Tết Nguyên Đán là dịp lễ quan trọng nhất trong năm, không chỉ là thời điểm để sum vầy mà còn là khoảnh khắc thiêng liêng để tri ân tổ tiên và cầu mong một năm mới an lành. Vì vậy, tết cần cúng mấy lần vào những ngày nào luôn là thắc mắc lớn của nhiều người, đặc biệt là thế hệ trẻ. Việc chuẩn bị mâm cỗ cúng Tết không chỉ đơn thuần là phong tục mà còn là cách để mỗi người thể hiện lòng thành kính đối với ông bà, thần linh. Tuy nhiên, không phải ai cũng nắm rõ về số lượng cũng như thời gian cúng kiến trong những ngày đầu năm.
Việc xác định tết cần cúng mấy lần vào những ngày nào phụ thuộc phần lớn vào tập quán của từng vùng miền, cũng như quan niệm của mỗi gia đình. Thông thường, nghi lễ này sẽ được chia thành các mốc thời gian cố định để đón chào năm mới, tiễn biệt năm cũ và chào đón các vị thần. Dưới đây là những thông tin tổng hợp chi tiết về các mốc cúng Tết mà bạn có thể tham khảo để chuẩn bị chu đáo cho gia đình mình.
Có thể bạn quan tâm: Cẩm Nang Chuẩn Bị Lễ Vật Cúng Rằm Tháng Giêng 2026: Ý Nghĩa Và Chi Tiết Từng Mâm Ngũ Quả
Các Mốc Thời Gian Cúng Trong Dịp Tết Nguyên Đán
Theo phong tục truyền thống của người Việt, tết cần cúng mấy lần vào những ngày nào thường sẽ xoay quanh 4 thời điểm chính: cúng ông Táo về trời, cúng giao thừa, cúng mùng Một và cúng hóa vàng. Tuy nhiên, tùy vào từng gia đình mà có thể cúng nhiều hơn hoặc ít hơn. Dưới đây là phân tích chi tiết về từng mốc cúng quan trọng mà bạn không thể bỏ qua.
Cúng Ông Táo (23 tháng Chạp)
Mở đầu cho chuỗi ngày chuẩn bị Tết chính là lễ cúng ông Táo (hay còn gọi là lễ đưa Táo Quân về trời). Đây là một trong những nghi lễ không thể thiếu trong tín ngưỡng dân gian Việt Nam.
- Thời gian: Lễ cúng thường được diễn ra vào ngày 23 tháng Chạp âm lịch. Theo quan niệm dân gian, đây là ngày mà Táo Quân sẽ cưỡi cá chép lên thiên đình để báo cáo mọi việc làm tốt và xấu của gia chủ trong suốt một năm qua. Vì vậy, việc chuẩn bị mâm cỗ cúng Táo Quân cần được tiến hành chu đáo.
- Nội dung: Mâm cỗ cúng thường bao gồm vàng mã, mũ, áo, hài của Táo Quân, cùng với đó là các món ăn truyền thống. Nhiều gia đình quan niệm cúng Táo Quân không cần quá cầu kỳ nhưng phải thành tâm. Nếu bạn thắc mắc tết cần cúng mấy lần vào những ngày nào thì đây chính là lần cúng đầu tiên đánh dấu cho việc chuẩn bị đón Tết.
Việc cúng ông Táo không chỉ là phong tục mà còn mang ý nghĩa tâm linh sâu sắc, cầu mong cho Táo Quân phù hộ cho gia đình ấm no, hạnh phúc trong năm mới. Đây cũng là dịp để các thành viên trong gia đình cùng nhau dọn dẹp nhà cửa, chuẩn bị cho không khí Tết cận kề.
Cúng Đêm Giao Thừa (30 Tết)
Đêm Giao Thừa là khoảnh khắc thiêng liêng chuyển giao giữa năm cũ và năm mới. Đây là một trong những lần cúng quan trọng nhất mà câu trả lời cho thắc mắc tết cần cúng mấy lần vào những ngày nào không thể thiếu.
