Việc chuẩn bị một mâm cơm cúng rằm tháng 7 sao cho chu đáo, tươm tất là một trong những điều mà các gia đình đang rất quan tâm. Đây không chỉ là truyền thống văn hóa tốt đẹp của người Việt mà còn thể hiện lòng thành kính, biết ơn đối với tổ tiên và các đấng sinh thành. Vậy, làm cơm cúng rằm tháng 7 như thế nào vừa đơn giản lại vừa đúng nghi thức? Hãy cùng chúng tôi tìm hiểu chi tiết qua bài viết này nhé!
Rằm tháng 7 không chỉ là một ngày rằm thông thường mà còn là ngày lễ Vu Lan – ngày con cháu tỏ lòng hiếu kính với tổ tiên, ông bà, cha mẹ. Đồng thời, đây cũng là ngày Xá tội vong nhân (hay còn gọi là lễ cúng cô hồn). Vì vậy, trong ngày này, hầu hết các gia đình đều chuẩn bị mâm cơm cúng rằm tháng 7 thật tươm tất để dâng lên thần linh, tổ tiên… và chuẩn bị riêng một lễ cúng cô hồn để xua đi những điều xui xẻo, tiễn những vong hồn trên trần thế về Âm phủ để được siêu thoát.
Có thể bạn quan tâm: Cách Làm Bánh Cúng Lá Dứa Miền Tây Thơm Ngon, Chuẩn Vị Tại Nhà
Có thể bạn quan tâm: Cẩm Nang Chi Tiết Về Cách Ghi Giấy Cúng Cầu An Đúng Nghi Lễ
Các chuẩn bị cho mâm cơm cúng rằm tháng 7
Để có một mâm cơm cúng rằm tháng 7 đúng chuẩn, bạn cần phân biệt rõ các mâm cúng. Thông thường, người Việt sẽ chuẩn bị ít nhất hai mâm cúng chính: một mâm cúng gia tiên, thần linh (mặn) và một mâm cúng chúng sinh (chay hoặc mặn). Một số gia đình Phật tử sẽ có thêm mâm cúng Phật.
Mâm cúng gia tiên rằm tháng 7
Mâm cúng gia tiên hay còn gọi là cúng thần linh và gia tiên, thường là mâm cúng mặn. Đây là mâm cúng chính thể hiện lòng thành đối với tiên tổ. Các món ăn trong mâm cơm này cần được chế biến tươm tất, trình bày đẹp mắt. Dưới đây là những món cơ bản không thể thiếu:
- Xôi và Gà luộc: Đây là hai món “cốt lõi” trong văn hóa ẩm thực cúng cúng của người Việt. Xôi thường là xôi gấc (màu đỏ tượng trưng cho may mắn) hoặc xôi đỗ xanh. Gà luộc nên chọn gà trống thiến hoặc gà mái tơ, luộc nguyên con để lại lòng, chín tới, da vàng ươm.
- Canh: Có thể là canh măng, canh rau củ ninh xương, hoặc canh bóng thả… Tùy vào khẩu vị gia đình nhưng nên chọn loại canh thanh, dễ ăn.
- Món mặn số 2: Ngoài gà, bạn có thể chọn cá kho (cá trắm, cá rô phi), thịt kho tàu (thịt ba chỉ kho trứng), hoặc nem rán.
- Món xào: Chọn các loại rau củ theo mùa như rau muống, cải cúc, hoặc măng tây xào tỏi, nấm hương.
- Món nộm: Giúp mâm cúng thêm phần thanh thoát, có thể là nộm hoa chuối, nộm rau muống, hoặc gỏi sứa.
- Trái cây và Hoa: Chọn hoa cúng là hoa sen, hoa cúc, hoa huệ… Trái cây nên chọn ngũ quả (5 loại quả khác nhau) hoặc các loại quả chín, đẹp, không dập nát.
- Nước, Rượu, Nhang, Nến, Vàng mã: Đầy đủ các vật phẩm tâm linh này.
Mâm lễ cúng Phật rằm tháng 7
Đối với những gia đình theo đạo Phật, mâm cúng Phật là rất quan trọng. Mâm cúng này thường được chuẩn bị chay tịnh để thể hiện sự tôn kính. Theo quan niệm, mâm cúng Phật nên được cúng vào ban ngày.
- Mâm cơm chay: Các món chay được chế biến tinh tế, không sử dụng thịt, cá. Có thể bao gồm các món như: rau củ xào, canh nấm, cá chay chiên, chả lụa chay, xôi chay…
- Mâm ngũ quả: Đơn giản hơn mâm cúng gia tiên, chỉ cần một mâm quả tươi ngon, sắp xếp đẹp mắt.
- Nước lọc, trà, nhang, nến: Đầy đủ nhưng không cần quá cầu kỳ.
