Mỗi độ tháng tư về, không khí tràn ngập hương hoa sen dịu dàng, lòng người Phật tử lại dâng trào niềm hân hoan vô bờ bến. Đó là dấu hiệu cho một mùa Lễ Phật Đản nữa lại về, đánh dấu ngày đấng Giác Ngộ – Đức Phật Thích Ca Mâu Ni thị hiện trên cõi Ta Bà để khai sáng con đường giải thoát cho muôn loài.
Có thể bạn quan tâm: Thày Ngô Minh Tuấn Nói Về Phật Pháp: Khám Phá Triết Lý Sống An Lạc Trong Thời Hiện Đại
Bảy Bài Thơ Tri Ân: Gửi Trọn Tấm Lòng Hướng Về Đức Phật
Lễ Phật Đản hay còn gọi là Vesak, là một trong những ngày lễ trọng đại nhất của Phật giáo. Vào dịp này, không chỉ có các nghi lễ trang nghiêm tại chùa chiền, mà còn có rất nhiều tác phẩm thơ Phật Đản được sáng tác, gửi gắm biết bao cảm xúc tri ân, hỷ lạc và khát vọng giác ngộ.
Dưới đây là tuyển tập những vần thơ đặc sắc, được các tác giả gửi gắm tâm tình, nhằm chúc mừng ngày đản sanh của đấng Từ Phụ.
1. Vườn xưa một thưở Ưu đàm
Bởi Như Nhiên
Con về thăm lại vườn xưa
Mảnh vườn Ưu Bát hương đưa thưở nào.
Về đây lòng thấy nao nao
Vườn xưa còn đấy tìm đâu dáng Người.
Vàng son một thuở vào đời
Sen hồng bảy bước nhạc trời hân hoan
Trần gian ngập ánh hào quang
Bước tinh khôi đã xua tan đêm trường…
Con về thăm lại yêu thương
Cảnh xưa hoang phế, vô thường tháng năm.
Bên hồ soi bóng lặng thầm
Những mong dư ảnh nghìn năm hiện về
Chân quanh dưới Cội Bồ Đề
Chạnh lòng tủi phận xa quê lạc loài.
Đường trần mấy độ u hoài
Bao mùa đếm những tàn phai, ngậm ngùi…
Về đây, về với Phật rồi
Dù vườn xưa vắng bóng Người, mỗi con
Lumbini thuở huy hoàng
Ngày con về đến tưởng còn vọng âm.
Ôi Ưu Đàm đóa nghìn năm!
Mà con xưa đã biệt tăm chẳng về.
Chiều nay đốt nén nguyện thề
Dừng chân, thôi bước sơn khê lạc lầm.
Để mùa Phật Đản hằng năm
Con còn thấy Phật bước thầm trong con…
Phân tích & Cảm nhận: Bài thơ như một bản nhạc trầm lắng, dẫn người đọc trở về với mảnh đất thiêng Lumbini. Tác giả khéo léo lồng ghép hình ảnh “Ưu Đàm”, “Sen hồng bảy bước”, “Cội Bồ Đề” – những biểu tượng thiêng liêng gắn liền với cuộc đời Đức Phật. Cảm xúc chủ đạo là nỗi niềm hoài cổ, sự hối tiếc khi “biệt tăm chẳng về”, nhưng cũng là lời nguyện thề quay về với chánh đạo.
2. Mừng Phật đản sanh
Bởi Thích Nhuận Thạnh
Tháng tư về thoang thoảng hương sen
Con lễ Phật nghe sông Hằng vỗ sóng
Cõi trầm luân con chìm trong ảo mộng
Đón Phật giáng trần con mở rộng lòng con
Vườn Lâm Tỳ Ni còn mãi mãi âm vang
Tiếng chim Ca lăng và Rồng vàng phún thủy
Cây Vô ưu cũng rúng mình hoan hỷ
Rộ hoa vàng vạn kỷ ngát hương thơm
Cõi người ta còn rạng rỡ đẹp hơn
Trong ánh tuệ và muôn vàn diệu pháp
Cỏ nội hoa ngàn cũng tụ về hội họp
Toả ngát hương từ mẫn nạp chúng sanh
Con cúi hôn lên đất mẹ an lành
Nghe giữa đại ngàn long lanh tiếng hát
Giữa thinh không Ưu Đàm ngào ngạt
Đấng thiên nhơn kỳ vĩ đã ra đời.
Có thể bạn quan tâm: Tuệ Trung Thượng Sĩ: Hành Trình Thong Dong Giữa Đời
Phân tích & Cảm nhận: Bài thơ mang âm hưởng hùng tráng, tái hiện lại khung cảnh linh thiêng ngày Đức Phật đản sanh. Những hình ảnh “Sông Hằng”, “Rồng vàng phún thủy”, “Cây Vô ưu” được miêu tả đầy chất thi ca, thể hiện niềm hân hoan tột độ của trời đất khi đón nhận một đấng giác ngộ. Tác giả cũng khéo léo lồng ghép thông điệp: chính nhờ ánh sáng Phật pháp, cõi người mới trở nên “rạng rỡ đẹp hơn”.
