau, kể lại những chuyện đã qua và chúc nhau năm mới mạnh khỏe.
Lời khuyên từ các chuyên gia văn hóa
Dù thời gian cúng tất niên tốt nhất là vào khung giờ nào, các chuyên gia văn hóa đều nhấn mạnh rằng: “Tâm thành là quan trọng nhất”. Việc cúng tất niên là để giữ gìn bản sắc văn hóa dân tộc, là dịp để các thành viên trong gia đình nhìn lại một năm đã qua.
Nếu bạn quá bận rộn hoặc không có điều kiện cúng vào khung giờ vàng, hãy chọn thời điểm mà gia đình cảm thấy ấm cúng và thuận tiện nhất. Đừng vì chạy theo giờ hoàng đạo mà tạo ra áp lực, khiến không khí gia đình căng thẳng. Mâm cơm tất niên chỉ thực sự trọn vẹn khi nó chứa đựng tình cảm thương yêu của những người trong gia đình.
Bên cạnh đó, bạn cũng có thể kết hợp cúng tất niên với lễ cúng ông Táo (nếu cúng muộn) nhưng tốt nhất nên tách biệt để nghi lễ được rõ ràng và trang nghiêm hơn.
Kết luận
Việc xác định thời gian cúng tất niên tốt nhất không quá phức tạp nếu bạn hiểu rõ phong tục tập quán và điều kiện của gia đình. Khung giờ lý tưởng nhất thường là chiều 30 Tết (hoặc 29 Tết) vào các giờ Thìn, Tỵ, Ngọ. Tuy nhiên, yếu tố quan trọng nhất vẫn là sự thành tâm, lòng hiếu kính và không khí sum vầy của gia đình. Hy vọng những thông tin trong bài viết đã giúp bạn có cái nhìn tổng quan và chuẩn bị tốt cho nghi lễ quan trọng này, đón một năm mới an khang, thịnh vượng.
Cập Nhật Lúc Tháng 1 12, 2026 by Đội Ngũ Chùa Phật Ân