Có thể bạn quan tâm: Cẩm Nang Cúng Tết Nguyên Đán: Các Mâm Lễ Quan Trọng Và Ý Nghĩa
- Thời gian: Lễ cúng Giao Thừa được tiến hành vào giờ Tý (tức là khoảng 12 giờ đêm ngày 30 tháng Chạp), ngay khi năm cũ kết thúc và năm mới bắt đầu.
- Nội dung: Cúng Giao Thừa thường được chia làm hai phần: cúng indoors (trong nhà) và cúng outdoors (trước sân nhà).
- Cúng trong nhà: Dành để cúng tổ tiên, thần linh cai quản trong nhà (Táo Quân). Mâm cỗ thường tươm tất, có xôi, gà, giò, bánh chưng, hoa quả, vàng mã.
- Cúng ngoài trời: Dành để cúng các vị thần linh cai quản năm mới (Xông Thiên). Mâm cỗ thường đơn giản hơn, bao gồm hoa quả, trà, bánh kẹo, vàng mã.
Đây là lúc gia đình sum họp, quây quần bên nhau để cùng nhau chào đón năm mới. Việc cúng Giao Thừa mang ý nghĩa tiễn biệt những điều không may của năm cũ và đón nhận những điều tốt đẹp của năm mới.
Cúng Mùng Một Tết
Sau khoảnh khắc Giao Thừa, việc cúng mùng Một Tết là nghi lễ tiếp theo mà bất kỳ gia đình nào cũng thực hiện. Đây là lần cúng chính thức để khai xuân, cầu mong một năm mới an khang, thịnh vượng.
- Thời gian: Lễ cúng mùng Một Tết thường được tiến hành vào sáng sớm mùng Một hoặc ngay sau khi Giao Thừa kết thúc, tùy theo tập quán của từng gia đình.
- Nội dung: Mâm cỗ cúng mùng Một thường là mâm cỗ mặn hoặc chay tùy theo phong tục từng vùng. Các món ăn thường thấy như bánh chưng, giò, xôi, gà luộc, canh măng, nem rán,… cùng với hoa quả, trầu cau. Đây là lần cúng quan trọng nhất trong chuỗi các lần cúng dịp Tết, đánh dấu một năm mới bắt đầu.
Việc chuẩn bị mâm cúng mùng Một Tết cần được làm tươm tất, thể hiện lòng thành kính của con cháu đối với tổ tiên và thần linh.
Cúng Mùng Hai, Mùng Ba và Các Ngày Tiếp Theo
Ngoài các mốc cúng chính trên, nhiều gia đình còn thắc mắc tết cần cúng mấy lần vào những ngày nào cho các ngày mùng Hai, mùng Ba. Thực tế, tùy theo tập quán mà gia đình có thể cúng thêm vào các ngày này.
- Mùng Hai và Mùng Ba: Nhiều gia đình cúng mùng Hai và mùng Ba để tiếp đãi khách khứa, họ hàng đến chúc Tết. Mâm cỗ có thể đơn giản hơn so với mùng Một. Một số quan niệm cho rằng mùng Hai cúng thần Tài, mùng Ba cúng Thổ Địa hoặc cúng tiễn khách.
- Cúng hóa vàng (Mùng Ba hoặc Mùng Bảy): Đây là lần cúng cuối cùng để kết thúc kỳ nghỉ Tết. Lễ cúng hóa vàng thường được tiến hành vào ngày mùng Ba hoặc mùng Bảy Tết để tiễn các cụ, thần linh và ông bà về lại thế giới âm. Mâm cỗ cúng hóa vàng thường bao gồm vàng mã, hoa quả, trà, bánh kẹo.