3. Tâm hương Phật đản
Bởi Như Nhiên
Người đã đến, vầng hồng dương rạng rỡ
Bước nhiệm huyền bừng nở những đài sen,
Ưu Đàm hoa còn lưu hương muôn thuở
Cõi trầm luân còn nhắc nhớ bao phen..
Người đã đến xua tan màn u tối
Vòng tay dang rộng mở lối yêu thương
Mưa pháp vũ cho muôn loài tắm gội
Trí và Bi từ đó được khơi nguồn..
Ngày Phật Đản lòng hân hoan, mở hội
Cỏ cây cười, thế giới lặng niềm đau!
Đà bao kiếp đời vướng sâu lầm lỗi
Nhờ chuông vang, hồn tịnh lạc, quay đầu.
Người đã đến cho con niềm chân phúc
Biết quay về và gạn đục khơi trong
Thắp Chánh Niệm giữa đời từng giây, phút
Sống an bình, tri túc chẳng chờ mong.
Người đã đến rồi lên ngôi bất diệt
Giữa tim con và giữa biết bao người.
Nguồn Chân Lý sáng soi cùng nhật nguyệt
Suốt ba thời.. siêu việt chẳng phai phôi.
Xin đốt nén tâm hương mùa Phật Đản
Hướng về Người dâng hết vạn niềm tin
Giới, Định, Tuệ nguyện đời đời kết bạn
Pháp thực hành là tối thượng tôn vinh…
Ngày Phật Đản mắt vui mà ngấn lệ
Hạnh phúc làm con Phật, biết là bao!!
Cảnh, tâm đó dù nghìn năm dâu bể
Còn Như Lai, còn bóng mát ngọt ngào..
Phân tích & Cảm nhận: Đây là một trong những bài thơ xúc động nhất về Phật Đản. Như Nhiên không chỉ ca ngợi sự kiện đản sanh, mà còn thể hiện rõ sự chuyển hóa tâm linh nhờ ánh sáng Phật pháp. Bài thơ nhấn mạnh đến công năng “xua tan màn u tối”, “mở lối yêu thương”, và đặc biệt là giá trị của Chánh Niệm trong đời sống hiện đại. Câu kết “Còn Như Lai, còn bóng mát ngọt ngào” là lời khẳng định niềm tin bất diệt vào sự hiện diện của Đức Phật trong tâm mỗi người con Phật tử.
4. Ngày Phật đến
Bởi Thích Trí Huệ
Địa cầu rung chuyển,
Từng tiếng nhạc trời
Hoa Mạn Đà rơi,
Khắp nơi rộn rã
Từ trong phố xá
Cho đến thị thành
Muôn vạn điều lành,
Hương xông khắp chốn
Thế gian chưa ổn,
Sanh tử bệnh già
Khắp nẻo Ta Bà,
Chúng sanh đau khổ
Từ trong kim cổ,
Chẳng sót một ai
Vô thường mỉa mai,
Chôn vùi tất cả
Hợp tan trăm ngã,
Lả chả dòng châu
Đời sống không lâu,
Tranh danh đoạt lợi
Hạnh phúc diệu vợi,
Ai cũng đi tìm
Phủ một màng đêm,
Vô minh tham muốn
Kiếp người oan uổng,
Trong đóng tro tàn
Thật là bẽ bàng,
Chúng sanh phải chịu
Khổ thôi đủ kiểu,
Muôn kiếp nhân sinh
Ánh đại quang minh,
Ta Bà Ngài đến
Bờ giác cập bến,
Với chiếc thuyền từ
Trí tuệ vô sư,
Chẳng Thầy chỉ dạy
Vô minh rực cháy,
Tuệ quang hằng soi
Bốn chín đêm ngồi,
Ra vào thiền định
Nguyên nhân khổ bệnh,
Phương pháp đoạn lìa
Sầu khổ đau kia,
Trôi theo bọt nước
Sông Hằng cất bước,
Khai thị chúng sanh
Sinh tử lộn quanh,
Luân hồi lục đạo
Ma Vương khảo đảo,
Ngài chẳng sờn lòng
Khắp chốn bụi hồng,
Dấu chân Ngài đến
Đưa người rời bến,
Biển khổ trần ai
Đạo Phật hoằng khai,
Ngài là giáo chủ
Một y biết đủ,
Một bát qua ngày
Là đấng Như Lai,
Ra ngoài tam giới
Ai còn chới với,
Lặng hụp sông mê
Mau mau quay về,
Quy y Tam Bảo
Trọn lòng hiếu thảo,
Trọn tâm tu hành
Ăn chay làm lành,
Chuyên tâm thiền định
Pháp Phật giải bệnh,
Tham sân và si
Giữ lòng từ bi,
Giữ tâm nhẫn nhục
Khẩu thân điều phục,
Tâm ý sáng ngời
Tu được thảnh thơi,
Không còn vướng bận
Xóa đi thù hận,
Khai đại quang minh
Tất cả chúng sinh,
Quay về nghe Phật.
