Xôi chè không chỉ là món ăn quen thuộc trong mâm cỗ cúng ngày Tết mà còn mang ý nghĩa tâm linh sâu sắc, thể hiện lòng thành kính đối với tổ tiên. Món ăn này đặc biệt phổ biến ở miền Bắc, với hương vị thơm ngon, thanh mát. Nếu bạn vẫn còn băn khoăn chưa biết chuẩn bị gì cho mâm cỗ Tết sắp tới, hãy tham khảo ngay hướng dẫn chi tiết dưới đây.
Có thể bạn quan tâm: Cách Làm Gà Bay Cúng Rằm Tháng Giêng: Cẩm Nang Chi Tiết Từ A-z Cho Mâm Cỗ ‘độc Nhất Vô Nhị’
Có thể bạn quan tâm: Top 5 Món Cúng Heo Quay Nguyên Con Trang Nghiệm Dâng Lễ Bà Chúa Xứ
Các bước thực hiện nhanh
- Chuẩn bị nguyên liệu: Lựa chọn gạo nếp, đậu xanh/đậu đen hoặc gừng tươi tùy theo loại xôi chè bạn định nấu. Chuẩn bị đường, bột năng, dầu ăn, muối.
- Sơ chế: Vo sạch các loại đậu và gạo, ngâm với nước từ 2-6 tiếng để hạt nở mềm. Rửa sạch gừng và bào nhuyễn nếu làm xôi chè gừng.
- Nấu chè: Đun chín đậu (hoặc ninh gừng) với nước và đường, sau đó tạo độ sánh bằng bột năng.
- Đồ xôi: Trộn gạo với đậu xanh đã giã nhuyễn (hoặc các gia vị khác), đồ trong xửng hấp khoảng 40-45 phút cho xôi chín dẻo, tơi.
- Thành phẩm: Xếp xôi ra bát, múc chè lên trên hoặc để riêng để giữ kết cấu hạt xôi.
Có thể bạn quan tâm: Cẩm Nang Chi Tiết Về Lễ Cúng Ông Táo Về Trời Cho Gia Chủ
Có thể bạn quan tâm: Cách Bày Đồ Thờ Cúng Chuẩn Tâm Linh, Thành Kính Dâng Tiên Tổ
Các biến thể xôi chè cúng Tết
Xôi chè có nhiều cách biến tấu tùy theo nguyên liệu chính. Dưới đây là 3 cách nấu phổ biến nhất mà bạn có thể tham khảo.
1. Cách nấu xôi chè đậu xanh
Đây là món ăn truyền thống nhất với vị ngọt thanh, bùi bùi của đậu xanh và dẻo thơm của nếp.
Nguyên liệu:
- 400g gạo nếp
- 200g đậu xanh cà vỏ
- Đường trắng, bột năng, dầu ăn, muối.
Cách thực hiện:
- Bước 1: Sơ chế nguyên liệu
Vo kỹ gạo nếp, ngâm nước khoảng 4 tiếng. Đậu xanh rửa sạch, ngâm nước 3 tiếng cho nở. Sau khi ngâm, đổ nước đi, vo lại và để ráo.
Bước 2: Đồ đậu xanh
Cho 1 muỗng cà phê muối vào đậu trộn đều. Chuẩn bị chõ đồ xôi, đổ nước nóng (khoảng 80 độ C) vào ngăn dưới. Cho đậu vào ngăn trên, dàn đều và dùng đũa chọc vài lỗ để khí thoát ra. Đồ đậu với lửa lớn lúc đầu, khi nước sôi hạ lửa vừa, đồ khoảng 20 phút cho đậu chín. Sau đó, tách riêng ⅓ đậu để nguyên hạt, ⅔ đậu còn lại giã nhuyễn.Bước 3: Đồ xôi
Trộn đều gạo nếp với ½ số đậu xanh giã nhuyễn và 2 muỗng canh dầu ăn. Cho hỗn hợp vào chõ đồ xôi (cách làm tương tự đồ đậu). Đồ khoảng 40 phút với lửa vừa. Khi xôi chín, trộn đều phần đậu xanh giã nhuyễn còn lại để xôi có độ béo và thơm.Bước 4: Nấu chè
Đun sôi 600ml nước với 3 muỗng canh đường. Hòa bột năng với nước nguội cho tan, từ từ đổ vào nồi nước đường khi đang sôi, khuấy đều để tránh vón cục. Khi nước sôi lại, cho phần đậu xanh nguyên hạt vào, khuấy nhẹ và tắt bếp.Bước 5: Thưởng thức
Múc xôi ra chén, múc chè đậu xanh lên trên. Món này có vị ngọt dịu, thanh mát, rất phù hợp để giải nhiệt.
