Xây nhà là một trong những sự kiện trọng đại nhất của đời người, đánh dấu bước ngoặt quan trọng về chỗ ở và tài sản. Theo quan niệm dân gian, sau khi dọn về nhà mới, gia chủ cần thực hiện nghi lễ cúng tạ nhà sau 3 năm安居 lạc nghiệp. Đây không chỉ là thủ tục mang tính hình thức mà còn là cách để gia chủ thể hiện lòng thành kính, báo cáo với thần linh và tổ tiên về những gì đã đạt được. Việc chuẩn bị một mâm cúng tạ nhà 3 năm đúng chuẩn, đầy đủ lễ vật sẽ giúp gia đình đón nhận được nhiều may mắn, bình an và tài lộc.
Mâm cúng tạ nhà 3 năm không đơn thuần là mâm cơm cúng thông thường mà mang ý nghĩa lớn lao trong văn hóa tâm linh của người Việt. Nó thể hiện sự biết ơn đối với các vị thần linh cai quản mảnh đất (Thổ Thần), tổ tiên đã phù hộ cho gia đình làm ăn thuận lợi, sức khỏe dồi dào trong suốt 3 năm qua. Dưới đây là những hướng dẫn chi tiết để bạn có thể chuẩn bị một mâm lễ vật tươm tất nhất.
Có thể bạn quan tâm: Bài Cúng Ông Táo Ngày 30 Tết: Văn Khấn Chuẩn Và Hướng Dẫn Chi Tiết
Những lưu ý quan trọng trước khi chuẩn bị mâm cúng
Trước khi đi vào chi tiết các lễ vật, gia chủ cần lưu ý một số điểm sau để buổi lễ diễn ra suôn sẻ và đúng với phong tục truyền thống.
Chọn ngày lành tháng tốt
Việc chọn ngày cúng tạ nhà 3 năm không nên tùy tiện. Bạn nên dựa vào tuổi của gia chủ để lựa chọn ngày hoàng đạo, giờ đẹp. Theo các chuyên gia phong thủy, ngày tốt là ngày phù hợp với mệnh của gia chủ, giúp công việc được hanh thông. Tránh chọn những ngày xung khắc với tuổi hoặc các ngày có sao xấu chiếu mệnh.
Thái độ thành kính
Mâm cúng dù sang trọng hay giản dị đều không quan trọng bằng tấm lòng thành của gia chủ. Người thực hiện nghi lễ cúng bái cần ăn mặc chỉnh tề, sạch sẽ, giữ tâm trạng thoải mái và tập trung vào nghi lễ. Khi đọc văn khấn, nên đọc to, rõ ràng và thành tâm cầu khẩn. Theo quan niệm dân gian, thần linh chỉ phù hộ những người có lòng thành.
Chuẩn bị bài văn khấn
Văn khấn là phần không thể thiếu trong bất kỳ lễ cúng nào. Bạn nên chuẩn bị bài văn khấn tạ nhà 3 năm đầy đủ các nội dung: xin phép thần linh, thổ địa, báo cáo quá trình gia đình sinh sống và làm ăn trong 3 năm qua, và cầu xin tiếp tục được phù hộ độ trì. Hiện nay có rất nhiều mẫu văn khấn khác nhau, bạn có thể tìm hiểu và chọn mẫu phù hợp với phong tục địa phương hoặc gia đình.
Có thể bạn quan tâm: Cúng Thần Tài Ngày 23 Tháng Chạp: Ý Nghĩa, Lễ Vật Và Nghi Thức Chuẩn Nhất
Danh sách lễ vật cho mâm cúng tạ nhà 3 năm đầy đủ
Mâm cúng tạ nhà 3 năm thường được chuẩn bị theo quy tắc “Tam sên” kết hợp với các lễ vật ngũ quả và hương hoa. Dưới đây là danh sách chi tiết các lễ vật bạn cần chuẩn bị:
1. Mâm ngũ quả và hương hoa
Đây là phần trang trí và thể hiện sự thanh tịnh cho bàn thờ gia tiên và thần linh.
- Mâm ngũ quả: Chọn 5 loại quả tươi ngon, chín vừa, màu sắc đẹp mắt (có thể là chuối, cam, bưởi, táo, lê…). Tránh chọn quả dập nát hoặc chưa chín.
