Hơn 2500 năm trôi qua kể từ ngày đức Thích Ca Mâu Ni nhập Niết Bàn, những xá lợi của Phật Thích Ca Mâu Ni vẫn là một trong những báu vật linh thiêng và bí ẩn nhất của nhân loại. Không chỉ là hiện vật tôn giáo, chúng còn là biểu tượng của trí tuệ, từ bi và công hạnh vô lượng mà Đức Phật đã tích lũy trong suốt cuộc đời tu tập. Bài viết này sẽ đưa bạn vào hành trình khám phá về bản chất, hình dạng, màu sắc, và giá trị tâm linh sâu sắc của những viên xá lợi quý giá này.
Có thể bạn quan tâm: Xe Hoa Phật Giáo Hòa Hảo: Ý Nghĩa, Đặc Điểm Và Cách Trang Trí
Tổng quan về xá lợi của Phật Thích Ca Mâu Ni
Xá lợi của Phật Thích Ca Mâu Ni là những viên ngọc quý hình thành từ tro cốt sau khi thân xác của Ngài được trà tỳ (hỏa táng). Theo kinh điển, sau khi Đức Phật nhập diệt tại khu rừng Sala ở Câu Thi Na, các đệ tử đã thực hiện lễ trà tỳ theo nghi thức cổ truyền. Khi ngọn lửa tàn, họ tìm thấy những viên xá lợi rực rỡ, cứng như kim cương, tỏa ánh sáng kỳ diệu.
Số lượng xá lợi của Phật Thích Ca Mâu Ni được ghi chép là 84.000 viên, một con số tượng trưng cho 84.000 pháp môn mà Đức Phật đã giảng dạy để đối trị với 84.000 phiền não của con người. Ngoài ra, còn có các xá lợi đặc biệt khác như xá lợi đỉnh đầu, xương cốt, máu, răng, và ngón tay.
Nguồn gốc và ý nghĩa lịch sử
Cuộc tranh giành xá lợi đầu tiên
Sau khi Đức Phật nhập Niết Bàn, tin tức về xá lợi của Ngài lan truyền nhanh chóng. Tám vị quốc vương của tám nước lân cận – gồm Magadha, Kosala, Vajji, Koliya, Vesali, Malla, Pava, và Ceti – đã cử đại diện đến Câu Thi Na để xin được chia phần.
Cuộc tranh chấp tưởng chừng dẫn đến chiến tranh, nhưng nhờ sự can thiệp khôn khéo của vị trưởng lão Drona, tám vị vua đã đồng ý chia đều 84.000 viên xá lợi thành tám phần bằng nhau. Mỗi phần được mang về nước, xây dựng bảo tháp (stupa) để tôn thờ.
Xá lợi đỉnh đầu – Bằng chứng về trí tuệ siêu việt
Đặc biệt, có một viên xá lợi rất đặc biệt được gọi là xá lợi đỉnh đầu (hay Ushnisha Sarira). Đây không phải là một viên ngọc đơn thuần, mà là biểu tượng cho trí tuệ tối thượng của Đức Phật. Theo truyền thuyết, viên xá lợi này được lưu giữ tại Thành Câu Thi Na, nơi Đức Phật nhập diệt.
Có thể bạn quan tâm: Hướng Dẫn Chi Tiết Cách Xin Xăm Phật Bà Quan Âm Chuẩn Chỉnh, Linh Nghiệm
Hình dáng và màu sắc kỳ diệu
Đa dạng về hình thể
Xá lợi của Phật Thích Ca Mâu Ni không có hình dạng cố định. Chúng có thể xuất hiện dưới nhiều hình thù khác nhau:
- Hình tròn hoặc bầu dục – Phổ biến nhất, giống như những viên ngọc nhỏ.
- Hình hoa sen – Biểu tượng cho sự thanh tịnh và giác ngộ.
- Hình Phật, Bồ Tát – Những hình ảnh thiêng liêng được cho là hiện thân của chư Phật.
- Hình tháp – Tượng trưng cho nơi cất giữ chánh pháp.
Bảy sắc cầu vồng
Màu sắc của xá lợi cũng vô cùng phong phú, phản ánh năng lượng tâm linh khác nhau:
- Trắng – Biểu tượng cho giới luật thanh tịnh.
- Vàng – Đại diện cho giác ngộ và trí tuệ.
- Xanh – Tượng trưng cho từ bi và lòng nhân ái.
- Đỏ – Thể hiện lòng dũng cảm và sức mạnh tinh thần.
- Đen – Ít phổ biến hơn, thường liên quan đến sự huyền bí và bí ẩn.
Một số xá lợi còn có khả năng tỏa ánh sáng hoặc phát quang trong bóng tối, khiến người chiêm ngưỡng không khỏi kinh ngạc và kính phục.
