Rằm tháng 7 không chỉ là một ngày lễ thông thường trong năm mà còn là một trong những dịp lễ lớn mang ý nghĩa tâm linh sâu sắc đối với người dân Việt Nam. Đây là thời điểm để con cháu thể hiện lòng hiếu thảo với tổ tiên và thực hiện các nghi lễ cầu siêu cho các vong linh chưa siêu thoát. Hiểu rõ cúng rằm tháng 7 là gì, nguồn gốc, ý nghĩa cũng như cách chuẩn bị mâm cúng đúng cách sẽ giúp gia chủ thể hiện được sự thành kính và tránh phạm phải những điều kiêng kỵ.
Có thể bạn quan tâm: Cúng Dường Đúng Pháp: Cẩm Nang Cho Người Tín Ngưỡng Thời Hiện Đại
Tổng quan về cúng rằm tháng 7 và những điều cần biết
Rằm tháng 7 hay còn gọi là ngày “Xá Tội Vong Nhân” hay “Lễ Vu Lan”, là một ngày lễ quan trọng trong văn hóa tâm linh người Việt. Nguồn gốc của ngày lễ này bắt nguồn từ tích truyện Mục Kiền Liên cứu mẹ thoát khỏi kiếp ngạ quỷ trong Phật giáo. Vào ngày này, người dân thường tổ chức cúng bái, làm lễ cầu siêu để giải tội cho các linh hồn và tưởng nhớ công ơn sinh thành của cha mẹ.
Có thể bạn quan tâm: Cúng Rằm Tháng 7: Giải Đáp Thắc Mắc Nên Làm Trước Hay Vào Đúng Ngày 15?
Nguồn gốc và ý nghĩa sâu xa của ngày rằm tháng 7
Ngày rằm tháng 7 mang hai ý nghĩa chính đó là báo hiếu cha mẹ và cứu độ chúng sinh. Để hiểu rõ hơn, chúng ta hãy cùng đi vào chi tiết từng ý nghĩa này.
Ý nghĩa Lễ Vu Lan báo hiếu
Lễ Vu Lan xuất phát từ sự tích Mục Kiền Liên – một đệ tử có thần thông của Phật Thích Ca. Ông đã dùng mắt tuệ thấy mẹ mình đang bị đọa đày trong địa ngục vì nghiệp chướng. Dưới sự chỉ dạy của Phật, ông đã cúng dường tăng đoàn vào ngày rằm tháng 7, nhờ đó mà linh hồn mẹ được giải thoát.
Từ đó, người dân xem rằm tháng 7 là ngày để con cháu báo đáp công ơn dưỡng dục của cha mẹ, ông bà. Vào ngày này, mọi người thường đi chùa, cầu bình an cho cha mẹ, hoặc làm các việc thiện để tích phước cho gia tiên.
Ý nghĩa ngày Xá Tội Vong Nhân
Bên cạnh Vu Lan báo hiếu, rằm tháng 7 còn được gọi là ngày Xá Tội Vong Nhân. Theo tương truyền, vào ngày này, cõi âm sẽ mở cửa địa ngục, cho phép các vong linh được trở về trần gian để nhận cơm cháo, lễ vật từ người thân.
Đây cũng là dịp để các vong linh lang thang, không có người thờ cúng được xá tội, giảm bớt khổ đau. Vì vậy, người dân thường làm lễ cúng chúng sinh (cúng cô hồn) vào ngày này để cầu mong các vong linh được siêu thoát.
Có thể bạn quan tâm: Cẩm Nang Bài Trí Ban Thờ Thần Tài – Ông Địa招财进宝, Chi Tiết Từ A-z
Thời gian và các mốc giờ cúng quan trọng
Thời gian cúng rằm tháng 7 cần tuân theo các khung giờ nhất định để đảm bảo tính trang nghiêm và đúng nghi thức. Dưới đây là các khung giờ cúng cụ thể mà bạn cần lưu ý.
Ngày và giờ cúng Rằm tháng 7 chuẩn nhất
Theo truyền thống, lễ cúng diễn ra vào ngày 15/07 âm lịch. Tuy nhiên, để thuận tiện hơn, nhiều gia đình chọn cúng vào ngày 13 tháng 7 (ngày Đường Phong). Dưới đây là các khung giờ cúng cụ thể:
- Cúng Phật: Nên thực hiện vào buổi sáng, khoảng 6-7h. Đây là thời điểm thanh tịnh để dâng lễ vật lên Phật, cầu xin bình an.
- Cúng Gia Tiên: Thực hiện vào khoảng 10-11h trưa. Đây là lúc con cháu thể hiện lòng hiếu thảo với tổ tiên.
- Cúng Cô Hồn: Nên cúng vào chiều tối, khoảng 17-19h. Đây là khung giờ âm khí mạnh, phù hợp để cúng chúng sinh.
Các nghi lễ thờ cúng rằm tháng 7
Nghi lễ thờ cúng rằm tháng 7 bao gồm 3 phần chính: cúng Phật, cúng gia tiên và cúng chúng sinh. Mỗi phần lễ sẽ có những đặc điểm riêng về bài trí và bài văn khấn. Gia chủ cần chuẩn bị đầy đủ bài văn khấn theo đúng nghi thức cổ truyền để đảm bảo tính thành kính.
Có thể bạn quan tâm: Bài Cúng Tổ Tiên Ngày Tết: Văn Khấn Chi Tiết & Nghi Thức Trọn Vẹn
Chuẩn bị mâm cúng rằm tháng 7 đầy đủ
Mâm cúng rằm tháng 7 thường được chia làm ba mâm cúng chính: mâm cúng Phật, mâm cúng gia tiên và mâm cúng chúng sinh. Dưới đây là gợi ý chi tiết cho từng mâm cúng.
