Tìm hiểu về văn khấn cúng tất niên chúng sinh không chỉ là việc chuẩn bị một bài khấn đơn thuần, mà còn là cách để chúng ta thể hiện lòng thành kính, tri ân đối với các loài vật đã hiến thân cho con người. Đây là một phong tục truyền thống tốt đẹp của người dân Việt Nam, diễn ra vào những ngày cuối năm. Việc chuẩn bị một bài văn khấn đầy đủ, đúng nghi lễ sẽ giúp buổi cúng thêm trang nghiêm và ý nghĩa.
Có thể bạn quan tâm: Văn Khấn Cúng Thí Thực Cô Hồn Nguyên Du: Nguồn Gốc, Ý Nghĩa Và Bài Văn Chuẩn Nhất
Tầm quan trọng và ý nghĩa của lễ cúng tất niên chúng sinh
Lễ cúng tất niên chúng sinh, hay còn gọi là cúng “chúng sinh”, “cúng cô hồn”, “cúng chúng oan gia trái chủ”, là một nghi lễ quan trọng không thể thiếu trong văn hóa tâm linh của người Việt. Đây không chỉ là nghi thức mang tính tôn giáo mà còn là biểu hiện của lòng từ bi, biết ơn và sự sẻ chia.
1. Nguồn gốc và ý nghĩa tâm linh
Theo quan niệm dân gian, vào những ngày cuối năm, các vong linh, chúng sinh không có người thờ tự hoặc những người đã khuất bị oan trái sẽ lang thang, đói rét. Việc cúng cháo, cơm, quần áo tiền vàng cho họ là cách để thể hiện lòng thương cảm, giúp họ có một cái tết ấm no hơn. Quan trọng hơn, đây là dịp để gia chủ sám hối, cầu xin các oan gia trái chủ tha thứ cho những lỗi lầm trong năm cũ, cầu mong một năm mới bình an, thuận lợi.
Bên cạnh đó, lễ cúng này còn mang ý nghĩa tri ân đối với các loài vật đã hiến thân cho con người như heo, gà, cá, tôm… đã góp phần nuôi sống con người. Đây là cách để con người trả ơn cho “chúng sinh”, mong cho linh hồn họ được siêu thoát.
2. Thời gian và đối tượng cúng
Thời gian cúng tất niên chúng sinh thường được thực hiện vào ngày 23 tháng Chạp (ngày đưa ông Táo về trời) hoặc có thể cúng vào các ngày 27, 28, 29, 30 tháng Chạp. Tuy nhiên, nhiều gia đình thường cúng vào chiều 30 tết để kết thúc một năm cũ.
Đối tượng cúng bao gồm:
- Chúng sinh: Các loài vật đã bị giết để cung cấp thực phẩm cho con người.
- Cô hồn, vong linh không có người thờ tự: Những linh hồn lang thang, đói rét.
- Oan gia trái chủ: Những người đã khuất có oán cừu với gia chủ trong quá khứ.
Việc chuẩn bị lễ vật và văn khấn cúng tất niên chúng sinh cẩn thận là cách để thể hiện sự thành tâm của gia chủ đối với các đối tượng này.

Có thể bạn quan tâm: Văn Khấn Cúng Táo Quân Mới Nhất: Cẩm Nang Chi Tiết Cho Gia Đình Việt
Văn khấn cúng tất niên chúng sinh chuẩn nhất
Dưới đây là bài văn khấn cúng tất niên chúng sinh được tổng hợp và biên soạn dựa trên các nghi thức truyền thống, phù hợp với không khí trang nghiêm của những ngày cuối năm. Bạn có thể tham khảo và sử dụng bài khấn này cho gia đình mình.
1. Bài văn khấn cúng chúng sinh (Chiều 30 Tết)
Đây là bài khấn thường được dùng vào chiều 30 tết, khi gia chủ đã hoàn tất các công việc chuẩn bị cho năm mới.
Nam mô A Di Đà Phật!
Nam mô A Di Đà Phật!
Nam mô A Di Đà Phật!
Kính lạy:
- Thập phương chư Phật, chư Bồ Tát.
- Chư Tăng, chư Hiền Tăng, chư Thanh Tăng.
- Các chư thần, chư tiên, chư linh hồn, chúng sinh, chúng oan gia trái chủ.
