Cúng tam thất hay còn gọi là lễ cúng 21 ngày là truyền thống tín ngưỡng mang tính nhân văn sâu sắc, thể hiện lòng thành của gia đình đối với người đã khuất. Đây là một trong những nghi lễ quan trọng trong phong tục táng lễ của người Việt, đánh dấu mốc thời gian đầu tiên sau khi người thân ra đi. Tại bài viết này, chúng tôi sẽ lần lượt hướng dẫn và giải đáp chi tiết nhất những thắc mắc xoay quanh: Cúng 21 ngày là gì? Ý nghĩa của lễ cúng tam thất? Cần chuẩn bị lễ vật và văn khấn cúng 21 ngày thế nào cho đúng chuẩn tâm linh?
Có thể bạn quan tâm: Văn Khấn Sơn Trang: Cẩm Nang Toàn Tập Cho Tín Chủ
Có thể bạn quan tâm: Cẩm Nang Văn Khấn Cúng Giỗ: Các Bài Văn Chuẩn Và Ý Nghĩa Tâm Linh
Tìm hiểu về lễ cúng 21 ngày
Cúng 21 ngày là một nghi lễ truyền thống có nguồn gốc lâu đời, được lưu truyền qua nhiều thế hệ. Dù mang màu sắc tín ngưỡng nhưng đây là cách để người còn sống thể hiện sự biết ơn và tiếc thương đối với những người đã khuất.
Khái niệm và nguồn gốc
Cúng 21 ngày (còn gọi là cúng Tam Thất) là lễ cúng được thực hiện vào ngày thứ 21 tính từ ngày người thân qua đời. Nguồn gốc của nghi lễ này có sự giao thoa giữa văn hóa phương Đông, đặc biệt là quan niệm từ Trung Quốc du nhập vào nước ta. Trong quan niệm dân gian, con người sau khi chết sẽ phải trải qua những cửa ải dưới âm ty. Việc cúng 21 ngày nhằm mục đích cầu nguyện cho linh hồn người đã mất có thể vượt qua những cửa ngục dưới Diêm Phủ một cách nhẹ nhàng, dễ dàng hơn.
Đối với các gia đình truyền thống, cúng Tam Thất là lễ cúng không thể bỏ qua. Đây là dịp để con cháu thể hiện sự chỉnh chu, bày tỏ lòng thành kính của mình đối với tổ tiên và người đã khuất.
Ý nghĩa sâu sắc của lễ cúng tam thất
Lễ cúng 21 ngày không chỉ là một thủ tục hình thức mà mang ý nghĩa tâm linh và tình cảm đặc biệt:
- Về mặt tâm linh: Gia đình cầu mong cho linh hồn người đã mất được siêu thoát, thoát khỏi những vướng bận, oan trái ở cõi âm, sớm được đầu thai chuyển kiếp hoặc về với tiên tổ.
- Về mặt tình cảm: Đây là dịp để những người còn sống tụ tập, tưởng nhớ và chia sẻ về công lao, phẩm chất của người đã khuất. Nó giúp xoa dịu nỗi đau mất mát, gắn kết các thành viên trong gia đình.
- Về mặt văn hóa: Giữ gìn truyền thống “Uống nước nhớ nguồn”, thể hiện sự tôn kính đối với người đã khuất, phân biệt rõ ranh giới giữa người sống và người chết nhưng vẫn giữ sự kết nối linh thiêng.
Có thể bạn quan tâm: Cẩm Nang Văn Khấn Rằm Tháng Chạp Chuẩn Nhất Cho Các Gia Đình Việt
Lễ vật cúng 21 ngày gồm những gì?
Đây là thắc mắc của rất nhiều gia chủ. Tùy theo văn hóa vùng miền và điều kiện gia đình mà việc chuẩn bị lễ vật có thể khác nhau. Tuy nhiên, về cơ bản một mâm cúng tam thất cần đảm bảo những lễ vật sau:
- Hoa quả, bánh kẹo: Chọn hoa quả tươi ngon, đẹp mắt (nên dùng hoa cúc, hoa huệ). Bánh kẹo xếp gọn gàng.
- Nhang đèn: Bao gồm nến (đèn cầy), nhang (hương), vàng mã, quần áo giấy cho người đã khuất. Vàng mã nên đốt ở nơi an toàn, thành tâm.
- Mâm cúng: Có thể là mâm cúng chay hoặc mâm cúng mặn. Mâm cúng mặn thường bao gồm: xôi, gà luộc, các món canh, rượu, trà. Mâm chay thì thanh đạm hơn với các món như xôi chè, rau củ quả chế biến đơn giản.
- Nước: Nước lọc hoặc nước trà, rượu.