Mâm lễ cúng cô hồn rằm tháng 7
Mâm cúng chúng sinh hay cúng cô hồn được đặt ở ngoài sân, trước cửa nhà hoặc ở ngã ba, ngã tư đường. Mục đích của mâm cúng này là bố thí cho những cô hồn, vong linh không nơi nương tựa. Mâm cúng này thường là đồ chay hoặc đồ ăn nguội, không nên để đồ mặn.
Các vật phẩm cần có trong mâm cúng chúng sinh bao gồm:
- Tiền chúng sinh (tiền trinh): Đây là tiền lẻ, tiền xu (nếu có).
- Hoa quả Ngũ sắc: 5 loại quả, 5 loại hoa khác nhau (màu sắc đa dạng).
- Bánh kẹo, xôi, chè: Các loại bánh tráng, kẹo mút, xôi, chè…
- Đồ ăn luộc: Khoai lang luộc, ngô luộc, sắn luộc, bỏng ngô.
- Tiền mặt: Các loại tiền polymer mệnh giá khác nhau.
- Cháo và Gạo muối: Nếu cúng thêm cháo thì chuẩn bị 5 bát cháo, 5 đôi đũa hoặc thìa, và một mâm gạo muối.
Có thể bạn quan tâm: Cách Luộc Gà Cúng Đêm Giao Thừa Chuẩn Đẹp, Da Vàng Óng, Dáng Đứng Uy Nghiêm
Quy trình thực hiện mâm cơm cúng rằm tháng 7
Việc chuẩn bị một mâm cơm cúng tươm tất không chỉ nằm ở các món ăn mà còn ở quy trình tiến hành. Dưới đây là các bước chi tiết bạn có thể tham khảo:
- Lập danh sách và đi chợ: Xác định rõ cần cúng những gì, mâm cúng nào để đi chợ cho đúng. Nên chọn mua thực phẩm tươi, ngon.
- Chế biến món ăn: Sơ chế và nấu nướng các món ăn. Nên ưu tiên các món có thể nấu trước một phần để hôm sau chỉ cần hâm nóng hoặc hoàn thiện nốt.
- Sắp xếp mâm cúng: Mâm cúng gia tiên được sắp xếp ở bàn thờ gia tiên hoặc bàn đặt trước bàn thờ. Mâm cúng Phật đặt trên bàn thờ Phật. Mâm cúng cô hồn đặt ở ngoài sân.
- Thắp hương và khấn vái: Đây là bước quan trọng nhất. Gia chủ cần ăn mặc chỉnh tề, rửa tay sạch sẽ, thắp nhang và đọc văn khấn phù hợp với từng mâm cúng (văn khấn gia tiên, văn khấn Phật, văn khấn chúng sinh).
- Tiễn và hóa vàng: Sau khi hương cháy gần hết, gia chủ sẽ làm lễ tiễn và hóa vàng mã. Riêng đối với mâm cúng cô hồn, sau khi hóa vàng, nên vãi tiền thật ra xa cho trẻ con hoặc người nghèo đến nhặt (nếu có).
Có thể bạn quan tâm: Cách Luộc Chân Gà Cúng Vàng Ươm, Giữ Được Móng Khít, Mang Ý Nghĩa May Mắn
Những lưu ý quan trọng khi làm mâm cơm cúng rằm tháng 7
Để mâm cơm cúng rằm tháng 7 được trọn vẹn, bạn cần lưu ý một số điểm sau:
- Thời gian cúng: Mâm cúng gia tiên và thần linh có thể cúng vào bất kỳ thời điểm nào trong ngày rằm (15 âm lịch), nhưng tốt nhất là上午 (giờ Tý, Sửu, Dần). Mâm cúng cô hồn nên cúng vào chiều tối (khoảng 16h – 18h).
- Trình bày mâm cúng: Mâm cúng phải được sắp xếp ngay ngắn, sạch sẽ. Món ăn nóng hổi sẽ thể hiện được sự thành tâm của gia chủ.
- Tâm thành: Điều quan trọng nhất khi chuẩn bị mâm cơm cúng rằm tháng 7 chính là lòng thành. Không cần quá xa hoa, chỉ cần đúng và đủ, gia chủ thành tâm khấn vái thì sẽ được tổ tiên chứng giám.
- Văn khấn: Nên chuẩn bị sẵn văn khấn để đọc cho trôi chảy, không bị lặp lại hay quên tên các cụ.
Chuẩn bị mâm cơm cúng rằm tháng 7 là một phong tục đẹp, thể hiện truyền thống “uống nước nhớ nguồn” của dân tộc. Hy vọng những thông tin trên đã giúp bạn có cái nhìn tổng quan và chi tiết nhất để chuẩn bị cho gia đình một mâm cơm cúng rằm tháng 7 tươm tất, đúng lễ nghi. Đừng quên truy cập chuaphatanlongthanh.com để tham khảo thêm nhiều thông tin bổ ích khác về văn hóa và đời sống.
Cập Nhật Lúc Tháng 1 15, 2026 by Đội Ngũ Chùa Phật Ân