Hôm nay là ngày: 30 tháng Chạp năm…
Tại: (Địa chỉ gia đình cúng)…
Chúng con là: (Họ và tên gia chủ)…
Tín chủ con: (Họ và tên vợ/chồng)…
Thành tâm sám hối:
Hôm nay, chúng con kính dâng lên chư thần, chư tiên, chư linh hồn, chúng sinh, chúng oan gia trái chủ một mâm cúng tất niên. Chúng con không dám cầu xin gì hơn, chỉ mong chư thần, chư tiên, chư linh hồn, chúng sinh, chúng oan gia trái chủ hoan hỷ thọ hưởng.
Kính xin:
- Thập phương chư Phật, chư Bồ Tát chứng minh cho lòng thành của chúng con.
- Chư Tăng, chư Hiền Tăng, chư Thanh Tăng gia hộ cho gia đình chúng con được an lành, mạnh khỏe.
- Các chư thần, chư tiên, chư linh hồn, chúng sinh, chúng oan gia trái chủ hãy hoan hỷ thọ hưởng phẩm vật mà chúng con dâng cúng. Xin các ngài hãy từ bi, xá tội cho những lỗi lầm mà chúng con đã gây ra trong năm cũ.
Chúng con cầu xin:
- Thập phương chư Phật, chư Bồ Tát ban phước lành, gia hộ cho gia đình chúng con được:
- An khang thịnh vượng: Sức khỏe dồi dào, công danh tấn tới, tài lộc sung túc.
- Gia đạo hòa thuận: Con cái ngoan hiền, ông bà cha mẹ được an lành, hạnh phúc.
- Tâm linh an tịnh: Tránh xa mọi điều dữ, tiếp cận mọi điều lành.
Nam mô A Di Đà Phật!
Nam mô A Di Đà Phật!
Nam mô A Di Đà Phật!
2. Bài văn khấn cúng chúng sinh (Ngày 23 tháng Chạp)
Ngoài cúng tất niên, vào ngày 23 tháng Chạp (ngày đưa ông Táo về trời), nhiều gia đình cũng làm lễ cúng chúng sinh. Dưới đây là bài khấn phù hợp.
Nam mô A Di Đà Phật!
Nam mô A Di Đà Phật!
Nam mô A Di Đà Phật!
Kính lạy:
- Thập phương chư Phật, chư Bồ Tát.
- Chư Tăng, chư Hiền Tăng, chư Thanh Tăng.
- Các chư thần, chư tiên, chư linh hồn, chúng sinh, chúng oan gia trái chủ.
Hôm nay là ngày: 23 tháng Chạp năm…
Tại: (Địa chỉ gia đình cúng)…
Chúng con là: (Họ và tên gia chủ)…
Tín chủ con: (Họ và tên vợ/chồng)…
Thành tâm sám hối:
Hôm nay, chúng con kính dâng lên chư thần, chư tiên, chư linh hồn, chúng sinh, chúng oan gia trái chủ một mâm cúng chúng sinh. Chúng con không dám cầu xin gì hơn, chỉ mong chư thần, chư tiên, chư linh hồn, chúng sinh, chúng oan gia trái chủ hoan hỷ thọ hưởng.
Kính xin:
- Thập phương chư Phật, chư Bồ Tát chứng minh cho lòng thành của chúng con.
- Chư Tăng, chư Hiền Tăng, chư Thanh Tăng gia hộ cho gia đình chúng con được an lành, mạnh khỏe.
- Các chư thần, chư tiên, chư linh hồn, chúng sinh, chúng oan gia trái chủ hãy hoan hỷ thọ hưởng phẩm vật mà chúng con dâng cúng. Xin các ngài hãy từ bi, xá tội cho những lỗi lầm mà chúng con đã gây ra trong năm cũ.
Chúng con cầu xin:
- Th thập phương chư Phật, chư Bồ Tát ban phước lành, gia hộ cho gia đình chúng con được:
- An khang thịnh vượng: Sức khỏe dồi dào, công danh tấn tới, tài lộc sung túc.
- Gia đạo hòa thuận: Con cái ngoan hiền, ông bà cha mẹ được an lành, hạnh phúc.
- Tâm linh an tịnh: Tránh xa mọi điều dữ, tiếp cận mọi điều lành.
Nam mô A Di Đà Phật!
Nam mô A Di Đà Phật!
Nam mô A Di Đà Phật!
Các bước chuẩn bị và thực hiện lễ cúng

Có thể bạn quan tâm: Văn Khấn Cúng Táo Quân 2026: Chi Tiết Nghi Lễ Và Bài Khấn Chuẩn Nhất
Để buổi cúng tất niên chúng sinh diễn ra suôn sẻ, gia chủ cần chuẩn bị đầy đủ các bước sau đây.