2. Cách nấu xôi chè đậu đen
Xôi chè đậu đen có màu sắc đặc trưng, hương vị bùi béo, thường được dùng vào mùa lạnh.
Nguyên liệu:
- 400g gạo nếp
- 100g đậu xanh cà vỏ
- 100g đậu đen
- Đường nâu, bột năng.
Cách thực hiện:
- Bước 1: Sơ chế
Gạo nếp và đậu xanh vo sạch, ngâm 5-6 tiếng. Đậu đen vo sạch, ngâm 4-5 tiếng cho nở.
Bước 2: Nấu chè đậu đen
Cho đậu đen vào nồi với 2 lít nước, ninh 1 giờ cho thật mềm. Sau đó thêm 150g đường nâu, khuấy đều và ninh thêm 20-30 phút. Hòa bột năng với nước nguội, đổ từ từ vào nồi chè vừa khuấy đều cho đến khi chè sánh mịn thì tắt bếp.Bước 3: Đồ xôi
Trộn đều gạo nếp và đậu xanh cà vỏ. Đồ xôi trong chõ khoảng 40 phút cho chín dẻo.Bước 4: Thành phẩm
Xôi chín tơi xốp, múc ra bát và thưởng thức cùng chè đậu đen bùi ngọt. Bạn có thể cho xôi trực tiếp vào chè hoặc để riêng.
3. Cách nấu xôi chè gừng
Món ăn này có vị cay ấm của gừng, ngọt dịu, rất phù hợp cho những ngày Tết se lạnh.
Nguyên liệu:
- 700g gạo nếp
- 250g đậu xanh cà vỏ
- 60g gừng tươi
- Đường cát, đường nâu, bột năng, bột nghệ, muối, dầu ăn.
Cách thực hiện:
- Bước 1: Sơ chế
Lấy 500g gạo nếp vo kỹ, trộn ½ muỗng cà phê bột nghệ, ngâm 4-5 tiếng. Sau khi ngâm, vo lại, trộn 1 muỗng cà phê muối và để ráo. 200g gạo nếp còn lại rang vàng thơm. Đậu xanh ngâm 2 tiếng. Gừng rửa sạch, bào nhuyễn.
Bước 2: Đồ xôi
Đồ đậu xanh trong chõ 20 phút cho chín, sau đó xay nhuyễn. Trộn ½ số đậu xay với gạo nếp đã ngâm, đồ chín (khoảng 35-40 phút). Khi gần chín, mở nắp đảo đều một lần. Xôi chín, trộn với 2 muỗng canh đường, 3 muỗng canh dầu ăn và phần đậu xay còn lại.Bước 3: Nấu chè gừng
Hòa gừng bào với 1 lít nước, lọc lấy nước cốt. Đun sôi nước gừng với 1 lít nước và 100g đường nâu. Khi sôi, cho gạo nếp rang vào, khuấy đều, hạ nhỏ lửa đun 20 phút. Thêm 120g đường cát và ¼ muỗng cà phê muối. Hòa 15g bột năng với nước, đổ từ từ vào nồi chè, khuấy đến khi chè sánh lại thì tắt bếp.Bước 4: Thành phẩm
Xôi chè gừng có màu vàng đẹp mắt, vị cay ấm, thơm nồng, rất hấp dẫn.
Chúc bạn thành công với những mâm cỗ Tết thật tươm tất và ấm cúng. Đừng quên truy cập chuaphatanlongthanh.com để tham khảo thêm nhiều công thức ẩm thực độc đáo khác nhé!
Cập Nhật Lúc Tháng 1 14, 2026 by Đội Ngũ Chùa Phật Ân