Giá trị tâm linh và công năng
Biểu tượng của Giới – Định – Tuệ
Theo giáo lý Phật giáo, xá lợi là kết tinh của ba yếu tố cốt lõi trong tu tập:
- Giới (Sila): Sự thanh tịnh của thân và khẩu nghiệp.
- Định (Samadhi): Sự vững chãi và an trụ của tâm.
- Tuệ (Prajna): Trí tuệ sáng suốt, thấu suốt bản chất vạn pháp.
Chính vì vậy, xá lợi không chỉ là hiện tượng vật lý mà còn là bằng chứng về công phu tu tập cao sâu của Đức Phật.
Năng lượng chữa lành và bảo hộ
Có thể bạn quan tâm: Xem Phật Pháp Nhiệm Mầu: Hành Trình Khám Phá Trí Tuệ Và Sự Bình An
Nhiều người tin rằng xá lợi của Phật Thích Ca Mâu Ni mang năng lượng tâm linh mạnh mẽ, có thể:
- Bảo vệ con người khỏi tai ương, bệnh tật.
- Gợi mở trí tuệ, giúp tâm trí thanh tịnh, an lạc.
- Tăng trưởng phước đức cho những ai cung kính chiêm bái, cúng dường.
Những câu chuyện kỳ diệu về xá lợi
Xá lợi biết “sinh sôi”
Có nhiều ghi chép cho rằng, khi được cung kính thờ phụng, xá lợi có thể “sinh sôi” hoặc “nhân đôi”. Đây được xem là biểu hiện của phước đức và lòng thành của người cúng dường.
Xá lợi “biết đi”
Một số truyền thuyết kể rằng, có những viên xá lợi biết “đi” từ nơi này đến nơi khác, hoặc “biến mất” rồi “xuất hiện” ở một nơi khác. Những hiện tượng này được lý giải là do duyên lành và tâm nguyện của con người.
Xá lợi Phật Thích Ca Mâu Ni ở Việt Nam
Bảo vật quốc gia
Việt Nam là một trong những quốc gia may mắn được lưu giữ một phần xá lợi của Phật Thích Ca Mâu Ni. Một số bảo tháp nổi tiếng như:
- Tháp Phước Duyên tại chùa Thiên Mụ (Huế).
- Tháp Báo Thiên tại chùa Trấn Quốc (Hà Nội).
- Tháp Linh Xứng tại chùa Linh Xứng (Hà Nội).
Ý nghĩa đối với Phật tử Việt Nam
Có thể bạn quan tâm: Xem Cuộc Đời Đức Phật: Trải Nghiệm Điện Ảnh Tâm Linh Tái Hiện Hành Trình Giác Ngộ
Đối với người Việt, việc được chiêm bái xá lợi Phật là một duyên lành to lớn. Nó không chỉ khơi dậy lòng tín ngưỡng mà còn là động lực để tu tập, sống từ bi, trí tuệ, và hòa bình.
Làm thế nào để chiêm bái xá lợi một cách đúng đắn?
Thái độ cung kính
- Tắm rửa sạch sẽ, ăn mặc chỉnh tề.
- Giữ tâm thanh tịnh, tránh nghĩ đến điều xấu.
- Chắp tay lễ bái ba lần, hoặc năm lần tùy theo truyền thống.
Lời cầu nguyện
Khi chiêm bái, có thể niệm những lời cầu nguyện như:
“Con kính lễ Đức Phật Thích Ca Mâu Ni. Cầu mong Ngài gia hộ cho con được an lành, trí tuệ, và sớm giác ngộ.”
Kết luận
Xá lợi của Phật Thích Ca Mâu Ni không chỉ là những viên ngọc quý hiếm mà còn là báu vật tâm linh vô giá. Chúng là minh chứng cho sự thành tựu của một con người đã vượt qua khổ đau, đạt đến giác ngộ và giải thoát.
Dù bạn là một Phật tử hay chỉ là người quan tâm đến văn hóa, tôn giáo, việc tìm hiểu về xá lợi của Phật Thích Ca Mâu Ni sẽ giúp bạn cảm nhận được sức mạnh của lòng từ bi, trí tuệ, và niềm tin vượt qua thời gian. Nếu có cơ hội, hãy một lần chiêm bái xá lợi để cảm nhận sự linh thiêng và thanh tịnh mà chúng mang lại.
chuaphatanlongthanh.com hy vọng bài viết này đã giúp bạn hiểu rõ hơn về một trong những di sản tinh thần vĩ đại nhất của nhân loại.
Cập Nhật Lúc Tháng 1 21, 2026 by Đội Ngũ Chùa Phật Ân