Có thể bạn quan tâm: Cẩm Nang Văn Khấn Ngày Rằm Tháng 5 Chuẩn Nhất Cho Gia Chủ
Văn khấn cúng 21 ngày chuẩn nhất
Văn khấn là phần quan trọng không thể thiếu, là lời cầu xin, trình thưa của con cháu với tiên tổ. Dưới đây là bài văn khấn chuẩn được nhiều gia đình sử dụng:
Nam mô a di Đà Phật!
Nam mô a di Đà Phật!
Nam mô a di Đà Phật!
– Con lạy chín phương Trời, mười phương Chư Phật, Chư phật mười phương.
Hôm nay là ngày….tháng….năm….., âm lịch tức ngày…..tháng….năm…………….dương lịch.
Tại (địa chỉ):……………………………………………………
Con trai trưởng (hoặc cháu đích tôn) là………vâng theo lệnh của mẫu thân (nếu là mẹ hoặc phụ mẫu nếu là cha), các chú bác, cùng anh rể, chị gái, các em trai gái dâu rể, con cháu nội ngoại kính lạy.
Nay nhân ngày lễ Chung Thất (lễ Tốt Khốc) theo nghi lễ cổ truyền, có kính cẩn sắm các thứ lễ vật gồm:…………………………..
Kính dâng lễ mọn biểu lộ lòng thành.
Trước linh vị của Hiển:………………… chân linh
Xin kính cẩn trình thưa rằng:
Núi Hỗ sao mờ, nhà Thung bóng xế. (Nếu là cha)/ Núi Dĩ sao mờ, nhà Huyên bóng xế. (nếu là mẹ)
Tình nghĩa cha sinh mẹ dưỡng, biết là bao;
Công ơn biển rộng, trời cao khôn xiết kể.
Mấy lâu nay: Thở than trầm mộng mơ màng;
Tưởng nhớ âm dương vắng vẻ.
Sống thời lai lai láng láng, hớn hở chừng nào!
Thác thời kể tháng kể ngày, buồn tênh mọi lẽ!
Ngày qua tháng lại, tính đến nay Chung Thất tới tuần;
Lễ bạc tâm thành gọi là có nén nhang kính tế.
Xin mời: Hiển………………………………………………
Hiển……………………………………………………………..
Hiển……………………………………………………………….
Cùng các bị Tiên linh, Tổ Bá, Tổ Thúc, Tổ Cô và các vong linh phụ thờ theo Tiên Tổ cùng về hâm hưởng.
Kính cáo; Liệt vị Tôn thần: Táo Quân, Thổ Công, Thánh sư, Tiên sư, Ngũ tự Gia thần cùng chứng giám và phù hộ cho toàn gia được mọi sự yên lành tốt đẹp.
Nam mô a di Đà Phật!
Nam mô a di Đà Phật!
Nam mô a di Đà Phật!
Những lưu ý quan trọng khi cúng 21 ngày
Để buổi lễ diễn ra suôn sẻ và đúng với thuần phong mỹ tục, bạn cần lưu ý những điểm sau:
- Chuẩn bị thức ăn: Thức ăn cúng phải được nấu chín kỹ, đặt lên mâm mang lên luôn, tuyệt đối không bốc nhón thức ăn đã cúng.
- Cách đặt mâm: Mâm cơm cúng phải được đặt dưới bàn thờ (thường là ở chiếu nghỉ hoặc bàn kê riêng), không đặt trực tiếp lên trên bàn thờ nhưng cũng không được đặt dưới đất.
- Bảo quản lễ vật: Cắt cử người trông nom mâm cơm cúng, tránh để chó mèo chạm vào đồ ăn và làm rơi vỡ các lễ vật trên mâm cúng.
- Vệ sinh bàn thờ: Phòng thờ và bàn thờ thực hiện lễ cúng phải lau dọn sạch sẽ, tươm tất. Hướng đặt mâm cúng nên tham khảo ý kiến của thầy chùa hoặc người có kinh nghiệm.
- Thái độ khi cúng: Trong suốt thời gian thực hiện lễ cúng, các thành viên trong gia đình phải giữ thái độ nghiêm túc, thành kính, tập trung cầu nguyện cho người mất nhanh được siêu thoát.
- Bài khấn: Nếu không mời được thầy chùa, gia chủ nên xin thầy bài văn khấn tục cúng tuần để tự thực hiện lễ cúng tại nhà cho đúng.
Việc tìm hiểu kỹ lưỡng các bước chuẩn bị và văn khấn cúng 21 ngày giúp bạn tránh được những sai sót không đáng có, đảm bảo buổi lễ diễn ra long trọng, ý nghĩa. Nếu bạn muốn tham khảo thêm các bài viết tâm linh khác hoặc các kiến thức đời sống đa dạng, hãy truy cập chuaphatanlongthanh.com để tìm đọc nhé.
Cập Nhật Lúc Tháng 1 15, 2026 by Đội Ngũ Chùa Phật Ân