Phân tích & Cảm nhận: Bài thơ mang phong cách giảng pháp, thể hiện tư tưởng uyên bác của Thích Trí Huệ. Tác giả chia bài thơ thành hai phần rõ rệt: Phần đầu là cảnh tượng huy hoàng ngày Phật đản, phần sau là chuỗi pháp thoại về khổ đau, vô minh, luân hồi và con đường giải thoát. Bài thơ có giá trị giáo dục cao, rất phù hợp để truyền bá chánh pháp trong mùa lễ hội.
5. Mừng thay Đức Phật ra đời
Có thể bạn quan tâm: Thái Lý Phật Quyền: Cái Nôi Của Võ Thuật Thực Chiến Trung Hoa
Bởi Tăng Trụ
Mừng thay Đức Phật, đã ra đời,
Chánh pháp từ đây, khắp muôn nơi,
Chúng sanh hết khổ, về bến giác,
Cha lành muôn loại, trí sáng ngời.
Phân tích & Cảm nhận: Đây là một bài thơ ngắn gọn, súc tích nhưng hàm chứa đầy đủ ý nghĩa của ngày Phật Đản. Tăng Trụ dùng từ “Cha lành” để chỉ Đức Phật, thể hiện tình cảm kính yêu, tri ân sâu sắc. Bài thơ như một lời khẳng định: Sự ra đời của Đức Phật chính là khởi nguồn của ánh sáng Chánh pháp, soi rọi khắp muôn phương, giúp chúng sanh thoát khỏi khổ đau.
6. Phật đản đã về khắp muôn phương
Bởi Bình Yên
Phật đản đã về khắp muôn phương
Lặng lòng thanh tịnh trước Phật đường
Trang nghiêm búp sen con ngấn lệ
Hạnh phúc biết bao giữa vô thường!
Bao kiếp lặn hụp chìm sâu mê mãi
Con luân hồi trong biển khổ vô minh
Người đã đến xua tan màn u tối
Nguyện đời đời giữ vững một niềm tin.
Giữa lúc đất trời ngát hương sen
Tim con hòa chung với bao người
Giây phút thiêng liêng và mầu nhiệm
Giữa đời thường Phật dìu bước con đi!
Phân tích & Cảm nhận: Bình Yên thể hiện một tâm trạng rất chân thực của người Phật tử trong mùa lễ: vừa hạnh phúc, vừa xúc động, vừa biết ơn. Hình ảnh “búp sen con ngấn lệ” là một ẩn dụ đẹp cho tâm hồn thanh tịnh nhưng đầy cảm xúc. Bài thơ cũng nhấn mạnh đến giá trị “một niềm tin” – đó là niềm tin vào Tam Bảo, vào con đường giác ngộ mà Đức Phật đã vạch ra.
Lời kết: Gửi gắm Tâm Hương trong Mùa Phật Đản
Những vần thơ trên đây là một món quà tinh thần vô giá, được các tác giả gửi gắm trọn vẹn tâm tình hướng về đấng Từ Phụ. Mỗi bài thơ là một góc nhìn, một cảm xúc khác nhau, nhưng tựu chung lại đều thể hiện lòng tri ân, niềm hỷ lạc, và khát vọng giác ngộ.
Lễ Phật Đản không chỉ là dịp để chúng ta chiêm ngưỡng những đóa hoa sen rực rỡ, những chiếc đèn hoa đăng lung linh, mà còn là thời khắc để mỗi người con Phật soi lại chính mình, tỉnh thức trước giáo lý từ bi và trí tuệ mà Đức Phật đã để lại.
Hãy để những vần thơ này như một tâm hương, dâng lên đấng Giác Ngộ, và cũng là lời nhắc nhở mỗi chúng ta sống an lạc, từ bi, và hướng thiện trong từng khoảnh khắc của cuộc đời.
Để tìm hiểu thêm về các bài viết khác về thơ lễ phật đản, mời bạn tham khảo các bài viết khác tại chuaphatanlongthanh.com.
Có thể bạn quan tâm: Thái Lan Thờ Phật Gì? Khám Phá Tôn Giáo Chính Và Những Vị Phật Quan Trọng
Cập Nhật Lúc Tháng 1 21, 2026 by Đội Ngũ Chùa Phật Ân