Vai Trò Của Việc Cúng Kiến Trong Dịp Tết
Việc xác định tết cần cúng mấy lần vào những ngày nào không chỉ giúp gia chủ chuẩn bị chu đáo mà còn giúp duy trì nếp sống văn hóa truyền thống. Các nghi lễ cúng kiến trong dịp Tết Nguyên Đán mang những ý nghĩa sâu sắc sau:
Gìn Giữ Phong Tục Tốt Đẹp
Có thể bạn quan tâm: Tết Dương Lịch Có Cần Cúng Cơm Không? Giải Đáp Chi Tiết Cho Người Việt
Phong tục cúng Tết là một phần không thể thiếu trong văn hóa người Việt. Dù là cúng mùng Một, cúng Giao Thừa hay cúng hóa vàng, mỗi nghi lễ đều mang một ý nghĩa riêng, thể hiện sự thành kính đối với tổ tiên và thần linh. Việc duy trì các nghi lễ này giúp thế hệ sau hiểu rõ hơn về cội nguồn dân tộc.
Tạo Không Khí Gia Đình Sum Vầy
Các nghi lễ cúng Tết thường thu hút sự tham gia của tất cả các thành viên trong gia đình, từ việc chuẩn bị mâm cỗ cho đến việc thắp hương. Đây là cơ hội để mọi người cùng nhau làm việc, chia sẻ và thắt chặt tình cảm sau một năm bận rộn.
Cầu Mong Điều Tốt Lành
Mỗi mâm cỗ cúng Tết đều mang ý nghĩa cầu mong một năm mới bình an, may mắn và thành công. Dù tết cần cúng mấy lần vào những ngày nào phụ thuộc vào tập quán, nhưng mục đích cuối cùng vẫn là mong muốn cho gia đình một cuộc sống ấm no, hạnh phúc.
Những Lưu Ý Khi Chuẩn Bị Mâm Cỗ Cúng Tết
Khi đã xác định được tết cần cúng mấy lần vào những ngày nào, việc tiếp theo là chuẩn bị mâm cỗ cho thật tươm tất. Dưới đây là một số lưu ý quan trọng:
Chọn Lọc Nguyên Liệu Tươi Sạch
Có thể bạn quan tâm: Cẩm Nang Làm Chè Trôi Nước Cúng Tết Đoan Ngọ Chuẩn Vị Truyền Thống
Mâm cỗ cúng Tết cần phải sạch sẽ và tươm tất. Vì đây là lễ vật dâng lên tổ tiên và thần linh nên cần phải chọn nguyên liệu tươi ngon, không bị ôi thiu. Các món ăn cần được chế biến kỹ lưỡng, trình bày đẹp mắt.
Chuẩn Bị Đủ Các Loại Lễ Vật
Ngoài các món ăn, mâm cỗ cúng Tết còn cần phải có đầy đủ các lễ vật khác như hoa quả, trầu cau, vàng mã, hương, đèn, nước sạch. Tùy theo từng mốc thời gian cúng (mùng Một, Giao Thừa, hay hóa vàng) mà lễ vật sẽ có sự khác biệt nhất định.
Thành Tâm Là Điều Quan Trọng Nhất
Dù mâm cỗ cúng có sang trọng hay giản dị đến đâu thì yếu tố quan trọng nhất vẫn là lòng thành tâm. Việc chuẩn bị mâm cỗ một cách chu đáo, thành kính sẽ thể hiện được sự hiếu thảo và biết ơn của con cháu đối với tổ tiên.
Kết Luận
Qua bài viết trên, chúng ta có thể thấy rằng tết cần cúng mấy lần vào những ngày nào không có một câu trả lời cố định mà phụ thuộc vào phong tục tập quán của từng gia đình và từng vùng miền. Tuy nhiên, các mốc thời gian cúng chính như cúng ông Táo, cúng Giao Thừa, cúng mùng Một và cúng hóa vàng là những nghi lễ mà hầu hết các gia đình đều thực hiện.
Hy vọng những thông tin trên đã giúp bạn hiểu rõ hơn về các nghi lễ cúng Tết, từ đó chuẩn bị cho gia đình một mùa Tết trọn vẹn, ấm cúng và ý nghĩa. Hãy truy cập chuaphatanlongthanh.com để cập nhật thêm nhiều thông tin bổ ích về văn hóa, phong tục tập quán Việt Nam.
Cập Nhật Lúc Tháng 1 13, 2026 by Đội Ngũ Chùa Phật Ân