- Lọ hoa tươi: Nên chọn hoa cúc, hoa lay ơn (huệ) hoặc hoa đồng tiền. Hoa cần tươi, cành thẳng, không úa tàn.
- Nhang đèn: 1 lư hương, 1 cặp đèn cầy (nến) hoặc đèn dầu.
- Trầu cau: 1 đĩa trầu cau gồm đủ lá trầu và quả cau (thường là 5 quả cau và 7 lá trầu).
2. Lễ vật Tam sên và ngũ hành
Tam sên là lễ vật cơ bản không thể thiếu trong các lễ cúng tạ ơn, nhập trạch, khai trương…
- Thịt: 1 miếng thịt ba chỉ luộc hoặc quay (thịt lợn). Đây là biểu tượng cho hành Thổ.
- Trứng: 1 quả trứng gà hoặc trứng vịt luộc. Biểu tượng cho hành Kim.
- Tôm hoặc cua: 1 con tôm luộc hoặc 1 con cua luộc. Biểu tượng cho hành Thủy.
Ngoài ra, mâm cúng tạ nhà 3 năm thường có thêm:
- Xôi và chè: 5 chén xôi (có thể xôi gấc, xôi đỗ) và 5 chén chè (chè đậu, chè trôi nước…). Đây là lễ vật ngũ hành đặc trưng.
- Cháo: 5 chén cháo trắng.
3. Các lễ vật dâng cúng thần linh
Để cầu mong sự che chở của các vị thần, gia chủ cần chuẩn bị:
- Gà luộc: 1 con gà trống thiến hoặc gà giò luộc nguyên con, bày trên đĩa lớn. Có thể thay thế bằng chân giò lợn (ưu tiên chân trước).
- Bánh kẹo: 1 hộp bánh kẹo đẹp mắt.
- Rượu, trà, thuốc lá: Bao gồm 3 chén rượu trắng, 3 chén nước lọc, chè, thuốc lá, bia, nước ngọt.
4. Lễ vật ngũ phương và thần linh
Đây là phần lễ vật đặc biệt quan trọng trong mâm cúng tạ nhà 3 năm, thể hiện sự cung kính với các phương vị.
- Bộ ngũ phương: Gồm 5 con ngựa (mỗi con một màu: đỏ, xanh, vàng, trắng, tím) cùng 5 bộ mũ áo, cờ lệnh, kiếm, roi. Trên lưng mỗi ngựa để 10 lễ tiền vàng.
- Bộ thần linh: Gồm 1 con ngựa đỏ lớn hơn 5 con ngũ phương, kèm theo mũ áo, cờ, roi, kiếm (to hơn bộ ngũ phương). Đây là lễ vật dâng lên thần linh cai quản khu vực.
- Vàng hoa đỏ: 1 cây (thường là 1000 vàng).
- Tiền vàng: 1 đĩa đựng 50 lễ tiền vàng dâng lên gia tiên.
Ngoài ra, gia chủ có thể chuẩn bị thêm bộ đồ thế (quần áo, giày dép) cho các vong hồn chưa siêu thoát nếu gia đình có điều kiện.
Có thể bạn quan tâm: Cẩm Nang Chuẩn Bị Mâm Cúng Khai Xuân Đầu Năm Cho Mọi Nhà
Các bước thực hiện nghi lễ cúng tạ nhà 3 năm
Sau khi đã chuẩn bị đầy đủ lễ vật, gia chủ tiến hành các bước sau:
Bước 1: Sắp xếp bàn cúng
- Bàn cúng nên được đặt ở vị trí trang trọng, sạch sẽ, hướng ra cửa chính hoặc nơi thông thoáng.
- Sắp xếp mâm cúng theo thứ tự: Mâm ngũ quả ở vị trí cao nhất, tiếp đến là hương hoa, đèn nến. Các mâm thức ăn (gà luộc, tam sên, xôi chè…) đặt ở phía dưới.
- Lễ vật ngũ phương và thần linh nên được đặt riêng ở một bàn thờ nhỏ hoặc phía trên cùng.