Mâm cơm chay cúng Phật
Mâm cúng Phật cần đảm bảo sự thanh tịnh, không sát sinh. Các món ăn thường là đồ chay ngon, được trang trí đẹp mắt.
- Giò, chả chay: Có thể làm từ các loại nấm, đậu phụ.
- Xôi: Các loại xôi như xôi trắng, xôi gấc, xôi đỗ xanh, xôi vò hạt sen.
- Nem chay: Nem rau nấm hoặc nem hoa quả.
- Nộm/Gỏi: Nộm rau củ, gỏi hoa chuối ngó sen.
- Món chính: Cải thìa sốt nấm hương, đậu hũ non sốt nấm.
- Canh: Canh nấm, canh rau củ, canh bóng nấu chay.
Lưu ý: Mâm cúng Phật nên đặt cao nhất trên bàn thờ. Nếu không chuẩn bị được nhiều món, chỉ cần nước lọc và trái cây cũng được.
Mâm cơm cúng gia tiên
Mâm cúng gia tiên là mâm cúng mặn, thể hiện lòng thành kính với tổ tiên.
- Thịt gà: Gà luộc nguyên con.
- Canh: Canh xương hoặc canh rau củ.
- Nem, giò, chả: Các món ăn truyền thống.
- Rau luộc: Rau cải, cà rốt, củ cải luộc.
- Xôi: Xôi trắng hoặc xôi gấc.
- Chè: Chè đậu xanh hoặc chè sen.
Lưu ý: Gà luộc, xôi, bánh chưng/bánh tét để nguyên con, nguyên cái không cắt ra.
Mâm cúng chúng sinh (cúng cô hồn)
Mâm cúng chúng sinh thường được đặt ở sân, ngoài trời hoặc đình chùa.
- Muối gạo: Sau khi cúng xong rắc bốn phương tám hướng.
- Cháo trắng: 12 bát cháo trắng nấu loãng.
- Trái cây: 5 loại trái cây khác nhau.
- Quần áo chúng sinh: Các bộ quần áo giấy nhiều màu sắc.
- Bánh kẹo, bỏng ngô.
- Tiền vàng.
- Nước.
Lưu ý: Không nên bày biện quá hoành tráng để tránh khơi dậy sự tham lam của các vong linh.
Những điều nên làm và kiêng kỵ trong ngày rằm tháng 7
Để tránh phạm phải những điều kiêng kỵ và đón nhận may mắn, bạn cần nắm rõ những việc nên làm và không nên làm vào ngày rằm tháng 7.
Những điều nên làm vào ngày 15 tháng 7
- Thăm mộ phần: Dù là ở nghĩa trang hay nơi lưu giữ hài cốt, bạn cũng nên sắp xếp thời gian đi thăm.
- Hạn chế sát sinh: Tránh ăn các loại thịt như thịt chó, thịt mèo, ba ba, rùa, rắn, cá chép.
- Làm việc thiện: Tích cực giúp đỡ người khó khăn để tích đức.
- Trì tụng kinh kệ: Nếu có niềm tin tôn giáo, nên chăm chỉ đọc kinh để cầu bình an.
- Ăn nói nhã nhặn: Giữ hòa khí gia đình, tránh cãi vã.
- Đi chùa: Thực hiện các chuyến đi chùa để cầu sức khỏe và cầu siêu cho linh hồn.
Những điều kiêng kỵ ngày 15.7
Bạn cần tránh các việc sau để không gặp điều xui xẻo:
- Không gội đầu sau 23h đêm.
- Không treo chuông gió ở đầu giường.
- Hạn chế đi chơi đêm.
- Không cúng chúng sinh trong nhà (nên cúng ngoài sân, đường).
- Không ăn vụng đồ cúng.
- Không phơi quần áo ban đêm.
- Không nhặt tiền bạc rơi trên đường.
- Khi đi qua nơi vắng, nghĩa trang không ngoái cổ nhìn lại.
- Không cắm đũa giữa bát cơm.
- Không gõ mâm, gõ nồi thành tràng dài.
- Tránh mua bán nhà cửa, xe cộ, khởi công động thổ vào khoảng thời gian từ 12/7 đến 18/7 âm lịch.
Rằm tháng 7 năm 2026 là ngày bao nhiêu dương lịch?
Theo lịch vạn niên, Rằm tháng 7 năm 2026 âm lịch sẽ rơi vào ngày 28/8/2026 dương lịch. Đây là mốc thời gian quan trọng để bạn chuẩn bị cho các nghi lễ cúng bái.
Gợi ý các mẫu bát đĩa bày mâm cơm cúng rằm tháng 7
Việc chọn lựa bát đĩa phù hợp giúp mâm cúng trở nên trang trọng hơn. Bạn có thể tham khảo các bộ đồ ăn cúng tại chuaphatanlongthanh.com để tìm được sản phẩm ưng ý, giúp gian thờ thêm phần tươm tất.
Lời kết
Qua bài viết trên, chúng ta đã cùng nhau tìm hiểu cúng rằm tháng 7 là gì, nguồn gốc, ý nghĩa cũng như cách chuẩn bị mâm cúng đúng chuẩn. Hy vọng những thông tin này sẽ giúp bạn và gia đình có một mùa Vu Lan an lành, thành kính và tránh được những điều kiêng kỵ không đáng có.
Cập Nhật Lúc Tháng 1 14, 2026 by Đội Ngũ Chùa Phật Ân