1. Chuẩn bị lễ vật
Lễ vật cúng tất niên chúng sinh không cần quá xa hoa, nhưng phải thể hiện được sự thành tâm. Các lễ vật cơ bản bao gồm:
- Mâm cúng mặn: Gồm xôi, gà luộc, thịt heo quay hoặc luộc, các món ăn truyền thống ngày tết.
- Cháo trắng: Dành cho các vong linh, chúng sinh đói rét.
- Tiền vàng, quần áo giấy: Để cúng cho các vong linh, oan gia trái chủ.
- Rượu, trà, nước: Dâng lên các thần linh.
- Trái cây, bánh kẹo: Để dâng cúng.
- Bánh chưng, bánh tét: Món ăn không thể thiếu trong ngày tết.
Ngoài ra, tùy theo phong tục từng vùng miền, có thể có thêm các lễ vật khác như: nem, chả, mắm, ruốc…
2. Chuẩn bị không gian cúng
- Bàn cúng: Đặt ở nơi trang trọng, sạch sẽ, cao ráo. Nếu có bàn thờ gia tiên, có thể đặt mâm cúng chúng sinh ở phía dưới bàn thờ gia tiên.
- Hương đèn: Đèn nhang, nến, bát hương sạch sẽ.
- Nước: Chuẩn bị một chậu nước và một cây chổi để ở góc bàn cúng (đối với cúng chúng sinh, cúng cô hồn).
3. Cách thức thực hiện
- Thời gian: Nên cúng vào chiều 30 tết hoặc ngày 23 tháng Chạp. Tránh cúng vào ban đêm.
- Thực hiện:
- Thắp nhang, đèn, nến.
- Đọc văn khấn cúng tất niên chúng sinh một cách trang nghiêm, thành tâm.
- Sau khi khấn, vái lạy 3 lạy.
- Chờ cho nhang cháy gần hết thì hóa tiền vàng, quần áo giấy.
- Rải muối gạo ra xa nhà (đối với cúng chúng sinh, cúng cô hồn).
- Thắp thêm một nén nhang nữa để cảm tạ.
Lưu ý: Khi cúng xong, không nên vội vã dọn dẹp ngay. Hãy để các vong linh thọ hưởng trong một khoảng thời gian nhất định.
Những lưu ý quan trọng khi cúng tất niên chúng sinh
Để buổi cúng thêm trang nghiêm và hiệu quả, gia chủ cần lưu ý một số điểm sau:
1. Thái độ thành tâm

Có thể bạn quan tâm: Văn Khấn Cúng Thần Linh Đầu Năm Đinh Dậu 2026: Sách Tàng Phong Thủy
Điều quan trọng nhất khi cúng bất kỳ lễ vật nào là lòng thành. Gia chủ cần giữ tâm thanh tịnh, không suy nghĩ lung tung, tập trung vào bài khấn và ý nghĩa của buổi cúng.
2. Tránh nhầm lẫn với cúng gia tiên
Lễ cúng tất niên chúng sinh khác với cúng gia tiên. Gia chủ cần phân biệt rõ:
- Cúng gia tiên: Dành cho tổ tiên, ông bà, cha mẹ đã khuất. Đặt ở bàn thờ cao, trang trọng.
- Cúng chúng sinh: Dành cho các vong linh lang thang, chúng sinh, oan gia trái chủ. Đặt ở bàn cúng thấp hơn, hoặc ở sân, ngõ.
3. Không cúng vào ban đêm
Theo quan niệm dân gian, cúng chúng sinh vào ban đêm sẽ dễ招惹 (chiêu mộ) các vong linh không tốt. Thời gian cúng phù hợp nhất là vào chiều tối, khi trời còn sáng.
4. Sau khi cúng
Sau khi hóa vàng và rải muối gạo, gia chủ cần dọn dẹp bàn cúng sạch sẽ. Tuy nhiên, cần lưu ý không nên dọn dẹp quá vội vàng, tránh làm đổ vỡ các lễ vật.
Kết luận
Việc chuẩn bị văn khấn cúng tất niên chúng sinh và thực hiện đúng nghi lễ không chỉ giúp gia chủ thể hiện lòng thành kính, tri ân mà còn giúp cho gia đình đón một năm mới an lành, may mắn. Hy vọng những thông tin trong bài viết này sẽ giúp bạn đọc hiểu rõ hơn về ý nghĩa và cách thức thực hiện nghi lễ này. Chúc bạn và gia đình có một mùa tết đầm ấm, hạnh phúc và bình an.
Cập Nhật Lúc Tháng 1 13, 2026 by Đội Ngũ Chùa Phật Ân