Bước 2: Thắp hương và khấn nguyện
- Gia chủ thắp 3 nén hương (hoặc 1 nén tùy theo phong tục), cắm vào lư hương.
- Khi hương cháy được một nửa, gia chủ bắt đầu đọc văn khấn. Cần đọc to, rõ ràng và thành tâm.
- Nội dung khấn tạ ơn thần linh, thổ địa, và tổ tiên đã phù hộ gia đình trong 3 năm qua. Đồng thời xin phép tiếp tục được an cư lạc nghiệp tại ngôi nhà này.
Bước 3: Hóa vàng và kết thúc
- Sau khi hương cháy gần hết, gia chủ tiến hành hóa vàng (đốt tiền vàng, ngựa, quần áo…).
- Chú ý hóa vàng ở nơi an toàn, tránh gây cháy nổ. Nên dùng nước để tưới tro sau khi đốt để đảm bảo an toàn.
- Gia chủ và các thành viên trong gia đình cùng thụ lộc (ăn mâm cúng). Điều này thể hiện sự đoàn viên và nhận lộc từ thần linh, tổ tiên.
Có thể bạn quan tâm: Cẩm Nang Bài Cúng Cơm Vong Cho Người Mới Mất: Nghi Thức Chuẩn Tâm Linh Và Ý Nghĩa Sâu Sắc
Một số lưu ý khi chuẩn bị mâm cúng tạ nhà 3 năm
- Lễ vật không cần quá cầu kỳ: Mâm cúng không cần thiết phải “cao cỗ đầy”. Bạn có thể chuẩn bị theo điều kiện kinh tế của gia đình, quan trọng là lòng thành. Tuyệt đối không có quan niệm mâm cúng lớn thì sẽ được phù hộ nhiều hơn.
- Vệ sinh an toàn thực phẩm: Các lễ vật như thịt, trứng, tôm, cua… cần được chế biến sạch sẽ, đảm bảo an toàn thực phẩm. Tránh để thức ăn ôi thiu hoặc không tươi sẽ làm mất đi sự thành kính.
- Thời gian cúng: Nên cúng vào buổi sáng (giờ Thìn hoặc giờ Tỵ) là tốt nhất. Tránh cúng vào buổi tối vì theo quan niệm dân gian, buổi tối là thời điểm âm khí mạnh, không phù hợp với các lễ cúng tạ ơn.
- Cần kiêng kỵ gì?: Trong ngày cúng tạ nhà, gia chủ nên tránh to tiếng, cãi vã, hoặc làm những việc xui xẻo. Nên giữ không khí vui vẻ, hòa thuận để đón nhận năng lượng tích cực.
Địa chỉ đặt mâm cúng tạ nhà uy tín, chất lượng
Nếu bạn quá bận rộn hoặc không có kinh nghiệm chuẩn bị lễ vật, có thể tìm đến các dịch vụ đặt mâm cúng trọn gói. Một trong những địa chỉ được nhiều người tin tưởng hiện nay là Đồ Cúng Việt Nam.
Với kinh nghiệm lâu năm trong nghề, Đồ Cúng Việt Nam luôn đảm bảo cung cấp đến khách hàng dịch vụ trọn vẹn và đủ đầy nhất. Các loại nguyên liệu, thực phẩm được sử dụng trong mâm cúng tạ nhà 3 năm luôn tươi mới, sạch sẽ, đảm bảo vệ sinh, ngon mắt. Ngoài ra, họ còn cung cấp các loại dịch vụ mâm cúng trọn gói khác như: cúng khởi công, cúng khai trương, cúng thôi nôi… mà bạn có thể tham khảo thêm.
Hy vọng bài viết trên đây đã cung cấp đầy đủ thông tin cần thiết về mâm cúng tạ nhà 3 năm. Chuẩn bị một mâm cúng tươm tất không chỉ giúp bạn hoàn thành nghi lễ tâm linh mà còn là cách để cầu mong những điều tốt đẹp nhất cho gia đình. Để tìm hiểu thêm nhiều kiến thức đời sống và phong tục truyền thống khác, bạn có thể truy cập website chuaphatanlongthanh.com để tham khảo thêm các bài viết khác.
Cập Nhật Lúc Tháng 1 16, 2026 by Đội Ngũ Chùa Phật Ân
